Gerelateerde artikels
Wat zijn de symptomen van darmkanker?
In dit artikel
Wat zijn de symptomen van darmkanker?
dossier
Dikkedarmkanker ontstaat vaak uit poliepen in de darm. Een poliep is een kleine uitstulping aan de binnenkant van de dikke darm. Poliepen zijn meestal goedaardig en geven vaak geen klachten.
Slechts een deel van de poliepen kan uitgroeien tot kanker. Dit is meestal een traag proces: gemiddeld duurt het ongeveer 10 jaar voor een poliep zich ontwikkelt tot dikkedarmkanker.
Waarom iemand poliepen krijgt, is niet altijd duidelijk, maar leeftijd, erfelijke aanleg, leefstijl en bepaalde darmziekten spelen een rol. Poliepen kunnen tijdens een darmonderzoek opgespoord en verwijderd worden, waardoor kanker vaak kan worden voorkomen.
Lees ook: Is een zelftest voor darmkanker betrouwbaar?
Dikkedarmkanker zonder symptomen
De aanwezigheid van kleine hoeveelheden bloed in de stoelgang kan een teken zijn van een letsel (poliep of kanker).
In een vroeg stadium veroorzaakt dikkedarmkanker meestal geen symptomen, of alleen vage en weinig specifieke klachten. Veel mensen voelen zich volledig gezond.
Wanneer er wel symptomen optreden, hangen die af van:
- de grootte van de tumor
- het stadium van de ziekte
- de locatie (rechterdarm, linkerdarm of rectum)
Regelmatige screening blijft de beste manier om de ziekte op te sporen. In België bestaat dit uit een stoelgangstest op verborgen bloed (niet zichtbaar met het blote oog), die gratis elke 2 jaar wordt uitgevoerd bij mensen tussen 50 en 74 jaar. Kleine hoeveelheden bloed in de stoelgang kunnen wijzen op een letsel (poliep of kanker). Een coloscopie kan vervolgens een nauwkeurigere diagnose stellen.
Lees ook: Oorzaak darmkanker: genetica of levensstijl?
Meest voorkomende symptomen bij darmkanker
Bepaalde maag-darmsymptomen moeten alarmeren, zeker als ze meerdere weken aanhouden of verergeren.
Bloed in de stoelgang
Bij dikkedarmkanker is bloed in de stoelgang vaak niet zichtbaar met het blote oog, maar het kan zich ook op de volgende manieren uiten:
- helder rood bloed op het toiletpapier of in de wc (bij aantasting van de linkerkant van de dikke darm)
- donkerder bloed dat vermengd is met de stoelgang (bij aantasting van de rechterkant van de dikke darm)
- aanwezigheid van slijm in de stoelgang, naast bloed
Hoewel er ook goedaardige oorzaken bestaan (zoals aambeien of een anale fissuur), moet bloed in de stoelgang altijd worden onderzocht door een arts.
Lees ook: Virtuele coloscopie in België: voor wie en waarom?
Een blijvende verandering van de stoelgang
- Ongewone en aanhoudende diarree of constipatie
- Afwisseling tussen diarree en constipatie
- Dunnere stoelgang dan normaal
- Verandering in frequentie of consistentie van de stoelgang
- Pijn of ongemak bij het ontlasten
Een recente en blijvende verandering van de darmgewoonten moet altijd door een arts worden beoordeeld.
Onvolledige lediging
- Gevoel dat de darmen niet volledig leeg zijn
- Vaak aandrang om naar het toilet te gaan zonder resultaat (vals gevoel van aandrang)
Deze symptomen komen vaker voor wanneer de tumor zich in het rectum bevindt.
Aanhoudende buikklachten of pijn
- Terugkerende krampen of buikpijn, vooral in de onderbuik
- Ongewone opgeblazenheid of een opgezwollen gevoel
- Winderigheid
- Gevoel van druk of ongemak in de buik bij zitten
- Zelden: een voelbare buikmassa (laat en zeldzaam teken)
In een later stadium kan de tumor een darmobstructie veroorzaken. Dit uit zich in het stoppen van stoelgang en winden, hevige buikpijn, braken en een opgezwollen buik. Dit is een medisch noodgeval dat onmiddellijke behandeling vereist.
