Moet je zonnecrème smeren achter glas?

dossier

Veel mensen denken dat ze veilig zijn voor de zon zodra ze binnen zitten, in de auto stappen of achter een raam werken. Toch kunnen bepaalde uv-stralen gewoon door glas heen dringen. Daardoor kan je huid ook binnenshuis schade oplopen, zonder dat je het merkt. Kan je eigenlijk verbranden achter een raam? Heb je zonnecrème nodig thuis, in de auto of op kantoor? En beschermen alle ramen even goed?

UVA-stralen en UVB-stralen: wat is het verschil achter glas?

Zonlicht bevat verschillende soorten ultraviolette straling (uv-straling) die schadelijk kunnen zijn voor de huid:

· UVB-stralen werken vooral aan het huidoppervlak. Ze veroorzaken zonnebrand en spelen een rol bij het ontstaan van bepaalde vormen van huidkanker. Ze zorgen er ook voor dat je lichaam vitamine D kan aanmaken.

• UVA-stralen dringen dieper door in de huid. Ze leiden tot huidveroudering, zoals rimpels, pigmentvlekken en verlies van elasticiteit. Net als UVB-stralen verhogen UVA-stralen het risico op huidkanker. 
• UVC-stralen zijn de gevaarlijkste uv-stralen. Maar ze bereiken het aardoppervlak niet omdat ze worden tegengehouden door de ozonlaag.
• UVB-stralen worden doorgaans tegengehouden door glas, terwijl UVA-stralen door de meeste ramen én door wolken heen kunnen dringen.
  
  

Lees ook: App meet UV-straling op jouw locatie en geeft tips voor zonnebescherming

Achter een raam verbrand je niet snel, maar je huid veroudert wel

© Getty Images

De kans dat je achter een raam verbrandt, is vrij klein. Glas houdt namelijk de meeste UVB-stralen tegen. Dat betekent niet dat je huid volledig beschermd is, want ze wordt nog steeds blootgesteld aan UVA-stralen. Uit verschillende studies blijkt dat gewone ramen een aanzienlijk deel van deze ultraviolette straling doorlaten. Een onderzoek toonde zelfs aan aan dat standaardglas tot 74% van de UVA-stralen kan doorlaten. Je hoeft dus niet te verbranden om schade aan je huid op te lopen.

Mensen met een verhoogde gevoeligheid voor zonlicht moeten extra voorzichtig zijn. Bij bepaalde huidaandoeningen (zoals lupus of eczeem) of het gebruik van lichtgevoelige medicatie kan langdurige blootstelling achter een raam al voldoende zijn om huidreacties uit te lokken.

Lees ook: UVA- en UVB-straling: waarom ook zonnecrème smeren bij bewolkt weer?

Waarom zijn UVA-stralen schadelijk voor je huid?

UVA-stralen veroorzaken meestal geen zonnebrand, maar beschadigen de huid wel op lange termijn. UVA-stralen breken collageen en elastine af, twee stoffen die je huid stevig en soepel houden. Daardoor ontstaan sneller rimpels, pigmentvlekken en huidverslapping. Ook het risico op huidkanker neemt toe. Dermatologen noemen dit “fotoveroudering”: vroegtijdige huidveroudering als gevolg van langdurige blootstelling aan uv-straling.

Lees ook: Soorten huidkanker: welke vlekjes zijn mogelijk kwaadaardig?

Beschermen alle ramen even goed tegen UVA-stralen?

Nee. Hoe goed een raam beschermt, hangt vooral af van het type glas:

• Standaardglas, zoals in veel woningen en kantoorgebouwen, houdt UVB-stralen goed tegen maar laat vaak nog een groot deel van de UVA-stralen door.
• Gelaagd glas, dat onder andere wordt gebruikt in sommige autoruiten en moderne beglazing, bevat een extra kunststoflaag, die UVA-stralen veel beter tegenhoudt.
• Getinte ruiten en uv-werende folies kunnen de hoeveelheid UVA-stralen verminderen, al hangt veel wel af van het type glas of folie.
• Ook moderne dubbele beglazing met een uv-filter houdt UVA-stralen doorgaans beter tegen.

Belangrijk om te weten: een getinte ruit beschermt niet automatisch tegen UVA-stralen. Sommige coatings zijn vooral bedoeld om hinderlijke warmte en verblinding tegen te gaan en bieden weinig extra bescherming tegen uv-stralen.

