Kattenkrabziekte

Laatst bijgewerkt: januari 2016

dossier Kattenkrabziekte is een zoönose die via een krab van een besmette kat op mensen wordt overgebracht. Ze heeft als belangrijkste kenmerk een lymfklierzwelling en leidt meestal tot spontaan herstel. Bij mensen met een verminderde immuniteit kan ze echter ernstige vormen aannemen.

Een andere naam voor de kattekrabziekte is cat-scratch fever of ook lymphogranuloma benignum.

Kattenkrabziekte wordt veroorzaakt door een bacterie: Bartonella henselae . Recent heeft men nog een Bartonella bacterie ontdekt: Bartonella clarridgeia , die ook symptomen van kattenkrabziekte veroorzaakt.
In Nederland zou 40 tot 50% van de katten antistoffen tegen B. henselae in het bloed hebben. Vooral vrouwtjeskatten jonger dan 2 jaar kunnen de bacterie dragen. De besmette katten kunnen de bacterie twee tot twaalf maanden nadat ze zelf besmet zijn nog steeds verspreiden. Meestal vertonen ze zelf geen enkel ziektesymptoom. Katten kunnen elkaar onderling via vlooien besmetten. Men weet niet zeker of de mens ook via een vlo besmet kan worden.
De mate van besmettelijkheid is niet precies bekend. Contact met een kat met vlooien zorgt wel voor een verhoogde kans om de ziekte op te lopen. Men heeft nog nooit gezien dat de besmetting ook van mens op mens kan overgaan.
Hoe vaak de ziekte voorkomt, is niet bekend. In Nederland wordt op basis van laboratoriumonderzoek geschat dat er minstens 300 tot 1.000 gevallen per jaar optreden. Dit is meer dan 2 per 100.000 inwoners per jaar. Het werkelijk aantal infecties kan mogelijk tienmaal zoveel zijn.

Ziekte bij de mens

kattebeet-lymfogranuloma-man.jpg
Kattenkrabziekte bij mensen met een goede weerstand is meestal een onschuldige ziekte, die vanzelf overgaat.
Bij eenderde van de patiënten gaat de ziekte in de eerste dagen tot weken gepaard met koorts, hoofdpijn en algemene ziekteverschijnselen.

Andere symptomen zijn:
• Eén of meerdere knobbeltjes (2-3 mm) op de huid in de buurt van de krab of beet. Dit worden na enkele dagen blaasjes die een korstje krijgen. Hierna verdwijnen de plekjes weer.
• Na ongeveer twee weken kunnen de lymfeklieren (meestal aan het hoofd, in de hals, in de oksel of de elleboogplooi, minder vaak in de lies of lager) zwellen en pijnlijk worden (lymfeklierontsteking of lymfadenitis).
• Bij een beet of krab in het oog, kan er een ernstige ontsteking van de slijmvliezen rond het oog optreden. Soms leidt dit tot een ontsteking van de lymfeklier bij het oog (Perinauds oculogladulair syndroom), waardoor een abces kan ontstaan. Deze lymfeklierontsteking kan weken tot maanden aanhouden (gemiddeld 6 weken), maar verdwijnt uiteindelijk in het geheel spontaan.

Bij 2 % van de patiënten kan de ziekte leiden tot een hersenvliesontsteking, waarbij men een verlaagd bewustzijn of zelfs coma en stuipen kan krijgen. Uitzonderlijk kunnen ernstige aantastingen van lever en/of milt optreden.
Die ernstige complicaties komen vooral voor bij mensen met een verminderde weerstand (o.m. na een transplantatie, HIV-positieven).

Diagnose

De diagnose gebeurt door labo-onderzoek van bloed of wondweefsel.

Preventie

Hygiëne na een beet of krab (wassen van de huid, wonddesinfectie en wondverzorging) is belangrijk.
• Bestrijding van vlooien bij katten.
• Mensen met een verminderde weerstand wordt afgeraden met (jonge, speelse) katten om te gaan.

Besmette katten kunnen met antibiotica behandeld worden. In de nabije toekomst zal een vaccin voor katten beschikbaar zijn.

zie ook artikel : Beten en steken

Behandeling

De lymfeklierontsteking die soms ontstaat reageert niet op antibiotica.
Bij abcesvorming kan men het pus eruit halen, wat tot verlichting en verkorting van de klachten leidt.
Bij de andere symptomen reageert het lichaam vaak wel goed op antibiotica. Vaak gebruikt men langdurig tetracyclinen of macroliden.



verschenen op : 01/02/2016


pub