Gerelateerde artikels
Tourette-armband onderdrukt tics
In dit artikel
Tourette-armband onderdrukt tics
dossier
Een elektronische armband die tics bij het syndroom van Gilles de la Tourette kan verminderen, is officieel op de markt gebracht. Het toestel werd in 2020 ontwikkeld in de laboratoria van de Universiteit van Nottingham en draagt de naam Neupulse. Het is voorlopig enkel in het Verenigd Koninkrijk beschikbaar via pre-order. De eerste resultaten zijn bemoedigend, maar verschillen van patiënt tot patiënt.
Lees ook: Syndroom van Gilles de la Tourette
Wat is het syndroom van Gilles de la Tourette?
Het syndroom van Gilles de la Tourette is een neurologische aandoening die zich uit in herhaalde, onvrijwillige bewegingen of geluiden, zogenaamde tics. In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, uit niet elke patiënt ongecontroleerd scheldwoorden: dit komt slechts voor bij ongeveer 10 tot 15% van de gevallen.
Veelvoorkomende tics zijn onder meer: hoofdschudden, knipperen met de ogen, grimassen, hoesten of de keel schrapen. Sommige patiënten ervaren ook zogenaamde “cognitieve tics”, zoals het herhaaldelijk uitvoeren van mentale berekeningen. Stress kan tics verergeren en nieuwe tics uitlokken.
Men schat dat ongeveer 1 tot 2% van de bevolking getroffen is. De meeste mensen hebben een milde tot matige vorm, die vaak niet gediagnosticeerd wordt. De symptomen beginnen meestal rond de leeftijd van 6 jaar, bereiken een piek rond 12 jaar en nemen vaak af richting de volwassenheid.
Lees ook: Getuigenissen: Syndroom van Gilles de la Tourette
Huidige behandelingen en hun beperkingen
Het syndroom van Gilles de la Tourette kan een grote impact hebben op het dagelijks leven. Jongeren worden vaak geconfronteerd met pesterijen, leerproblemen en sociale isolatie. De psychologische gevolgen kunnen langdurig zijn.
Gedragstherapie kan helpen om tics te beheersen en te verminderen, maar is niet overal even toegankelijk. Medicatie kan effectief zijn, maar gaat vaak gepaard met aanzienlijke bijwerkingen en is niet geschikt voor iedereen.
In ernstige gevallen kan diepe hersenstimulatie worden toegepast, een neurochirurgische ingreep waarbij elektroden in de hersenen worden geplaatst. Deze techniek kan effectief zijn, maar is invasief en wordt slechts bij een beperkte groep patiënten gebruikt.
Lees ook: '60 tot 70 procent van patiënten met chronische klachten heeft baat bij neuromodulatie’
Hoe werkt de Neupulse-armband?
© Neupulse
De Neupulse-armband, ontwikkeld door onderzoekers van de Universiteit van Nottingham, wordt om de pols gedragen en geeft lichte elektrische impulsen af aan de nervus medianus in de onderarm.
Volgens de onderzoekers kan deze stimulatie de hersenmechanismen versterken die onvrijwillige bewegingen onderdrukken. Concreet zou dit de frequentie en intensiteit van tics verminderen, evenals de drang om ze uit te voeren.
Het toestel werkt eenvoudig, vergelijkbaar met een smartwatch: je draagt het rond de pols en activeert de stimulatie met één druk op de knop. Het kan gebruikt worden op momenten waarop tics bijzonder storend zijn, zoals op school, in het openbaar vervoer of tijdens een sollicitatiegesprek.
Werkt de Neupulse-armband echt?
In een klinische studie onder leiding van professor Stephen Jackson werd een vermindering van ongeveer 25% in frequentie en ernst van tics vastgesteld tijdens de stimulatie. Het effect lijkt sterker bij patiënten met ernstigere vormen van de aandoening. De resultaten werden gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift Journal of Neuropsychology. Toch benadrukken experts dat voorzichtigheid geboden is. De armband geneest het syndroom van Tourette niet en de effectiviteit varieert per persoon. Het toestel kan wel:
Volgens Emma McNally, directeur van de Britse organisatie Tourettes Action: “Deze draagbare en autonome behandeling kan het leven van mensen met het Tourette-syndroom veranderen. Ze biedt mogelijk een flexibele en toegankelijke oplossing voor mensen die moeilijk toegang hebben tot zorg.”
|
Voor wie is de armband niet geschikt?
De Neupulse-armband wordt niet aanbevolen voor:
- kinderen jonger dan 12 jaar (niet getest onder deze leeftijd),
- zwangere vrouwen,
- mensen met epilepsie of andere aanvalsaandoeningen,
- mensen met andere elektrische medische apparaten (zoals insulinepompen of hartmonitoren),
- personen met huidletsels of verminderde gevoeligheid in de onderarm,
- mensen met metalen implantaten in de onderarm.
Lees ook: Diepe hersenstimulatie is doeltreffend bij dwangstoornis
Wanneer beschikbaar (in België)?
Neupulse is een spin-off van de Universiteit van Nottingham. Eind 2024 gaf het Britse NICE groen licht voor gebruik binnen de NHS (de Britse gezondheidszorg). Dit is een primeur voor een digitale therapie bij het Tourette-syndroom. De aanbeveling geldt wel onder specifieke voorwaarden en het toestel moet nog verdere regelgevende stappen doorlopen voor bredere verspreiding.
Pre-orders zijn sinds begin 2026 geopend in het Verenigd Koninkrijk, met levering verwacht in juni (onder voorbehoud van goedkeuringen).
De lanceringsprijs bedraagt 500 pond (ongeveer 570 euro), met een verplicht abonnement van 20 pond (23 euro) per maand.
Momenteel is er nog geen datum bekend voor beschikbaarheid in België of andere Europese landen.
Lees ook: Neuromodulatie: hoe werkt hersenstimulatie?
Ook voor andere aandoeningen?
Het succes van Neupulse opent nieuwe perspectieven. Er loopt momenteel een tweejarige studie om te onderzoeken of dezelfde technologie ook kan helpen bij mensen met de ziekte van Parkinson, met name om tremoren beter onder controle te krijgen. Dit onderzoek wordt gefinancierd door de organisatie Parkinson’s UK.
|
Bronnen:
auteur:
Olivia Regout,
gezondheidsjournalist
