Wat is het verschil tussen COPD en longemfyseem?

dossier

COPD en longemfyseem worden soms door elkaar gebruikt, maar betekenen niet hetzelfde. COPD is een overkoepelende term, terwijl longemfyseem een van de longaandoeningen is die eronder vallen. Ook chronische bronchitis hoort bij COPD. Wat is nu precies het verschil?

COPD: een verzamelnaam voor verschillende longaandoeningen

COPD staat voor chronic obstructive pulmonary disease of chronische obstructieve longziekte. Het is een verzamelnaam voor twee chronische longaandoeningen: chronische bronchitis en longemfyseem. Bij beide stroomt de lucht minder goed door de longen en wordt ademhalen moeilijker. Je kan een van de twee aandoeningen hebben, maar ze kunnen ook samen voorkomen.

Iemand met COPD heeft dus niet noodzakelijk longemfyseem. Omgekeerd valt longemfyseem wel onder COPD.

Lees ook: COPD of 'rokerslong': chronische en progressieve longaandoening

Wat is het verschil tussen longemfyseem en chronische bronchitis?

Longemfyseem

Chronische bronchitis

Lees ook: Chronische bronchitis: symptomen en behandeling

Kort samengevat © Getty Images - Emfyseem en longbronchitis bij COPD · COPD is de overkoepelende term voor chronische longaandoeningen waarbij de luchtstroom belemmerd is. · Longemfyseem is een vorm van COPD waarbij de longblaasjes beschadigd raken. · Chronische bronchitis is een andere vorm van COPD en treft vooral de bronchiën. · Iemand met COPD kan longemfyseem, chronische bronchitis of beide hebben.

Chronische bronchitis en longemfyseem: verschillende symptomen?

Kortademigheid, chronisch hoesten, een piepende ademhaling en slijm ophoesten zijn typische klachten bij COPD. Toch zijn er enkele verschillen tussen chronische bronchitis en longemfyseem. Bij chronische bronchitis is vooral een aanhoudende hoest met slijm typisch. Longemfyseem veroorzaakt vaker uitgesproken kortademigheid, doordat de beschadigde longblaasjes de uitwisseling van zuurstof en koolstofdioxide bemoeilijken. Bij ernstig longemfyseem kan een zuurstoftekort ook leiden tot blauwachtige lippen of nagels.

Lees ook: Kortademig: mogelijke oorzaken

Hoe wordt de diagnose gesteld?

Op basis van de klachten alleen is het moeilijk om te bepalen of er sprake is van longemfyseem of chronische bronchitis. De arts kijkt daarom naar je klachten en je medische voorgeschiedenis, en kan dan aanvullend onderzoek doen:

• Een spirometrie of longfunctietest is het belangrijkste onderzoek om COPD vast te stellen. Daarbij wordt gemeten hoeveel lucht je kan uitademen en hoe snel je dat kan.
• Bij vermoeden van longemfyseem kan een CT-scan van de borstkas meer duidelijkheid geven. Daarop kan de arts beschadigingen van het longweefsel en de longblaasjes zien.
• Chronische bronchitis wordt vooral vastgesteld op basis van je klachten en hoelang je die al hebt. Een langdurige hoest waarbij je slijm ophoest, is daarbij een belangrijk kenmerk.
• Soms gebeurt ook een bloedonderzoek naar een alfa-1-antitrypsinetekort, een zeldzame erfelijke aandoening die longemfyseem kan veroorzaken.
  
  

Lees ook: Hoesten: wanneer naar de dokter?

Wat zijn de oorzaken van COPD?

Roken is veruit de belangrijkste oorzaak van COPD. Ook andere factoren kunnen een rol spelen, zoals langdurige blootstelling aan passief roken, luchtvervuiling of irriterende stoffen op het werk. Longemfyseem heeft doorgaans dezelfde risicofactoren. Sommige vormen kunnen daarnaast een erfelijke oorzaak hebben, zoals het eerder genoemde alfa-1-antitrypsinetekort.

Lees ook: Waarom is roken zo verslavend?

Hoe wordt COPD behandeld?

COPD is niet te genezen: schade die al aan de longen is ontstaan, is onomkeerbaar. Een behandeling kan wel helpen om de achteruitgang af te remmen, de klachten te verminderen en de levenskwaliteit te verbeteren.

Ingeademde luchtwegverwijders (bronchodilatatoren) helpen om de luchtwegen open te houden en het ademen makkelijker te maken. Ook stoppen met roken en voldoende bewegen zijn belangrijk. Daarnaast kan longrevalidatie klachten zoals kortademigheid verminderen en je conditie verbeteren.

Bij ernstig longemfyseem zijn soms specifieke behandelingen nodig. Zo kan een operatie het longvolume verkleinen of grote luchtblazen verwijderen. In uitzonderlijke gevallen komt een longtransplantatie in aanmerking. Is het zuurstofgehalte in het bloed te laag, dan kan zuurstoftherapie nodig zijn.

Bronnen:
https://www.pneumologie-allergologie.chuliege.be
https://www.healthline.com
https://www.medicalnewstoday.com
https://www.uzleuven.be