Lees ook: Van poliepen tot darmkanker: het belang van screening
|
De aanwezigheid van deze symptomen betekent niet noodzakelijk dat het om darmkanker gaat, maar het is wel aangeraden om een arts te raadplegen als ze meerdere weken aanhouden, verergeren of als je je niet goed voelt. Lees ook: Slijm bij de ontlasting kan wijzen op gezondheidsprobleem |
Andere waarschuwingssymptomen
Dikkedarmkanker kan ook meer algemene klachten veroorzaken, vaak door chronisch bloedverlies of door de evolutie van de ziekte.
- Aanhoudende en onverklaarde vermoeidheid: ongebruikelijke vermoeidheid kan verband houden met bloedarmoede door ijzertekort, veroorzaakt door kleine, herhaalde en onzichtbare bloedverliezen in de stoelgang.
- Onbedoeld gewichtsverlies: afvallen zonder verandering in voeding of lichamelijke activiteit moet altijd verder onderzocht worden.
- Bloedarmoede: dit kan zich uiten in bleekheid, kortademigheid bij inspanning, duizeligheid en algemene zwakte. Soms is het het eerste signaal dat via een bloedonderzoek wordt ontdekt.
Screening tegen darmkanker
Omdat dikkedarmkanker vaak jarenlang geen klachten veroorzaakt, kan wachten op symptomen de diagnose vertragen.
Screening maakt het mogelijk om voorstadia (poliepen) op te sporen en te verwijderen voordat ze uitgroeien, en om kanker in een vroeg stadium te detecteren wanneer de kans op genezing het grootst is.
Screeningsprogramma’s hebben aangetoond dat ze zowel:
- de incidentie van dikkedarmkanker verminderen
- de sterfte door de ziekte verlagen
Ben je tussen 50 en 74 jaar? Neem dan zeker deel aan het gratis bevolkingsonderzoek.
Lees ook: Van poliepen tot darmkanker: het belang van screening
|
Risicogroepen moeten een specifieke opvolging krijgen en vroegtijdig een coloscopie ondergaan (vanaf 40 jaar). Dit geldt voor mensen met familiale of persoonlijke voorgeschiedenis (poliepen, kanker), mensen met inflammatoire darmziekten of met genetische aanleg. |
Lees ook: Screening: voor welke kankers bestaat vroege opsporing?
Wanneer een arts raadplegen?
Maak een afspraak met je arts als je last hebt van aanhoudende symptomen die je zorgen baren:
- bloed in de stoelgang
- een blijvende en onverklaarde verandering van de stoelgang
- aanhoudende buikpijn
- onverklaarde vermoeidheid
- onbedoeld gewichtsverlies
Hoewel deze klachten vaak veroorzaakt worden door goedaardige aandoeningen (zoals aambeien, prikkelbaredarmsyndroom of een inflammatoire darmziekte), is het belangrijk om de oorzaak te laten onderzoeken.
Conclusie
Dikkedarmkanker ontwikkelt zich vaak jarenlang zonder duidelijke symptomen. Aanhoudende veranderingen in de stoelgang, bloed in de stoelgang, pijn of een gevoel van onvolledige lediging moeten aanleiding zijn om een arts te raadplegen. Het ontbreken van symptomen betekent niet dat er geen risico is. Daarom is regelmatige screening essentieel om de ziekte in een vroeg stadium op te sporen en de kans op genezing te vergroten.
Bronnen:
http://www.kanker.be
https://www.allesoverkanker.be
https://www.ncbi.nlm.nih.gov
https://www.mayoclinic.org
https://www.mdanderson.org
https://www.medecine-digestive.be
auteur:
Sofie Van Rossom,
gezondheidsjournalist
