Hersenscan toont band tussen grootmoeders en kleinkinderen

Laatst bijgewerkt: november 2021
123m-grootouders-kind-blij-senior-02-17.jpg

nieuws

Wetenschappers hebben voor het eerst de hersenen van grootmoeders gescand terwijl ze foto's van hun jonge kleinkinderen bekeken… en de scans verklaren die vertederende blik in hun ogen. Opmerkelijk was ook het verschil met de hersenactiviteit bij het zien van foto’s van hun volwassen kinderen.

De vijftig oma’s die deelnamen aan de studie vulden vragenlijsten in over hun ervaringen als grootmoeder, waarbij ze details verstrekten zoals hoeveel tijd ze doorbrengen met hun kleinkinderen, de activiteiten die ze samen doen en hoeveel genegenheid ze voor hen voelen. Daarnaast ondergingen ze functionele MRI’s om de hersenfunctie te meten terwijl ze foto's bekeken van hun kleinkind, een onbekend kind, de ouder van hetzelfde geslacht van het kleinkind, en een onbekende volwassene.

Lees ook: Sterke band tussen grootouders en kleinkinderen vermindert kans op depressie

De band tussen grootouders en kleinkinderen

“Opvallend was de activatie in de hersengebieden die geassocieerd worden met emotionele empathie," zegt James Rilling, professor in de antropologie (Emory University) en hoofdauteur van de studie. Dat suggereert dat grootmoeders voelen wat hun kleinkinderen voelen als ze met hen omgaan. Als het kindje lacht, voelen ze de vreugde van het kind. Omgekeerd ook: als het kindje huilt, voelen ze de pijn en het verdriet.

Lees ook: Grootouders die voor kleinkinderen zorgen leven mogelijk langer

De band tussen grootouders en hun (volwassen) kinderen

Toen de grootmoeders foto’s bekeken van hun eigen volwassen kinderen, werd een sterkere activatie ontdekt in het hersengebied dat gelinkt wordt aan cognitieve empathie. Dat wijst erop dat ze cognitief proberen te begrijpen wat hun volwassen kind denkt of voelt en waarom, en dus niet zozeer vanuit de emotionele kant. "Jonge kinderen hebben waarschijnlijk eigenschappen ontwikkeld om niet alleen het moederbrein, maar ook het grootmoederbrein te kunnen manipuleren," zegt Rilling. "Een volwassen kind heeft niet dezelfde leuke 'factor', waarschijnlijk is dat de reden waarom volwassenen niet dezelfde emotionele respons oproepen."

Het voordeel van een betrokken grootmoeder op de ontwikkeling van het kind

"We gaan er vaak van uit dat vaders de belangrijkste verzorgers zijn naast moeders, maar dat is niet altijd waar," zegt Rilling. "In sommige gevallen zijn grootmoeders de belangrijkste helper." De ‘grootmoederhypothese’ stelt zelfs dat menselijke vrouwen na de menopauze nog lang blijven leven, omdat ze evolutionaire voordelen bieden aan hun nakomelingen en kleinkinderen. Bewijzen voor deze hypothese zijn onder meer een studie bij het traditionele Hadza-volk in Tanzania, waar het foerageren door grootmoeders de voedingstoestand van de kleinkinderen verbetert.

Een andere studie van traditionele gemeenschappen toonde aan dat de aanwezigheid van grootmoeders het aantal kleinkinderen doet toenemen.

In modernere samenlevingen groeit dan weer het bewijs dat positief geëngageerde grootmoeders in verband worden gebracht met betere resultaten voor kinderen op een aantal gebieden, waaronder academisch, sociaal, gedrag en lichamelijke gezondheid.

"Het zou interessant zijn om ook eens te kijken naar de neurowetenschappen van grootvaders en hoe de hersenfuncties van grootouders kunnen verschillen tussen culturen," zegt Lee.

Lees ook: Wat is een MRI-scan en wat is het verschil met een CT-scan?

Bronnen:
https://www.eurekalert.org
https://scientias.nl


auteur: Sofie Van Rossom, gezondheidsjournalist

Wil je onze artikels graag ontvangen in je mailbox?

Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief.

eenvoudig terug uit te schrijven
Wij verwerken jouw persoonsgegevens conform het Privacy-beleid van Gezondheid NV / Mediahuis.
volgopfacebook

volgopinstagram