Wat is lupus en hoe herkent u het?

Laatst bijgewerkt: juni 2015 | 20 reacties
huid-lupus-vr-170_04.jpg

tips Systeemlupus of systemische lupus erythematosus (SLE) is een veralgemeende auto-immuunziekte. Dat wil zeggen dat onze immuniteit (=afweer) zich op overdreven wijze tegen onszelf richt, o.a. door antistoffen te vormen die ontstekingsziekten veroorzaken. Systemische lupus kan alle lichaamsdelen aantasten (huid, gewrichten, diverse organen). Het onderscheidt zich daarin van huidlupus, ook cutane of discoïde lupus genoemd, die alleen de huid aantast en meestal minder ernstig is. Huidlupus kan alleen of samen met systyeemlupus voorkomen.

Negen op tien lupuspatiënten zijn vrouwen, en de ziekte begint meestal tijdens de jonge volwassenheid. De meesten hebben milde symptomen en kunnen goed met de ziekte leven. Maar bij een minderheid worden belangrijke organen aangetast. De ziekte is ongeneeslijk, maar kan wel onder controle gehouden worden.

Oorzaken van lupus
Waarom het met het immuunsysteem fout loopt weet men nog niet helemaal.
Erfelijkheid
Verscheidene genetische factoren zijn belangrijk. Het is onwaarschijnlijk dat al deze factoren overgeërfd worden. Daarom is lupus geen erfelijke ziekte, maar heeft men toch een grotere kans op lupus wanneer een eerstegraadsverwant(e) de ziekte heeft.

Omgevingsfactoren
Iets uit de omgeving lokt het begin van de ziekte uit zoals zonlicht. Het is voor lupuspatiënten raadzaam om direct zonlicht zoveel mogelijk te vermijden en in de zomermaanden de huid te beschermen met een zonnebrandcrème met hoge factor (sunblock).
Er zijn waarschijnlijk nog uitlokkers, zoals bepaalde virussen en giftige stoffen.

Hormonen spelen zeker ook een rol: vrouwelijke hormonen bevorderen lupus, terwijl mannelijke hormonen tegen lupus beschermen. Dit is een van de redenen waarom de anticonceptiepil te mijden is.

• Sommige medicamenten (een 50-tal) zoals antibiotica, schildklierpreparaten of medicijnen tegen epilepsie, kunnen een lupussyndroom uitlokken. Deze verdwijnt normaal wanneer deze medicatie gestopt wordt.

(Eerste) klachten en symptomen
De mogelijke symptomen en klachten van lupus zijn heel verscheiden. Dit geldt ook voor het begin van de ziekte, dat met gelijk welk van deze symptomen kan beginnen, en dit in lichte of erge vorm. Het aantal symptomen is zo groot dat wij ons beperken tot een schematische weergave:
• bij 90 %:
Vermoeidheid; artritis en gewrichtspijn. Vaak aangetast zijn vingers, handen, polsen en knieën.
• bij 80 %:
Koorts.
• bij 70 %
Haarverlies; bloedarmoede; klierzwellingen
• bij 60 %:
Gewichtsverlies en slechte eetlust; vlindervormige uitslag, meestal op de wangen rond de neus;
• bij 50 %:
ontsteking van het longvlies, hartvlies of buikvlies; nieraantasting; persoonlijkheidsveranderingen
• bij 40 %
overgevoeligheid voor (zon)licht, bacteriële infecties
• bij 30 %:
verzweringen van de slijmvliezen bv. aften; spierpijnen of spierontstekingen; maag- en darmklachten; vergrote lever; hoge bloeddruk; longontsteking; ontsteking van hartspier of -kleppen
• bij 20 %:
Raynaud (het wit worden van vingers bij koude); huiduitslag met ronde schijfvormige letsels, meestal in het gelaat; ontstekingen in ogen of Sjögren-syndroom; ernstige nieraantasting; epilepsieaanvallen; psychosen; aantasting van hartbloedvaten
• bij 10 %:
netelroos, oedeem of blaarvorming op de huid; letsels van hersenen of ruggenmerg; migraine; vernietiging van rode bloedcellen; laag aantal bloedplaatjes; ontsteking van zenuwen.

Hoe wordt de diagnose van lupus gesteld?
De diagnose is gebaseerd op:
• klachten en/of symptomen
• orgaanaantastingen (bijvoorbeelden nieren, longen)
• laboratoriumonderzoek (antistoffen in het bloed).
Er bestaat geen test die op zichzelf zekerheid geeft.
Bij lichte en beginnende vormen kan de diagnose moeilijk zijn. Soms moet de diagnose uit de evolutie blijken. Belangrijk is dat elk teken van mogelijk beginnende lupus opgevolgd wordt.
Omwille van het gebrek aan één bewijs en omwille van de vele vormen die lupus kan aannemen, werden criteria opgesteld om lupus te classificeren. Lupus kan soms gediagnostiseerd worden nog vóór de patiënt aan deze criteria voldoet.


