Gerelateerde artikels
Kan je een vervroegde menopauze behandelen?
dossier Een vervroegde menopauze of premature ovariële insufficiëntie (POI) gaat gepaard met alle vervelende verschijnselen van de menopauze. Bovendien kan je (meestal) niet meer spontaan zwanger worden en heb je een verhoogde kans op botontkalking en osteoporose, op hart- en vaatziekten en mogelijk ook op dementie.
Diagnose
Om de diagnose van vervroegde menopauze te stellen, zal je arts een bloedonderzoek doen, waarbij de concentratie van bepaalde hormonen (oestrogenen, FSH) wordt nagegaan.
Indien een vervroegde menopauze wordt vastgesteld, zullen een aantal bijkomende onderzoeken gebeuren om eventuele chromosomale, genetische of andere medische oorzaken op te sporen.
Indien de diagnose gesteld is, wordt ook de functie van de schildklier gecontroleerd te worden door middel van een TSH-bepaling. Ter bepaling van het toekomstig risico van bijnierafwijkingen of schildklierafwijkingen kunnen antistoffen tegen bijnierschors (ACA) of schildklier (TMA) worden bepaald. In aanwezigheid van deze antistoffen kan jaarlijkse controle van de bijnier- en/of schildklierfunctie aangewezen zijn.
Behandeling
- Behandeling om de kans op zwangerschap te beïnvloeden
Er bestaat nog altijd een kleine kans (5 à 10 procent) op een spontane zwangerschap. Als je geen kinderen wil, blijft anticonceptie dus nodig.
Er bestaat geen behandeling die de spontane kans op zwangerschap positief kan beïnvloeden. De enige behandeling die een reële kans op zwangerschap biedt, is eiceldonatie. - Hormonale substitutiebehandeling
De eerste en belangrijkste reden voor een hormonale substitutietherapie (HST), ter vervanging van de hormonen die de eierstokken niet meer produceren, is de behandeling van de typische menopauzeklachten, zoals opvliegers, nachtelijk zweten, droge vagina, droge ogen, verminderd libido….
In de recente richtlijnen van de European Society of Human Reproduction and Embryology wordt HST ook aangeraden, minstens tot de leeftijd van 51 jaar (de gemiddelde leeftijd van de menopauze), omwille van de verhoogde kans op osteoporose en op hart- en vaatziekten. Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat HST het risico op botontkalking en op hart- en vaatziekten vermindert. Anderzijds zijn er geen aanwijzingen dat het de kans op borstkanker verhoogt. HST is evenmin afgeraden bij vrouwen met een voorgeschiedenis van veneuze of arteriële trombose. - Behandeling met androgenen (testosteron)
Er bestaan tot nu toe onvoldoende bewijzen over het effect en de veiligheid van een behandeling met testosteron op de libido, de botontkalking en het risico op dementie. - Lokale behandelingen
Een lokale behandeling met oestrogenen en/of smeermiddelen kan zinvol zijn bij seksuele problemen (vaginale droogte, pijn bij het vrijen…). - Alternatieve behandelingen
Van complementaire behandelmethoden zoals acupunctuur, fyto-oestrogenen (soja, rode klaver) of kruiden (salie, monnikspeper, maca, Siberische ginseng…) is een gunstig effect onvoldoende aangetoond. - Psychologische ondersteuning
Een vervroegde menopauze kan ook psychologisch erg zwaar zijn en psychologische ondersteuning kan dan zeer wenselijk zijn. Bespreek dit met je arts. - Leefstijlmaatregelen
Om de risico’s van onder andere osteoporose en hartziekten zo klein mogelijk te houden, is een gezonde levensstijl zeer belangrijk:
• Gezonde voeding, met speciale aandacht naar voeding die rijk is aan calcium en vitamine D zoals zuivelproducten, groene bladgroenten, peulvruchten, noten, zaden, vijgen, abrikozen… Mogelijk zal je ook vitamine D-supplementen moet nemen. Bespreek dit met je arts.
• Voldoende beweging waarbij je je botten belast, zoals wandelen of fietsen.
• Voorkomen van overmatige gewichtstoename, gewicht onder controle houden
• Matige alcoholconsumptie
• Stoppen met roken.
Bronnen: