Met welke geneesmiddelen mag u niet in de zon?

Laatst bijgewerkt: juni 2014
123-zon-zonnebrand-170-06.jpg

tips Sommige geneesmiddelen (en cosmetica) kunnen in combinatie met zonlicht een overgevoeligheidsreactie (of fotosensibilisatie) veroorzaken. Er bestaan twee types van overgevoeligheidsreactie of fotodermatosen.

• Onmiddellijke reactie (Fototoxische dermatosen): dit is een abnormale reactie van de huid door de interactie van een chemische stof en licht. Ze wordt vooral gekenmerkt door verbranding (type zonneslag met roodheid en eventueel blaarvorming), die beperkt is tot zones die aan de zon of UV-stralen werden blootgesteld, en snel na blootstelling aan zonlicht of UV-stralen optreedt. De reactie is dosisafhankelijk, zowel wat betreft het geneesmiddel als het zonlicht. De reactie kan ook optreden achter vensterglas.
De letsels genezen meestal vlot na enkele dagen.
Indien het geneesmiddel niet meer wordt genomen, treden de huidletsels bij hernieuwde blootstelling aan zonlicht of UV-stralen niet opnieuw op. Mits doeltreffende bescherming tegen de zon of de UV-stralen kan het geneesmiddel zonodig opnieuw worden gebruikt.

• Uitgestelde reactie (Fotoallergische dermatosen): Bij dit type van dermatose treedt de reactie pas na enkele uren tot dagen op en volgt vaak pas na meerdere blootstellingen of periodes van blootstelling. Meestal gaat het om schilferende rode vlekken en blaasjes die heftig kunnen jeuken, zoals bij eczeem. Er kunnen ook pigmentafwijkingen optreden die bruin- of blauwachtig zijn. Ze komen vooral (maar niet uitsluitend) voor op de lichaamsdelen die aan zonlicht of UV-stralen werden blootgesteld, maar kunnen ook uitbreiden naar naar andere zones.

Fotoallergische reacties worden nauwelijks beïnvloed door de mate van blootstelling aan straling.

Na stoppen van het verantwoordelijke geneesmiddel, of na stoppen van de blootstelling aan de zon of de UV-stralen, verdwijnen de reacties langzaam. Elke - zelfs minieme - blootstelling aan zonlicht of UV-stralen, zal de huidaandoening opnieuw uitlokken of verergeren wanneer het geneesmiddel wordt ingenomen. In zeldzame gevallen kan het zonlicht alleen, zelfs wanneer u het geneesmiddel niet meer gebruikt, een opstoot uitlokken.

Welke geneesmiddelen?
Heel veel geneesmiddelen kunnen in meerdere of mindere mate een fotodermatose uitlokken.

In onderstaande tabellen geven we een overzicht van de belangrijkste geneesmiddelen. Indien u een van deze geneesmiddelen moet nemen, bespreek dit dan met uw arts en/of apotheker.

Lokaal toe te dienen geneesmiddelen

Geneesmiddelengroep

Product

Merknamen

Anti-acnemiddelen

fluorourcacil

Efudix

benzoylperoxide

Acneplus, Benzac, Epiduo, Pangel

azelaïnezuur

Skinoren

adapaleen

Differin, Epiduo

Ontstekingsremmers

ketaprofen

Fastum

piroxicam

Feldene

Piromed

ibuprofen

Extrapan, Ibuprofen Teva, Ibuprofen Kela, Ibutop

diclofenac

Voltaren

etofenamaat

Flexium

indometacine

Sportflex

Psoriasis

koolteren

-

Antifectiemiddelen

sulfamiden

Antebor, Flammazine, Sedoflame, Sulfasil, Flammacerium

Immunomodulatoren

imiquimod

Aldara

pimecrolimus

Elidel

tacrolimus

Protopic

Ontsmettingsmiddelen

chloorhexidine

Astrenix, H.A.C., Hibidil, Hibiscrub, Medisepta, Mefren, ChloraPrep, Sabenyl

Schimmelwerende middelen

terbinafine

Lamisil, Terbinafine

Systemische geneesmiddelen

Geneesmiddelengroep

Product

Merknaam

Antibiotica

Norfloxacine

Norfloxacine

Sulfamethoxazol

Bactrim, Eusaprim

Doxycycline

Doxycycline, Doxylets, Doxytabs, Vibratab

minocycline

Klinotab, Mino-50, Minocin, Minocycline, Minotab

Norfloxacine

Norfloxacine

Ofloxacine

Ofloxacine, Tarivid

ciprofloxacine

Ciproxine

Anti-tuberculoze

pyrazinamide

Tebrazid

Schimmelwerende middelen

terbinafine

Lamisil, Terbinafine

voriconazol

Vfend

Anti-acne

isotretinoïne / tretinoïne

Roaccutane, Isosupra, Isocural, Treclinax

Azelaïnezuur

Skinoren

Psoriasis

methoxaleen

Mopsoralen

Acitretine

Neotigason

Antimalariamiddelen

hydroxychloroquine

Plaquenil

Hoogteziekte / glaucoom

Acetazolamide

Diamox

Benzodiazepines/antidepressiva

Alprazolam

Alprazolam, Alpraz, Xanax

Duloxetine

Cymbalta

Fluoxetine

Fluoxetine, Fluoxone, Fontex, Prozac

Imipramine

Tofranil

Nortriptiline

Nortrilen

Sint-Janskruid

Milperinol, Hyperiplant, Perika, Zibrine

Venlafaxine

Efexor, Venlafaxine

Zolpidem

Zolpidem, Stilnoct

Diuretica (Hoge bloeddruk)

Bumetanide

Burinex

Furosemide

Furosemide, Frusamil, Lasix

Indapamide

Coversyl Plus, Coperindo, Fludex, Indapamide, Perindapam, Preterax

Hydrochloorthiazide

Accuretic, Atacand Plus, Belsar Plus, Co-Bisoprolol, Co-Aprovel, Co-Diovane, Co-Inhibace, Co-Renitec, Dytenzide, Emcoretic, Hygroton, Kinzalcomb, Lodoz, Loortan plus, Maxsoten, Micardis Plus, Moduretic, Nobiritec, Ometec Plus, Sectrazide, Teveten Plus, Tritazide, Zestoretic, Zok-Zid, Zopranol Plus, enz.

