dossier Heb je last van jeuk, rode plekken of een branderig gevoel rond je geslachtsdelen? Dan denk je misschien in eerste instantie aan een schimmelinfectie of een soa. Maar wist je dat ook psoriasis de oorzaak kan zijn? Genitale psoriasis komt vrij vaak voor, al wordt er niet zo gemakkelijk over gepraat. En dat terwijl de klachten behoorlijk vervelend kunnen zijn, zeker bij het vrijen. Hoe herken je genitale psoriasis en wat kan je eraan doen?
Psoriasis is een chronische ontstekingsziekte waarbij de huidcellen zich door een ontregeling van het afweersysteem sneller vernieuwen dan normaal. Daardoor ontstaan ontstoken plekken op de huid. Die kunnen ook in de schaamstreek en rond de geslachtsdelen voorkomen. In dat geval spreken we van genitale psoriasis.
Zowel mannen als vrouwen kunnen ermee te maken krijgen. Naar schatting ontwikkelt tot 63% van de mensen met psoriasis ooit klachten in de genitale streek. Vaak hebben ze ook psoriasis op andere plaatsen, zoals de ellebogen, knieën of hoofdhuid. Soms blijft de aandoening beperkt tot de schaamstreek.
Goed om te weten: genitale psoriasis is niet besmettelijk en het is ook geen soa. Je kan het dus niet doorgeven aan je partner, ook niet tijdens het vrijen.
Lees ook: 11 oorzaken van vaginale jeuk
© Getty Images / een foto van genitale psoriasis aan de bilspleet
Genitale psoriasis ziet er vaak wat anders uit dan psoriasis op bijvoorbeeld je ellebogen of knieën. Je hebt hier meestal geen last van de typische dikke schilfers. De huid is in deze streek dunner en door de wrijving in de huidplooien blijven de plekken vaak gladder. Typische symptomen zijn:
Bij vrouwen kunnen de plekken op de schaamlippen, de venusheuvel of in de liezen zitten. Bij mannen komen ze onder andere voor op de penis, de eikel en de balzak. Ook tussen de billen en rond de anus kan psoriasis voorkomen. Niet iedereen heeft dezelfde klachten. Soms heb je er een hele tijd weinig last van, om dan plots weer een opstoot te krijgen.
Bij psoriasis raakt je afweersysteem ontregeld, waardoor je huidcellen zich sneller vernieuwen dan normaal. Ook erfelijkheid speelt een rol: als psoriasis in je familie voorkomt, heb je zelf meer kans om het te krijgen. Waarom psoriasis bij sommige mensen ook rond de geslachtsdelen voorkomt en bij anderen niet, weten we nog niet precies.
Wat we wel weten, is dat bepaalde factoren de klachten kunnen verergeren, zoals strakke kleding die tegen je huid schuurt, veel zweten, stress of een beschadigde huid. Ook als je ziek bent, kan je een opstoot krijgen van psoriasis. En omdat de huid rond je geslachtsdelen extra gevoelig is, kan ze sneller geïrriteerd raken.
Lees ook: Psoriasis: niet besmettelijk, wel erfelijk
Genitale psoriasis kan behoorlijk wegen op je seksleven. Door de jeuk, pijn of het branderige gevoel kan vrijen minder aangenaam worden. Bovendien kan de wrijving de huid nog meer irriteren, waardoor je achteraf extra last krijgt.
Daarnaast is er ook de onzekerheid die erbij kan komen kijken. Misschien schaam je je voor de plekken op je huid of maak je je zorgen over wat je partner ervan zal denken. Sommige mensen gaan daardoor lichamelijk contact uit de weg of hebben minder zin in seks.
Probeer er daarom open met je partner over te praten. Leg bijvoorbeeld uit dat psoriasis niet besmettelijk is en vertel wat voor jou wel en niet prettig aanvoelt. Heb je veel pijn of is je huid beschadigd, dan kan je beter even wachten met vrijen tot de huid hersteld is. Een geschikt glijmiddel kan ook helpen om de wrijving te verminderen.
Rode plekken, jeuk en irritatie in de schaamstreek wijzen niet automatisch op psoriasis. Ook een schimmelinfectie, eczeem of een soa kan bijvoorbeeld vergelijkbare klachten geven. Daarom laat je de plekjes het best nakijken door je huisarts of dermatoloog. Die zal je vragen welke klachten je precies hebt en je huid onderzoeken.
Vertel zeker ook als je op andere plaatsen psoriasis hebt. Vaak is het voor de arts dan al vrij snel duidelijk of het om psoriasis gaat. Soms is er nog wat extra onderzoek nodig om andere oorzaken uit te sluiten.
Misschien ben je geneigd om eerst zelf een crème of middeltje te proberen. Maar zeker als de klachten blijven aanslepen of telkens terugkomen, is het beter om even langs de dokter te gaan. Zo weet je tenminste wat er aan de hand is en kan je de juiste behandeling krijgen.
Genitale psoriasis kan je helaas niet definitief genezen, maar gelukkig zijn er wel behandelingen die de klachten kunnen verminderen. Omdat de huid rond je geslachtsdelen zo dun en gevoelig is, kan je er alleen niet zomaar elke psoriasiscrème gebruiken.
Je arts zal meestal een corticosteroïdenzalf voorschrijven om de ontsteking te verminderen. Soms worden ook andere crèmes gebruikt, bijvoorbeeld met een vitamine D-afgeleide of een calcineurineremmer. Gebruik niet zomaar dezelfde zalf als voor je ellebogen of knieën en volg goed de aanwijzingen van je arts. Heb je erg veel last of blijven de klachten terugkomen, dan kan een dermatoloog ook andere behandelingen overwegen, zoals medicatie in tabletvorm of via injecties.
Daarnaast kan je zelf heel wat doen om je huid zo weinig mogelijk te irriteren:
|
LuistertipWaarom is het zo moeilijk om over genitale psoriasis te praten, zelfs met je arts of partner? In deze speciale aflevering van de podcast Praat erover delen mensen met genitale psoriasis anoniem hun ervaringen. Dermatoloog Julie Callens en seksuologe Chloé De Bie bespreken samen met de presentatrices de symptomen, behandelingen en de impact op je seksleven en relatie. Ze geven ook tips om het onderwerp makkelijker bespreekbaar te maken.
Beluister de aflevering op Spotify |
Bronnen:
PubMed: wetenschappelijke publicatie over genitale psoriasis
Anogenitaal Zorgnetwerk: patiëntenfolder over genitale psoriasis
Radboudumc: praten over genitale psoriasis
Psoriasis Patiënten Nederland: psoriasis aan de geslachtsdelen
National Psoriasis Foundation: genitale psoriasis
American Academy of Dermatology: behandeling van genitale psoriasis
 |
 |
