Hartinfarct: bij deze symptomen moet je meteen 112 bellen

dossier Een hartinfarct herken je niet altijd aan hevige pijn op de borst. Ook druk op de borst, kortademigheid, koud zweet, misselijkheid of plotse vermoeidheid kunnen alarmsignalen zijn. Vooral bij vrouwen zijn de symptomen soms minder duidelijk. Vermoed je een hartinfarct? Bel meteen 112. Elke minuut telt.

Wat zijn de symptomen van een hartinfarct?

© Getty Images - Une douleur ou une pression dans la poitrine est le symptôme le plus fréquent de l'infarctus.

Een hartinfarct ontstaat wanneer een slagader die het hart van bloed voorziet, verstopt raakt. Meestal komt dat doordat zich een bloedklonter vormt op een ophoping van vetachtige stoffen in de vaatwand (atherosclerotische plaque). Een deel van de hartspier krijgt daardoor onvoldoende bloed. De symptomen kunnen plotseling of geleidelijk ontstaan en verschillen van persoon tot persoon.

Pijn of een drukkend gevoel op de borst

Dit is het meest voorkomende symptoom. Je kan onder meer last krijgen van:

• druk of een beklemmend gevoel midden op de borst;
• het gevoel alsof er een zware last op je borst ligt of je borst wordt samengeknepen;
• een doffe of drukkende pijn;
• soms een branderig gevoel.
  
  

De klachten kunnen enkele minuten aanhouden, verdwijnen en later weer terugkomen. De pijn hoeft trouwens niet bijzonder hevig te zijn. Neem ook een ongewoon gevoel op de borst dat aanhoudt of regelmatig terugkomt ernstig, zeker als je daarnaast andere klachten hebt.

Pijn die uitstraalt naar andere lichaamsdelen

De pijn of het onaangename gevoel kan zich vanuit de borst uitbreiden naar:

• één of beide armen;
• de schouder;
• de rug, vooral tussen de schouderbladen;
• de nek;
• de kaak;
• de bovenbuik.
  
  

In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, doet bij een hartinfarct niet noodzakelijk je linkerarm pijn. Ook je rechterarm kan pijn doen, of zelfs beide armen.

Kortademigheid, zweten, misselijkheid...

Naast pijn op de borst kunnen er nog andere symptomen optreden. Soms vallen die klachten zelfs het meest op:

• kortademigheid, ook in rust;
• koud zweet;
• misselijkheid of braken;
• bleekheid;
• duizeligheid of het gevoel dat je gaat flauwvallen;
• ongewone zwakte of vermoeidheid;
• hartkloppingen;
• angst of het gevoel dat er iets ergs gaat gebeuren.
  
  

Deze symptomen kunnen afzonderlijk heel wat andere oorzaken hebben. Ze betekenen dus niet automatisch dat je een hartinfarct krijgt. Maar als ze plotseling optreden, zeker in combinatie met pijn of een onaangenaam gevoel op de borst, moet je meteen reageren.

Lees ook: Homocysteïne: een onderschat risico voor hart- en vaatziekten

Kan je een hartinfarct krijgen zonder pijn op de borst?

Hoewel pijn op de borst het meest voorkomende symptoom is, kan een hartinfarct ook andere, minder opvallende klachten veroorzaken. Soms zijn er zelfs nauwelijks symptomen. Je kan bijvoorbeeld vooral last hebben van:

• ongewone kortademigheid;
• plotselinge of extreme vermoeidheid;
• misselijkheid of braken;
• pijn in je rug, nek, kaak of arm;
• duizeligheid of het gevoel dat je gaat flauwvallen.

Bij vrouwen komen deze bijkomende klachten vaker voor, al blijft pijn op de borst ook bij hen het meest voorkomende symptoom.

Lees ook: Hoe kan je ongemerkt een hartaanval hebben?

Hartinfarct bij vrouwen: de signalen worden niet altijd herkend

Kortademigheid, misselijkheid, ongewone vermoeidheid of pijn in de rug, schouders of kaak: bij vrouwen worden deze klachten soms aan iets anders toegeschreven. Denk aan stress, een slechte nachtrust of spijsverteringsproblemen. Daardoor wordt een mogelijk hartinfarct niet altijd meteen herkend.

Wacht dus niet tot je ook de typische pijn op de borst voelt. Krijg je plotseling een ongewone combinatie van deze klachten? Bel dan meteen 112.

Lees ook: 8 mogelijke symptomen van een hartaanval bij vrouwen

Wat doe je bij een vermoedelijk hartinfarct?

Hoewel pijn op de borst het meest voorkomende symptoom is, kan een hartinfarct ook andere, minder opvallende klachten veroorzaken. Soms zijn er zelfs nauwelijks symptomen. Je kan bijvoorbeeld vooral last hebben van:

• ongewone kortademigheid;
• plotselinge of extreme vermoeidheid;
• misselijkheid of braken;
• pijn in je rug, nek, kaak of arm;
• duizeligheid of het gevoel dat je gaat flauwvallen.

Bij vrouwen komen deze bijkomende klachten vaker voor, al blijft pijn op de borst ook bij hen het meest voorkomende symptoom.

Wat als iemand het bewustzijn verliest?

Reageert iemand niet meer en ademt die persoon niet normaal? Dan kan er sprake zijn van een hartstilstand. Bel onmiddellijk 112 of vraag iemand anders om dat te doen. Begin vervolgens met borstcompressies en volg daarbij de instructies van de operator aan de telefoon. Is er een automatische externe defibrillator (AED) in de buurt? Vraag dan iemand om die te halen en gebruik het toestel volgens de instructies van de operator. Snel starten met hartmassage en een defibrillator gebruiken kan een leven redden.

Lees ook: Hoe werkt een AED of defibrillator?

Wat als de pijn vanzelf verdwijnt?

Dat je klachten verminderen of verdwijnen, betekent niet noodzakelijk dat het gevaar geweken is.
Pijn of een onaangenaam gevoel op de borst dat bij inspanning optreedt, in rust verdwijnt en daarna terugkomt, kan bijvoorbeeld wijzen op angina pectoris (hartkramp). Dat kan een teken zijn van een aandoening van de kransslagaders en een verhoogd risico op hart- en vaatproblemen. Ook pijn op de borst die na enkele minuten vanzelf verdwijnt, mag je niet zomaar toeschrijven aan stress, een slechte spijsvertering of spierpijn.
Twijfel je over ongewone pijn op de borst? Zoek dan onmiddellijk medische hulp, zeker als je ook kortademig bent, je je onwel voelt, zweet, misselijk bent of pijn hebt die uitstraalt naar je arm, rug of kaak. Denk je dat het om een hartinfarct gaat, bel dan 112.

Lees ook: Wat is het verschil tussen hartstilstand, hartinfarct en hartfalen?

Kan je een hartinfarct voelen aankomen?

Soms wel. Uit verschillende studies blijkt dat mensen al enkele weken tot een maand vóór een hartinfarct bepaalde klachten kunnen krijgen. Zowel mannen als vrouwen melden bijvoorbeeld ongewone vermoeidheid, kortademigheid, slaapproblemen, pijn in de arm, kaak of rug, angst of spijsverteringsproblemen. Die klachten kunnen een voorbode zijn van een hartinfarct of een ander acuut hartprobleem. Op zichzelf betekenen ze uiteraard niet dat je een hartinfarct zal krijgen.

Ben je zonder duidelijke reden voortdurend moe? Of raak je plotseling buiten adem bij inspanningen die je vroeger zonder problemen aankon? Maak dan een afspraak bij je arts.