Kan ebola ook in België opduiken?

De nieuwe ebola-uitbraak in Congo zorgt opnieuw voor ongerustheid. Zeker nu de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) spreekt van een internationale gezondheidscrisis, vragen veel mensen zich af of het virus ook in België kan opduiken. Ebola kan theoretisch gezien in België terechtkomen, maar experts achten de kans op een grote verspreiding zeer klein. België en andere Europese landen zijn bovendien goed voorbereid op mogelijke gevallen.

Momenteel is er een grote ebola-uitbraak aan de gang in Congo en Oeganda. Het gaat om een zeldzamere variant van het virus (Bundibugyo), waarvoor voorlopig geen goedgekeurd vaccin bestaat. Volgens de WHO zijn er al honderden vermoedelijke besmettingen en tientallen overlijdens gemeld. Experts maken zich extra zorgen omdat de uitbraak zich verspreidt in dichtbevolkte gebieden waar gezondheidszorg moeilijker toegankelijk is. Door het drukke grensverkeer tussen Congo en Oeganda is het bovendien moeilijker om besmettingen snel op te sporen en in te dijken.

Theoretisch gezien bestaat het risico dat ebola via reizigers in België terechtkomt. Iemand die besmet is, kan naar Europa reizen voordat er symptomen optreden. Dat gebeurde in het verleden ook al in andere landen. Toch blijft het risico volgens het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) zeer laag voor Europa.

Ebola verspreidt zich veel moeilijker dan luchtweginfecties zoals griep of covid. Mensen met ebola zijn pas besmettelijk zodra ze symptomen krijgen, zoals koorts of braken. Bovendien gebeurt besmetting alleen via direct contact met lichaamsvochten van een zieke persoon. Daarnaast worden verdachte gevallen meestal snel opgemerkt en geïsoleerd. Belgische ziekenhuizen en gezondheidsdiensten hebben duidelijke procedures klaarstaan om mogelijke besmettingen snel op te volgen en verdere verspreiding te voorkomen. Ook reizigers uit risicogebieden worden internationaal extra gemonitord.

Ebola blijft een ernstige ziekte met een hoge sterftegraad. Daarom volgen gezondheidsdiensten nieuwe uitbraken wereldwijd zeer nauwgezet op. De huidige uitbraak krijgt extra aandacht omdat het om een zeldzamere variant gaat, waarvoor minder medische bescherming beschikbaar is. Tegelijk benadrukken experts dat Europa vandaag beter voorbereid is dan tijdens eerdere uitbraken. Sinds de coronapandemie zijn de procedures rond testing, isolatie, contactopsporing en beschermingsmateriaal verder aangescherpt. Dat betekent niet dat er geen risico meer bestaat, maar wel dat gezondheidsdiensten sneller kunnen reageren wanneer ergens een verdacht geval opduikt.