ad

Mycotoxines

Laatst bijgewerkt: januari 2014
graan-meel-170.jpg

dossier Mycotoxinen, ook wel schimmelgif genoemd, zijn een groep van verschillende giftige stoffen die onder bepaalde omstandigheden door schimmels in de voeding kunnen worden gevormd. Ze worden niet allemaal door dezelfde schimmels geproduceerd. Men schat het aantal bekende schimmels op ongeveer 200.000. Slechts een klein deel is giftig en ontwikkelt zich op voedingsmiddelen. De meest gekende en ook meest bestudeerde groep van mycotoxinen zijn zeker de aflatoxinen. De ontdekking van de aflatoxinen volgde uit het onderzoek naar de geheimzinnige kalkoenziekte in Groot-Brittannië in 1960. Al snel bleek dat het "Turkey X-disease" of de zwarte kammenziekte, veroorzaakt werd door aardnotenmeel in het voer, afkomstig uit Brazilië. Dit meel bevatte toxinen van de schimmel Aspergillus flavus. De geïsoleerde toxinen werden naar de schimmel, aflatoxinen genoemd. Aflatoxinen worden gevormd onder tropische omstandigheden en zijn hittestabiel.

Allerlei noten (aardnoten, pistaches, brazielnoten) maar ook vijgen, maïs, sommige kruiden zoals nootmuskaat en pili-pili kunnen deze stof bevatten. Hiervoor gelden dan ook maximale gehalten die Europees zijn vastgelegd.
Andere mycotoxinen (zoals ochratoxine A en DON of deoxynivalenol) worden ook in onze streken gevormd. Vooral granen worden momenteel druk onderzocht en gereglementeerd. Sommige mycotoxinen worden gevormd bij nat weer op het veld, terwijl andere vooral gevormd worden bij een te natte bewaring van graan. Mycotoxinen kunnen o.a. worden verminderd door een bestrijding van de schimmels met doeltreffende fungiciden. Bij het maken van appelsap waarbij appelen worden gebruikt met rotte plekjes die onvoldoende worden uitgesorteerd, kan het appelsap het mycotoxine patuline bevatten. Omdat de meeste fabrikanten zich intussen bewust zijn van dit potentieel gevaar en het vrij gemakkelijk onder controle kunnen houden, staan er veilige producten in de rekken. Geleidelijk aan weten we steeds meer over allerlei mycotoxinen en worden er meer en meer maatregelen getroffen om de consument te beschermen.

Kunnen mycotoxinen gevaarlijk zijn voor de volksgezondheid ?

Ja,dat kan. Sinds de ontdekking van de aflatoxinen in 1960 is getracht om de toxiciteit van talrijke mycotoxinen via allerlei dierproeven te evalueren. Om het gevaar voor de mens beter in te schatten, volgden proefnemingen met mensapen. Een vergiftiging door een hoge aflatoxineopname uit zich vooral in ernstige leveraandoeningen, waaronder levertumoren. Omvangrijke studies in Swaziland, Kenia, Uganda en Mozambique hebben uitgewezen dat er zonder enige twijfel een duidelijk verband bestaat tussen de verhoogde opname van aflatoxinen met het voedsel en leverkanker. Die opname gebeurde niet alleen met aardnoten maar ook met gierst, maniok, sorghum en rijst. Het is bewezen dat vooral mensen met hepatitis gevoelig zijn voor aflatoxinen. Het risico voor de Belgische consument is zeer beperkt. Allerlei soorten mycotoxinen zijn momenteel voorwerp van talrijke wetenschappelijke studies.


bron: FAVV

ad


pub