Slecht zien door cataract of staar is perfect te behandelen

Laatst bijgewerkt: augustus 2019

nieuws Cataract is de hoofdoorzaak van slechtziendheid boven de leeftijd van 55 jaar. Zeldzaam kunnen ook kinderen reeds bij de geboorte aangetast zijn door cataract. Cataract of staar werd lang verdragen als één van die nu eenmaal onafwendbare, maar vervelende verschijnselen van het ouder worden. Cataract is op dit moment uitstekend behandelbaar.

Cataract of grijze staar betekent de vertroebeling van de ooglens. Cataract is dus niet een velletje dat over de ogen groeit, zoals vele mensen denken. Cataract is een vertroebeling van de lens zelf waardoor het zicht troebeler wordt en de kleuren minder intens worden. Men heeft meer licht nodig bij het lezen, het contrast tussen de letters en de achtergrond vervaagt, er treedt een vergeling van de kleuren op, de omgeving wordt mistig. Men zou het kunnen vergelijken met het kijken door een vuil venster. Men kan last krijgen van dubbelzien en van lichtschuwheid (waarbij men minder goed tegen scherp licht, zoals zonlicht kan). Sommige mensen hebben last van verstrooiing of straalvorming. Men kan dit vergelijken met het sterachtige beeld van de lichten van tegenliggers door een natte, niet goed afgeveegde autoruit. Autorijden wordt gevaarlijker, vooral ’s nachts.

Meestal gaat het om een normaal verouderingsproces. Cataract is de hoofdoorzaak van slechtziendheid boven de leeftijd van 55 jaar. Boven 75 jaar zou ongeveer de helft van de bevolking in meer of mindere mate aan cataract lijden.

Voorzorgsmaatregelen
• Regelmatig een oogarts raadplegen
• Ogen beschermen tegen de zon door een zonnebril te dragen
• Stoppen met roken
• Gezond eten
• Tijdens sport aangepaste oogbescherming dragen
• Bij diabetes de suikerspiegel in het bloed goed controleren.

Eens aanwezig, kan cataract snel toenemen over verloop van enkele maanden of traag evolueren over verschillende jaren. Onbehandeld kan cataract uiteindelijk leiden tot blindheid.
Meestal komt cataract voor aan beide ogen, maar de snelheid van evolutie kan verschillen van oog tot oog.
Operatie
De enige manier waarop cataract kan behandeld worden is door middel van een operatie waarbij de vertroebelde lens wordt verwijderd. Of een cataract behandeld wordt, hangt vooral af van de hinder die men ondervindt. Wanneer het zicht alleen maar een beetje wazig is en de gezichtsvermindering beperkt blijft, stelt de oogarts soms voor om eerst nog eens andere brillenglazen te proberen. Dit volstaat soms om het zicht enige tijd te verbeteren.
Of en wanneer een ingreep moet gebeuren, is afhankelijk van een aantal factoren zoals de ernst van het gezichtsverlies en de mate waarin dagelijkse werkzaamheden of beroepsactiviteiten in het gedrang komen. Wanneer de dagelijkse bezigheden zoals het besturen van de wagen, lezen of tv kijken duidelijk gestoord worden door het wazig zicht wordt een ingreep overwogen.
De behandeling van cataract bestaat uit een operatie waarbij de ooglens wordt vervangen door een kunstlens. Deze ingreep gebeurt meestal ambulant met lokale verdoving door druppels (in plaats van een inspuiting). Via een kleine insnijding in het hoornvlies wordt een sonde in het oog gebracht die door middel van ultrasonen de ooglens in kleine stukken verbrijzelt die daarna kunnen opgezogen worden. Dit noemt men de phaco-emulcificatietechniek. Dan wordt er een plooibare kunstlens in het leeggemaakte lenskapsel geplaatst. Door plaatsing van een multifocale lens is het mogelijk om zowel ver als dicht zicht scherp te stellen, waardoor u geen bril, zelfs geen leesbril, meer nodig hebt.
De recuperatie van de gezichtsscherpte na de cataractoperatie is quasi onmiddellijk. Indien het cataract het enige probleem is aan het oog, mag men in 99% van de gevallen een duidelijke verbetering van de gezichtsscherpte verwachten na een chirurgische ingreep.
Bij kinderen met een aangeboren cataract wordt een operatie zo snel mogelijk, liefst binnen vier maanden, aangeraden. Wanneer beide ogen zijn aangetast, worden ze op een verschillend tijdstip geopereerd.
Bij oudere kinderen kan de lens vervangen worden vanaf de leeftijd van vijf jaar. Er bestaan echter nog onvoldoende studies om de evolutie op lange termijn te kennen.

World Sight Day
www.who.int






pub