Zelf uw bloeddruk meten

Laatst bijgewerkt: januari 2016

dossier De Belgische verenigingen van huisartsen en apothekers en het Belgisch Hypertensie Comité hebben eind 2007 een consensusrapport gepubliceerd met aanbevelingen in verband met de zelfmeting van de bloeddruk.

Zowel in binnen- als in buitenland neemt de zelfmeting van de bloeddruk door patiënten thuis (of thuisbloeddrukmeting) almaar toe. Een Engelse studie heeft recent aangetoond dat 43% van de hypertensiepatiënten hun bloeddruk thuis zelf meten. In Frankrijk schat men dat één patiënt op drie in het bezit was van een thuis-bloeddrukmeter in 2006, tegen één op vier in 2004. Er bestaan geen cijfers voor België, maar de cijfers vergelijkbaar zijn met die in het buitenland.

Waarom zelf de bloeddruk meten?

rr-zelf-170_400_05.jpg
Het thuis meten van de bloeddruk voorspelt het risico op het krijgen van hart- en vaatziekten beter dan bij de arts of in de kliniek. Als de dokter uw bloeddruk neemt, is die vaak hoger dan bij u thuis omdat de stress een verhoogde bloeddruk veroorzaakt (witte jas hypertensie). Bovendien bevordert het de therapietrouw en vergemakkelijkt het een eventuele aanpassing van de behandeling.

Wanneer zelf de bloeddruk meten ?

Thuisbloeddrukmeting is geschikt voor bijna iedereen met een verhoogde bloeddruk.
Het wordt in het bijzonder aangeraden:
• om witte-jashypertensie op te sporen vooraleer een behandeling te starten bij jonge patiënten met een laag cardiovasculair risico,
• voor de diagnose en opvolging van hypertensie bij bejaarden omdat witte-jashypertensie vaak voorkomt en omwille van het verhoogd risico op plotse bloeddrukvermindering wanneer ze rechtstaan uit bed of wanneer ze lang gezeten hebben (orthostatische hypotensie),
• diabetici (strikte streefbloeddruk, frequente orthostatische hypotensie)
• zwangere vrouwen
• Bij patiënten die antihypertensieve combinatietherapie krijgen, wanneer de bloeddrukwaarden op consultatie bij de arts te hoog blijven. Thuisbloeddrukmeting wordt dan gebruikt om therapie-resistente hypertensie te onderscheiden van een witte-jaseffect.
Thuisbloeddrukmeting wordt afgeraden in geval van fysische, visuele of cognitieve stoornissen.

Welke thuisbloeddrukmeters ?

Gebruik uitsluitend een bloeddrukmeter die de meting verricht via een op te blazen manchet rond de bovenarm. De manchet moet de geschikte maat hebben of aanpasbaar zijn.
Pols- of vingerbloeddrukmeters worden niet aanbevolen, vanwege de vele onnauwkeurigheden tijdens de metingen.
De voorkeur gaat naar een toestel “met geheugen” (registratie van bloeddrukwaarden met optie afdrukken of overdracht van gegevens). Als er toch wordt gekozen voor een ander type toestel vanwege de meerkost, is een bloeddrukagenda onmisbaar voor de rapportering.

Koop een elektronische bloeddrukmeter die voldoet aan de internationaal geldende testcriteria van de British Hypertension Society (BHS). Op de website van de BHS zijn alle gevalideerde bloeddrukmeters te vinden (www.bhsoc.org/blood_pressure_list.stm). Apparaten die aan deze criteria beantwoorden, vermelden dat trouwens uitdrukkelijk.
Volgende elektronische bloeddrukmeters die in België verkrijgbaar zijn, met een op te blazen manchet om de bovenarm, beantwoorden aan de eisen van de British Hypertension Society:
A&D UA-767 Plus
A&D UA-767PC
Microlife 3AG1
Microlife 3AC-1
Microlife 3AC1-1PC
Microlife 3BTO-A
Microlife 3BTO-A(2)
Microlife 3BXO-A
Microlife A100
Microlife A100 Plus
Microlife Watch BP Home
Omron M5-1
Omron 705-IT
Omron M6 (voorheen M4)
Omron 705-CP2
Omron MX-3Plus

De toestellen moeten goed onderhouden en regelmatig (minstens om de 2 jaar) gecontroleerd worden.