Criteria voor het diagnosticeren van lupus
De Amerikaanse Vereniging van Reumatologen heeft een lijst van criteria vastgesteld om lupus te kunnen vaststellen. In het kader van wetenschappelijk onderzoek mag er van lupus worden gesproken als vier van de elf criteria gelijktijdig of in het verloop van de ziekte bij de patiënt aanwezig zijn (geweest).
1. Vlindervormig erytheem; vlindervormige roodheid op neusrug en wangen. De roodheid kan ook aan een kant van het gezicht aanwezig zijn.
2. Discoïde lupus: verheven rode plekken op de huid, vaak schilferig, eventueel gepaard gaande met littekenvorming. Kan overal op het lichaam voorkomen.
3. Overgevoeligheid voor zonlicht. Ongebruikelijke uitslag van de aan zonlicht blootgestelde huid.
4. Zweertjes in de mond- en/of keel- en/of neusholte, meestal niet pijnlijk.
5. Gewrichten: ontsteking in twee of meer gewrichten.
6. Pleuritis of pericarditis: borstvliesontsteking of ontsteking van het hartzakje.
7. Nierafwijkingen: meer dan 0,5 gram eiwit in de urine per dag of celcilinders in de urine.
8. Stoornissen van het zenuwstelsel: toevallen of psychose.
9. Afwijkingen in de bloedaanmaak: bloedarmoede (anemie) ten gevolge van versterkte afbraak van rode bloedcellen, een tekort aan witte bloedlichaampjes (leukopenie), tekort aan bloedplaatjes (trombopenie).
10. De aanwezigheid in het bloed van antistoffen tegen speciale bestanddelen van celkernen zoals dsDNA.
11. Antistoffen tegen kernen van cellen (een positieve ANA-test).

zie ook artikel : Lupus erythematosus (LED)

Meer info
www.cibliga.be
www.nvle.org
www.rheumatology.org/practice/clinical/patients/diseases_and_conditions/lupus.asp
www.womenshealth.gov/publications/our-publications/fact-sheet/lupus.html
www.niams.nih.gov/Health_Info/Lupus/default.asp
www.nhs.uk/conditions/lupus/Pages/Introduction.aspx
www.thelupusinitiative.org
www.worldlupusday.org/


verschenen op : 10/05/2014 , bijgewerkt op 10/06/2015

20 reacties

Wat is lupus en hoe herkent u het?

door Mady ooghe, 20 maart 2017 om 18:21

Ikzelf heb lichen planus,dit is familie van lupus maar nog niet zo gekend,dit uit zich in rode builtjes op de huid en de slijmvliezen,ook in de mond met plekken op de tong die erg pijnlijk is. Graag had lk ook geweten of er ook iemand is met dit probleem

Wat is lupus en hoe herkent u het?

door Isa, 13 februari 2017 om 17:09

Hallo ik vroeg me af zijn hier ook mensen met lupus die veel dorst hebben? En last hebben van psychoses? Ik ben gediagnosticeerd met sjogren en heb daarnaast spierzwakte, psychoses, en ondraaglijke hoofdpijn. heb het vermoeden dat er sprake is van lupus.

Wat is lupus en hoe herkent u het?

door linda, 22 oktober 2016 om 23:10

Hallo Zelf heb ik fibromyalogie en Chronish vermoeidheids cyndroom Maar heb een sterk vermoede dat ik een variant van lupus heb,heb steeds ont stekingen in mijn schouders,rug,blaas.Bij welke specialist moet ik zijn.veel sterkte voor iedereen, dank u. Gr L

Wat is lupus en hoe herkent u het?

door anoniem, 10 augustus 2016 om 09:41

Mijn dochter is 18jaar en al 4jaar sle, vooral veel gewrichtspijnen en vochtophoging vingers , voeten enz..graag had ik eens geweten in welk ziekenhuis/arts uw dochter behandeld is.alvast bedankt!

Wat is lupus en hoe herkent u het?

door anoniem, 19 april 2016 om 21:01

Ik wil graag dit hoopvol bericht geven: mijn dochter kreeg op 15j de diagnose SLE, eerst aantasting hersenen, nadien ook aanval op de longen. Ze is 6 j in intense behandeling geweest. Ze is nadien formeel door de arts genezen verklaard!

bekijk alle 20 reacties

Reageer zelf

verberg bovenstaande gegevens :
je naam en emailadres verschijnen dan niet bij je reactie.
hou me op de hoogte van reacties :
telkens iemand een reactie plaatst bij dit bericht ontvang je een e-mail.
tekens over.
pub