Verlegen zijn: hoe kan je verlegenheid overwinnen?

Laatst bijgewerkt: januari 2022

dossier

Verlegenheid is het onbehaaglijke gevoel en de geremdheid die je overkomt in het gezelschap van mensen. In feite is elke mens verlegen, elk op zijn manier, maar er zijn vele gradaties. Bijna iedereen voelt zich ongemakkelijk voor een grote zaal met mensen, maar bij sommigen gaat het zover dat het ook hun dagelijks leven beïnvloedt. We spreken dan van een sociale angststoornis.

Lees ook: Hoe overwin je spreekangst?

Ben je verlegen?

Verlegen mensen zijn voortdurend onzeker. "Doe ik het wel goed ?" is de meest (inwendig) gestelde vraag. Daarnaast zijn er nog veel zaken die verlegen mensen typeren. Enkele voorbeelden:

  • Je geeft nooit als eerste je mening. Eerst maar even afwachten wat een ander zegt. 
  • Je durft geen vragen te stellen in groep. 
  • Je laat steeds een ander voorgaan.
  • Je bloost misschien ook nogal gemakkelijk.
  • Wanneer je op een feest of receptie binnenkomt, breekt het zweet je uit.
  • Als je ergens in rij moet wachten tot het jouw beurt is, weet je niet hoe je je daarbij moet gedragen (aan de kassa, aan het koffietoestel op het werk…), dus probeer je die situaties liever te vermijden. Dat wordt vermijdingsgedrag genoemd.
  • Tijdens een vergadering moet of wil je iets zeggen, maar je voelt je hartslag al de hoogte ingaan bij het idee, dus durf je eigenlijk niet. 
  • Bij het krijgen van kritiek, reageer je soms agressief. 

Lees ook: Faalangst: soorten, symptomen en behandeling

Waardoor ontstaat verlegenheid?

123-man-schrikt-hoofdpijn-bang-04-18.jpg
Sommigen zijn sinds kun kindertijd al altijd verlegen geweest. Een aantal mensen krijgt plots meer last van verlegenheid, bv. na een scheiding of ingeval van werkloosheid. Leven met verlegenheid wordt echter vaak als een steeds zwaarder wordende last ervaren. 



Lees ook: Blozen (flushing of blushing): waarom worden we rood en wat kan je eraan doen?

Kan je verlegenheid overwinnen?

Absoluut. Allereerst moet je een andere manier van denken aanleren. Niet steeds veronderstellen dat anderen je dom zullen vinden, want in het algemeen denken mensen weinig na over anderen. Ook het feit dat iemand zichtbaar bloost, wordt direct weer vergeten, probeer er dus ook zelf niet te veel aandacht aan te besteden. 

Probeer stap voor stap steeds meer te durven dóen. Voel je jouw verlegenheid opkomen, ga er dan net tegenin. Misschien zelf eens beginnen praten tegen die vriendelijke mevrouw bij de bakker? Je zal merken dat het best meevalt om aandacht te krijgen. Je zal inzien dat je je eigenlijk al héel vreemd dient te gedragen om langdurig bekeken te worden. Nu denk je dat je overal waar je voorbij komt in de gaten gehouden wordt. Het zijn echter vooral verlegen mensen die anderen vaak nauwgezet bestuderen. Elke keer als je die opkomende verlegenheid de kop indrukt, zal je je sterker voelen. Op de duur denk je er zelfs niet meer bij na.

Lukt dit jou niet op eigen houtje, dan kan je altijd hulp inroepen. 

Lees ook: Bloosangst: schrik om rood te worden

Waar kan je hulp vinden?

Voor verlegenen is de weg naar hulpverlening niet gemakkelijk. Ze verbergen hun onbehagen rond hun eigen verlegenheid vaak zo goed dat zelfs huisartsen de ernst en de last ervan onderschatten. Assertiviteitstrainingen en cursussen "spreken in het openbaar" zijn niet specifiek gericht op verlegen mensen. Verlegen mensen durven zich soms zelfs niet inschrijven, uit schrik dat ze te veel uit hun ‘comfortzone’ moeten treden, en dat in het bijzijn van mensen die helemaal niet zo verlegen zijn, maar ze hélpen wel. Je kan ook een zelfverdedigingstraining volgen. Daarin wordt niet gepraat over problemen, maar ze maken je zelfzekerder en dat zal je ook merken in het dagelijks leven. 

Als de verlegenheid gepaard gaat met één of meer fobieën (tril- of beeffobie bijvoorbeeld, of schrik om te beginnen stotteren, zweten of blozen), kan je hulp vinden bij therapie, bijvoorbeeld cognitieve gedragstherapie. 

Lees ook: Wat kan je doen tegen overdreven zweten (hyperhidrosis)?

De Vereniging voor Verlegen Mensen

De Vereniging voor Verlegen Mensen is een zelfhulpgroep waarbinnen uitsluitend vrijwilligers (zelf verlegen) actief meehelpen aan het verminderen van de verlegenheid van de leden. De meeste verlegenen voelen zich op de samenkomsten van de vereniging heel vlug op hun gemak. Verlegen mensen samenbrengen zodat ze ervaren dat ze niet alleen staan en elkaar tot steun kunnen zijn, is een van de doelstellingen van de vereniging. Het ontdekken dat andere mensen met dezelfde problemen kampen, is vaak al een hele opluchting. Je ontdekt dat je voortaan samen met anderen wat aan je verlegenheid kan doen. Op de website vind je heel wat informatie in verband met cursussen en bijeenkomsten.

Bronnen:
https://angstcentrum.be
https://assertief.nl
https://www.psychologiemagazine.nl


auteur: Sofie Van Rossom, gezondheidsjournalist

Wil je onze artikels graag ontvangen in je mailbox?

Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief.

eenvoudig terug uit te schrijven
Wij verwerken jouw persoonsgegevens conform het Privacy-beleid van Gezondheid NV / Mediahuis.
volgopfacebook

volgopinstagram