Chronisch Vermoeidheidssyndroom (ME/CVS): symptomen, diagnose en behandeling

In dit artikel
Chronisch Vermoeidheidssyndroom (ME/CVS): symptomen, diagnose en behandeling

dossier

Myalgische encefalomyelitis of het Chronisch Vermoeidheidssyndroom (ME/CVS) is een niet-aangeboren, chronische en complexe multisysteemziekte. Zelfs de kleinste inspanning kan extreme vermoeidheid geven, wat het dagelijks functioneren en de levenskwaliteit aantast. Het is nog niet duidelijk wat de ziekte precies veroorzaakt, wat een diagnose moeilijk maakt. Momenteel bestaat er ook geen behandeling die de ziekte kan genezen. 


Lees ook: SOLK: vage, onverklaarbare, aanhoudende, lichamelijke klachten

Symptomen

123m-moe-pijn-depress-28-11-19.jpg
Personen met ME/CVS lijden aan extreme uitputting en cognitieve beperkingen zoals problemen met denken en concentratie. Patiënten voelen zich voortdurend ziek en hebben onvoldoende energie om de dag door te brengen.

Het karakteristiek symptoom is postexertionele malaise (PEM): een toename van de symptomen en daling van het functievermogen na het leveren van een inspanning. Tijdens de inspanning gaat het vaak nog enigszins, maar nadien ervaren ME/CVS-patiënten een terugslag. Proberen doorzetten werkt dan eerder contraproductief. Telkens ME/CVS-patiënten hun energielimiet overschrijven, worden ze nog zieker. ME/CVS wordt daarom ook wel een ‘inspanningsintolerantieziekte’ genoemd.

Andere vaak voorkomende symptomen bij ME/CVS zijn:

  • Niet-herstellende slaap: na een goede nachtrust wakker worden alsof je helemaal niet geslapen hebt.
  • Orthostatische intolerantie: een toename van klachten in rechtopzittende of rechtopstaande positie.
  • Hoogsensitiviteit: sensorische overprikkeling voor licht en geluid. Sommige patiënten moeten hierdoor een zonnebril en oordopjes dragen.
  • Immuungerelateerde symptomen zoals terugkerende keelpijn of een voortdurend griepachtig gevoel.
  • Hoofdpijn van een nieuw type of patroon, chronische pijn in de spieren en gewrichten.
  • Slechte temperatuurregeling, koude- of warmte-intolerantie.  

De ernst van de symptomen verschilt van patiënt tot patiënt en per patiënt en kan ook in de loop van de tijd variëren. Een deel van de patiënten raakt aan huis of bed gebonden. In de ernstigste gevallen zijn patiënten met ME/CVS volledig bedlegerig en in staat tot niets anders dan liggen in het donker en de stilte, om prikkels zo veel mogelijk te vermijden. 

Lees ook: Internettherapie voor vermoeidheidssyndroom is effectief en veilig

Diagnose

Er bestaan momenteel geen meetbare biologische parameters (bijv. in het bloed, de urine…) om ME/CVS te kunnen vaststellen. Ook op beelden van bijvoorbeeld scans is de ziekte niet vast te stellen. 
De diagnose ME/CVS moet dus gesteld worden aan de hand van de symptomen. Ze kan slechts worden gesteld na een grondig lichamelijk en psychologisch onderzoek dat alternatieve verklaringen voor de symptomen uitsluit.

Bij vermoeidheid die een maand aanhoudt, spreekt men van langdurige vermoeidheid. Vanaf 6 maand gaat het om chronische vermoeidheid. Om de diagnose van CVS te krijgen, moet er sprake zijn van chronische vermoeidheid die niet verdwijnt, en heeft de persoon in kwestie daarnaast ook last van minstens vier van onderstaande symptomen.

    • Ernstige geheugen- of concentratiestoornissen
    • Keelpijn
    • Gevoelige kliertjes in hals of oksel
    • Spierpijnen
    • Verspreide gewrichtspijnen (zonder zwelling of roodheid van de gewrichten)
    • Hoofdpijn (ontstaan samen met of na de vermoeidheid)
    • Niet-verkwikkende slaap
    • Vermoeidheid die langer dan 24 uur na een inspanning aanhoudt

    Lees ook: Extreme vermoeidheid en andere gevolgen van omgevingslawaai op onze gezondheid

    Behandeling

    Verschillende studies wijzen op beterschap na gedragsmatige interventies zoals graduele oefentherapie (GET) en cognitieve gedragstherapie (CGT), maar de langetermijneffecten en veiligheid van GET en CGT zijn onzeker. Sommige patiënten rapporteren in enquêtes dat zij zieker worden door behandelingen die stelselmatig het activiteitenniveau trachten op te hogen.

    In enquêtes geven ME/CVS- patiënten vaak aan dat zij ‘pacing’ een waardevolle methode vinden. Daarbij worden activiteiten gedoseerd zodat zij actief mogelijk kunnen blijven zonder postexertionele malaise te veroorzaken.

    Lees ook: Vormen van psychotherapie: wat is cognitieve gedragstherapie?

    Bronnen:
    https://www.uzleuven.be
    https://www.uza.be
    https://mecvs.nl


    Laatst bijgewerkt: januari 2023
    Ga op 4 februari naar de bioscoop! Ga op 4 februari naar de bioscoop!
    Stichting tegen Kanker

    Want op Wereldkankerdag schenkt de bioscoopsector 1 euro van elke verkocht filmticket aan Stichting tegen Kanker. Dus rep je die dag met familie en vrienden naar de bioscoop!

    Meer info

    Artikels over gezondheid in je mailbox? Schrijf je in op onze nieuwsbrief en ontvang een gratis e-book met gezonde ontbijtrecepten.

    eenvoudig terug uit te schrijven
    Wij verwerken jouw persoonsgegevens conform het Privacy-beleid van Roularta Media Group NV.
    volgopfacebook

    volgopinstagram