Hoe goed beschermen autoruiten tegen uv-stralen?

© Getty Images

Autoruiten beschermen niet allemaal even goed tegen uv-stralen.

De voorruit: sterke bescherming tegen UVA-stralen

De voorruit van een auto bestaat meestal uit gelaagd glas. Dat houdt UVA-stralen zeer efficiënt tegen. Volgens sommige studies blokkeert een voorruit tussen 95 en 98% van de UVA-straling.

Zijruiten en achterruit: minder bescherming tegen UVA-stralen

De zijruiten en achterruit van een auto houden UVA-stralen doorgaans minder goed tegen dan de voorruit. De mate van bescherming verschilt wel van auto tot auto. Uit onderzoek blijkt dat mensen die veel rijden vaker zonneschade oplopen aan de kant van het gezicht die het dichtst bij het raam zit. Denk aan rimpels, pigmentvlekken en in sommige gevallen zelfs huidkanker.

Lees ook: Welke antirimpelcrème en -behandeling werkt echt?

Loop je ook thuis of op kantoor risico op uv-stralen?

Of je ook binnenshuis of op kantoor risico loopt op huidschade door uv-stralen, hangt af van verschillende factoren:

• hoe dicht je bij het raam zit 
• de oriëntatie van de ruimte
• hoe lang je wordt blootgesteld
• het type glas 
  
  

Werk je de hele dag naast een groot zonovergoten raam? Dan kan je huid ongemerkt veel UVA-straling opvangen. Dat vergroot op lange termijn het risico op rimpels, pigmentvlekken en andere vormen van zonneschade.

Lees ook: Hoe kan je pigmentvlekken (laten) verwijderen?

Is zonnecrème nodig in de auto, thuis of op kantoor?

Voor de meeste mensen houdt een korte blootstelling aan uv-stralen achter een raam geen groot risico in. In bepaalde situaties is extra bescherming wel aan te raden:

• tijdens lange autoritten of treinreizen, zeker wanneer de zon rechtstreeks via het zijraam op je huid schijnt
• als je de hele dag naast een groot zonovergoten raam werkt
• als je beroepschauffeur bent of veel uren in de auto doorbrengt
• als je een aandoening hebt of medicatie neemt die je gevoeliger maakt voor zonlicht
  
  

In die gevallen raden experts een breedspectrumzonnecrème aan die beschermt tegen zowel UVA- als UVB-stralen, met minstens SPF 30. Vooral de handen, armen en de zijde van het gezicht die het dichtst bij het raam zit, worden blootgesteld aan uv-straling. Vergeet die zones dus niet in te smeren.

Lees ook: Zonnecrème kopen: wat is een goede zonnecrème?

Hoe bescherm je je tegen uv-stralen achter glas?

Zonnecrème is niet de enige manier om je huid te beschermen tegen uv-stralen in de auto of achter een raam. Ook deze tips helpen:

1. UV-werende raamfolie: Een uv-werende raamfolie is een van de meest doeltreffende manieren om blootstelling aan UVA-stralen te beperken. Je kan ze aanbrengen op autoruiten, maar ook op ramen thuis of op kantoor. Zo’n folie houdt een groot deel van de UVA-stralen tegen en verkleint het risico op huidveroudering, huidkanker en bepaalde oogproblemen. Let er wel op dat je kiest voor een gecertificeerde uv-werende folie. Een gewone getinte of decoratieve folie biedt niet altijd dezelfde bescherming. Hou er ook rekening mee dat getinte autoruiten in België enkel achteraan zijn toegelaten en onder bepaalde voorwaarden. 
2. Draag een zonnebril met uv-bescherming: Ook je ogen kunnen via autoruiten of ramen aan uv-straling worden blootgesteld. Daarom is een zonnebril met 100% uv-bescherming geen overbodige luxe. Langdurige blootstelling aan uv-stralen verhoogt het risico op cataract (staar).
3. Draag uv-werende kleding: Kleding met een UPF-label (Ultraviolet Protection Factor) is speciaal ontworpen om uv-stralen tegen te houden. Vooral tijdens lange autoritten of treinreizen in de zomer kan dat extra bescherming bieden.
4. Tip voor thuis: Sluit de zonwering of ga tijdens de zonnigste uren van de dag wat verder van het raam zitten.
   
   

Lees ook: Houdbaarheid: hoelang blijft zonnecrème goed?