Hoe meten?

bloeddrukmeter-grijs-200.jpg
• In zittende houding, arm steunend op de tafel, benen niet gekruist, voeten plat op de grond ;
• ontspannen, reeds minimum 5 minuten rustig, zonder te praten of te bewegen;
• Plaats de manchet op de arm met de buis tussen midden- en ringvinger. De manchet moet 1 à 2 cm verwijderd zijn van de elleboogplooi en u moet met uw vinger onder de manchet kunnen als deze geplaatst is ;
• Meestal wordt omwille van het gemak de linkerarm aangeraden. Beter is om de arm waar de hoogste bloeddruk wordt gemeten te gebruiken.

Aangeraden wordt om het aangekochte toestel eerst onder toezicht van een bekwame zorgverstrekker (arts, apotheker,verpleging ….) te gebruiken en daarna thuis. Een controle van de meettechniek door de zorgverstrekker na een bepaalde periode (bv 1 of 3 maand) is eveneens aangewezen.

Hoe vaak meten?

Dat is aanvankelijk van de bedoeling en de preciese aard van de verhoogde bloeddruk. Bespreek de frequentie met uw arts.
Volgend schema wordt vaak aangeraden:

Aanvangsfase
2 metingen ‘s morgens en 2 metingen ’s avonds (drie metingen in geval van belangrijke afwijkingen tussen de eerste twee) op vooraf bepaalde tijdstippen (tussen 6 uur en 9 uur en tussen 18 uur en 21 uur) gedurende 7 dagen. Het is aangeraden om de zelfmeting vóór de maaltijd of drie uur erna uit te voeren. Het gemiddelde van de metingen wordt als referentie gebruikt voor de opvolgperiode. De metingen van de eerste dag worden niet weerhouden bij het berekenen van het gemiddelde (bv angstverschijnsel tijdens het aanleerproces). Voor het gemiddelde worden alle geldige eerste waarden van elke meeting zonder selectie weerhouden (na uitsluiting van de eerste dag) met een minimum van 12 metingen over 7 dagen.

Behandelings- en opvolgingsfase :
- De metingen gebeuren volgens hetzelfde ritme als tijdens de aanvangsfase, met dien verstande dat de eerste meting moet gebeuren vóór de inname van een antihypertensivum. Wanneer het behandelingsschema wijzigt, wordt het gemiddelde van de bloeddrukwaarden, genomen over 2 weken, gebruikt om het effect van de wijziging te beoordelen.
- Als de bloeddruk onder controle is, is het aangewezen om de zelfmeting wekelijks gedurende één dag verder te zetten. De frequentie kan verhoogd worden als men een slechte therapietrouw of een resistente hypertensie vermoedt.

Observatiefase op lange termijn:
- Voor de observatie op lange termijn moet de procedure elke drie maanden gedurende één week worden herhaald.

Wanneer is uw bloeddruk te hoog?

Normaal spreek men van een verhoogde bloeddruk vanaf 140/90 mmHG. Bij thuismeting wordt 135/85 als streefwaarde beschouwd. Lagere waarden kunnen aanbevolen worden in geval van diabetes, nierinsufficiëntie of een hoog cardiovasculair ricico (streefcijfer: 130/80).
Het is belangrijk dat u niet op eigen houtje de behandeling aanpast of op basis van een thuismeting aan zelfmedicatie begint te doen. De thuismeting van de bloeddruk kan in geen geval de conventionele metingen in de huisartsenpraktijk vervangen. Het gebruik ervan moet worden begeleid door de huisarts die centraal moet blijven in de behandeling.

zie ook artikel : Verhoogde bloeddruk (hypertensie)

zie ook artikel : Nieuwe richtlijnen over verhoogde bloeddruk



verschenen op : 25/01/2016 , bijgewerkt op 24/01/2016


pub