Triamtereen

Dytenzide

Calciumantagonisten

Diltiazem

Diltiazem, Progor, Tildiem

Nifedipine

Tenif, Adalat, Hypan, Nifedipine

Verapamil

Isoptine

ACE-remmers

Enalapril

Enalapril, Renitec, Zanicombo

Hartritme-stoornissen

Amiodaron

Amiodarone, Cardarone

Flecaïnide

Apocard, Flecainide, Flecateva, Tambocor

Cholesterolverlangende middelen

Bezafibraat

Cedur, Eulitop

Fenofibraat

Fenofibrate, Fenogal, Lipanthyl

Suikerziekte

Glibenclamide

Daonil, Euglucon

Anti-epilepsie

Carbamazepine

Tegetrol

Felbamaat

Taloxa

Lamotrigine

Lamictal, Lambipol, Lamotrigine

Rufinamide

Inovelon

Stiripentol

Diacomit

Antihistaminica

Promethazine

Phenergan

Alimemazine

Theralene

Orale anticonceptie (de pil)

-

-

Pijnstillers / ontstekingsremmers / koortswerende middelen

Tenoxicam

Tilcotil

ketoprofen

Rofenid

Nabumeton

Gambaran

piroxicam

Brexine, Feldene, Piroxicam, Piromed, Solicam

naproxen

Aleve, Apranax, Naproflam, Naprosyne, Naproxen(e), Vimovo

ibuprofen

Brufen, Brupophar, Ibuprofen, Malafene Nurofen, Spidifen, Epsilon, Optalidon, Perdofemina, Perdophen, Perdotensio

Diclofenac

Cataflam, Diclofenac, Motifene, Polyflam, Voltaren,

Indometacine

Dolcidium

Meloxicam

Meloxicam, Mobic

Oxaprozine

Duraprox

Reuma

Methrotrexaat

Emthexate Ledertrexate

Immunomodulatoren

Tacrolimus

Adoport, Advagraf, Prograft, Tacni

Inflammatoir darmlijden

Sulfasalazine

Salazopyrine

Antivirale middelen

Ribavirine

Virazole, Copegus, Rebetol

Kanker

Dacabarzine

Dacabarzine

Fluorouricil

Fluorouracil Accord, Fluracedyl, Fluroblastine

Flutamide

Fluatamide, Flutaplex

Imiquimod

Aldara

Methotrexaat

Emthexate, Ledertrexate, Metoject

Methylaminolevulinaat

Metvix

Vinblastine

Vinblastine Teva

Bexaroteen

Targretin

Maculadegeneratie

Verteporfine

Visudyne

Prostaatvergroting (Alfa1-blokkers)

Terazosine

Hytrin, Terazosabb, Terazosine

Op volgende website vindt u een uitgebreide lijst van geneesmiddelen die fotodermatosen kunnen uitlokken. 

Wat kunt u zelf doen?
• Lees de bijsluiter van elk geneesmiddel goed. Vermeldt hij als mogelijke bijwerking fotosensibilisatie, wees dan erg voorzichtig met zonnebaden en zonnebanken. Vraag ook meer uitleg aan uw arts en apotheker.
• Gebruikt u dergelijke medicijnen, kom dan zo min mogelijk in de zon en zorg buiten voor extra bescherming: dicht geweven kleding, iets op het hoofd en een zonnebrandmiddel met een hoge beschermingsfactor (voor UVA- en UVB-stralen), ook bij bewolkt weer.

Vermijd alleszins de zon tussen 12 uur en 16 uur, dan is ze het felst.
• Wanneer na toediening van om het even welk geneesmiddel netelroos of een eczeemachtige huidreactie optreedt bij blootstelling aan zonlicht of UV-stralen, moet u dat aan uw arts melden. Het is beter dit geneesmiddel ook later niet meer te gebruiken. Als het geneesmiddel noodzakelijk is moet u blootstelling aan zonlicht of UV-stralen vermijden. Soms is er een vergelijkbaar medicijn dat minder kans geeft op die overgevoeligheidsreactie. Bespreek dit met uw arts of apotheker. 

Bronnen
www.bcfi.be/Folia/index.cfm?FoliaWelk=F27N06F
www.mijnhuid.be/zon_vriend_of_vijand_ondd.asp?group=zon&subgroup=4&subgroup_naam=De%20zon%20en%20medicijnen
www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ftxt/foto-toxische-foto-allergische-reacties.htm
http://gebu.artsennet.nl/Archief/Tijdschriftartikel/Geneesmiddelengeinduceerde-fotodermatosen.htm

 



verschenen op : 20/07/2014
pub

Blijf op de hoogte!

Schrijf je in op onze nieuwsbrief:

Nee, bedankt