ad

Tien gezondheidstips voor neus, keel en oor

Laatst bijgewerkt: mei 2018
123-logo-neus-keel-oor-NKO-KNO-05-18.jpg

nieuws

De Nederlandse vereniging van keel-neus-oor-artsen hebben op hun website tien schadelijke invloeden aangewezen die mensen in acht moeten nemen om het risico op aandoeningen van neus, keel en oor te verminderen. 

1. Hard geluid / lawaai
Het is zo langzamerhand wel uitgebreid bekend: hard geluid kan (zeer) schadelijk zijn voor je oren. Het kan leiden tot gehoorverlies en oorsuizen (tinnitus), zeker als het te lang, te vaak en te hard is. Deze klachten zijn in veel gevallen ónomkeerbaar.

Belangrijk is het dus om oren goed te beschermen tegen harde geluiden. Dit geldt voor de werksituatie (bijvoorbeeld in de bouw of in een symfonieorkest), bij sommige hobby’s (bijvoorbeeld doe-het-zelf klussen in en om het huis, motorrijden of schietvereniging) en bij het bezoeken van discotheken of popconcerten.

Aangezien te vaak (langdurig) luisteren naar (harde) muziek via een koptelefoon ook kan al schadelijk zijn, is het ook belangrijk om dit te voorkomen. Gelukkig zie je steeds meer mensen gehoorbescherming dragen, zowel op het werk, als bij popconcerten.

Gehoorbescherming (bijvoorbeeld door oordoppen met geluidsfilter) is ook steeds gemakkelijker te verkrijgen en de muziekbeleving wordt er uiteindelijk niet minder van.
Daarnaast kan bijvoorbeeld een hoofdtelefoon met ruisonderdrukker helpen om muziek te luisteren in een omgeving met achtergrondruis, zodat het volume van de hoofdtelefoon gereduceerd kan worden.

2. Te veel energierijke voeding / weinig lichaamsbeweging
Het eten van te veel energierijke voeding en/of te weinig lichaamsbeweging kan leiden tot overgewicht, dat weer aanleiding geeft tot allerlei ziektes (bijvoorbeeld hart- en vaatziekten, suikerziekte, hoge bloeddruk en vele andere).

In het KNO-gebied kan overgewicht snurken en nachtelijke apneus (ademstops), ook wel OSA (Obstructieve Slaap Apneus; vroeger OSAS) genoemd, veroorzaken. Patiënten met OSA slapen doorgaans slecht en worden niet uitgerust wakker. Ook ondervinden de partners van patiënten met OSA hier hinder van.

OSA kan op zichzelf ook weer allerlei andere problemen met zich meebrengen en het risico op andere aandoening verhogen (o.a. op verkeersongevallen, hart- en vaatziekten, complicaties bij operaties enz.). 

3. Zonlicht
Heerlijk die zon. Totdat je oorschelp gaat jeuken en verbrand blijkt te zijn. Lang vóór dat de rest van je gezicht en je armen rood worden, is de kwetsbare huid van je oorschelp en je neus al beschadigd. Hierbij raken de huidcellen beschadigd, wat op termijn kan leiden tot huidkanker.

Er zijn meerdere vormen van huidkanker. Een bekende en beruchte vorm van huidkanker is het melanoom.
Insmeren met zonnebrandcrème en zon mijden op de heetste uren van de dag is dus heel belangrijk. Vergeet bij het insmeren zeker je oorschelpen en je neus niet! Ook de onbehaarde hoofdhuid loopt sneller risico op verbranden. Heel belangrijk dus om goed in te smeren of een hoed of pet te dragen.

4. Roken
Roken is echt slecht voor je hele lichaam en dus ook voor je oren, je neus en je keel. Het tast je slijmvliezen aan, die hierdoor beschadigd raken. Je reuk en je smaak worden er ook een stuk minder door en het kan stemklachten geven. Daarnaast kan het chronische neusklachten onderhouden, je kan er wondproblemen door krijgen en je gaat erdoor ruiken uit je mond.

Kanker in het KNO-gebied komt met name voor bij mensen die roken, zeker in combinatie met alcohol. 

5. Alcohol
Dat te veel alcohol niet goed is voor lever en hersenen is algemeen bekend. Voordat de alcohol in het lichaam wordt opgenomen, moet het alleen uiteraard eerst door de mond en keel. Hier beschadigt het slijmvlies. Zeker in combinatie met roken zorgt het voor een veel grotere kans op het ontwikkelen van mond-, keel- of slokdarmkanker. Drink daarom liever geen of matig alcohol.

6. Wattenstokjes en het reinigen van de gehoorgang
Zo langzamerhand weten veel mensen het: je oren moet je (van binnen) niet schoonmaken. Dat doet het oor zelf. Bovendien is oorsmeer een heel nuttig goedje. Oorsmeer beschermt je gehoorgang tegen vocht en uitdroging en vangt vuile deeltjes, zoals stof en zand op. Als je je er mee gaat bemoeien met wattenstokjes, duw je het oorsmeer juist naar binnen en irriteer je de gehoorgang. Je kunt daardoor een gehoorgangontsteking krijgen en je zet de gehoorgang mogelijk aan om meer oorsmeer te maken. Niet doen dus.

Eventueel kun je het oor druppelen met olie om te proberen het oorsmeer zachter te maken. Veel mensen gebruiken ook wattenstokjes in verband met jeuk in de gehoorgang, door hiermee te “krabben” wordt de jeuk uiteindelijk echter alleen maar erger.
Bij problemen met oorsmeer, jeuk of terugkerende gehoorgangontstekingen raadpleeg uw huisarts of KNO-arts.

7. Neusspray / xylometazoline
Een verstopte neus heeft bijna iedereen wel eens. En iedereen weet dus ook hoe vervelend dat is, zeker als je probeert te gaan slapen. Bij de drogist zijn veel neusspray’s te koop met de werkzame stof xylometazoline of oxymetazoline (vaak verkocht onder de merknaam Otrivin® of Nasivin®), waardoor je direct beter door je neus kan ademen. Beide middelen werken in op de bloedvaatjes in de neus, deze trekken samen waardoor er meer ruimte in de neus komt om langs te ademen.

Heel plezierig, maar het vervelende is dat bij gebruik langer dan 7 dagen het er ook voor zorgt dat de neus juist weer verstopt raakt. Dit heet het “rebound-effect”. De neus gaat nog steeds open door het middel, maar het middel zorgt er ook voor dat de neus na enkele uren weer potdicht gaat zitten. Het middel wordt de kwaal. Je raakt verslaafd aan het middel en je kan niet meer zonder. Verder raakt het slijmvlies van de neus hierdoor op termijn beschadigd.

Belangrijk is het dus om de Otrivin® niet langer dan 7 dagen te gebruiken. Als je toch verslaafd bent geraakt, is het belangrijk om er zo snel mogelijk mee te stoppen. Voor hulp hierbij kan je kijken op: http://stoppenmetneusspray.nl .
Als het niet lukt kun je een afspraak maken bij de huisarts, deze kan een andere neusspray voorschrijven, die niet schadelijk is voor je neus. 

8. Neuspeuteren / droge lucht
Teveel neuspeuteren en droge lucht kunnen leiden tot beschadiging van het slijmvlies van de neus en dat kan neusbloedingen veroorzaken en zelfs een gat in het neustussenschot.
Probeer schade aan het neusslijmvlies te voorkomen door niet meer met je vingers in de neus te zitten. Je kunt de neus eventueel zalven met indifferente neuszalf of spoelen met zout water.

9. Allergenen
Steeds meer mensen zijn allergisch voor één of meerdere allergenen (een stof die een allergische reactie kan veroorzaken), zoals graspollen, honden- of kattenharen, huisstofmijt of bepaalde voedingsmiddelen.

Helaas weten we nog niet hoe we kunnen voorkomen dat iemand een allergie ontwikkelt. Maar heb je een allergie dan kan je wel proberen zo min mogelijk in aanraking te komen met de desbetreffende allergenen. Dit kan bijvoorbeeld door het huis zoveel mogelijk huisstofmijt vrij te houden, niet langs de velden te gaan lopen bij mooi weer of bij een honden- en kattenallergie deze dieren te mijden.

Bij ernstige klachten is het vaak toch nodig om medicatie tegen de allergische klachten te nemen.

10. Koud water / (koude) wind langs natte oren
Koud water en (koude) wind langs natte oren kan leiden tot goedaardige botaangroei (zogenaamde exostosen), ook wel surfersoor of zwemmersoor genoemd. Het is een niet zo bekende aandoening, meestal aan beide oren, die over het algemeen geen problemen geeft. Als de botvormsels groot worden kunnen ze de gehoorgang afsluiten en zorgen voor ophopingen van oorsmeer en gehoorgangontstekingen. Als deze klachten hardnekkig zijn, kan een operatie soms zelfs nodig zijn om de botvormsels te verwijderen.

Om botaangroei in de gehoorgang te voorkomen is het dus belangrijk om bij het zwemmen in koud water of bijvoorbeeld tijdens het (kite-)surfen de oren af te sluiten (bijvoorbeeld met oordoppen) en/of aansluitend een (bad)muts op te doen.


ad


pub