Hiv in België: feiten en cijfers

Laatst bijgewerkt: december 2018
123-lao-bloed-HIV-12-18.png

nieuws

In 2017 werden in België 890 nieuwe hiv-diagnoses vastgesteld. Dat stemt overeen met 2,4 diagnoses per dag. Naar schatting leefden in 2017 18.908 mensen met hiv in België. Dat zijn 1,7 mensen per 1.000 inwoners. 2.059 mensen weten nog niet dat ze hiv hebben. Naar schatting weet 10,9 procent van alle mensen die met hiv leven in België, dus niet dat ze seropositief zijn. Dat staat in het hiv-rapport van Sciensano, het vroegere Wetenschappelijk Instituut voor de Volksgezondheid.

De verderzetting van de dalende trend is voor Sciensano een bemoedigend teken. Toch blijft waakzaamheid geboden omdat het aantal nieuwe hiv-diagnoses hoog blijft. Dit vraagt om een nog intensiever gebruik van de preventieve interventies die in België beschikbaar zijn

De cijfers dalen, maar de sterke daling zet zich niet door in 2017
Het aantal nieuwe hiv-diagnoses daalde met 27,5 procent in vergelijking met 2012, het jaar met het hoogste aantal diagnoses. Het aantal nieuwe hiv-diagnoses daalde met 2 procent in vergelijking met 2016. De sterk dalende trend in het aantal nieuwe hiv-diagnoses zet zich dus niet door in 2017.
  • 48,3% zijn heteroseksuelen
  • 1,1% is intraveneus druggebruiker
  • 0,7% werd besmet voor, tijdens of na de bevalling
  • Van 1,3% weten we niet hoe hij of zij besmet werd
Wie wordt het zwaarste getroffen door hiv?
De hiv-epidemie in België treft hoofdzakelijk twee populaties: mannen die seks 
hebben met mannen (MSM), vooral met de Belgische of een andere Europese 
nationaliteit, en mannen en vrouwen die het virus hebben opgelopen via 
heteroseksuele betrekkingen en die vooral afkomstig zijn van Sub-Saharaans 
Afrika. De daling van het aantal nieuwe hiv-diagnoses deed zich voor in beide 
sleutelpopulaties

  • Mannen die seks hebben met mannen (MSM)
    In 2017 werd 48,6 procent van de nieuw vastgestelde hiv-infecties gezien bij MSM. Het aantal diagnoses bij MSM daalde met 34 procent in vergelijking met 2013 toen de hoogste piek werd waargenomen.

    63 procent was Belg, 17 procent had een andere nationaliteit binnen Europa: Nederlanders, Fransen en Spanjaarden, 16 procent had een andere nationaliteit buiten Europa en Sub-Saharaans Afrika, waarbij vooral Brazilië opvalt, en 4 procent kwam uit Sub-Saharaans Afrika
  • Heteroseksuele mannen en vrouwen
    In 2017 werd 48,3 procent van de nieuw vastgestelde hiv-infecties gezien bij heteroseksuele mannen en vrouwen. Bijna de helft was afkomstig uit Sub-Saharaans Afrika, 28 procent had de Belgische nationaliteit, 13 procent had een andere Europese nationaliteit, 10 procent had een andere niet-Europese nationaliteit.

    De daling van het aantal diagnoses bij heteroseksuelen komt door minder diagnoses bij personen uit Sub-Saharaans Afrika. In de periode 2012-2017 was er een daling van 44 procent bij de vrouwen en 61 procent bij de mannen. 
  • Leeftijd: belangrijk aandeel 50 plussers
    69% van de hiv-diagnoses vond plaats bij mensen tussen 25 en 49 jaar.
    -20% van de hiv-diagnoses werd vastgesteld bij 50 plussers
    -10% werd vastgesteld bij jongeren (15-24 jaar)
    -1% is jonger dan 15 jaar

    Het aandeel van de 25-49 jarigen daalde tussen 2008 en 2017 en het aandeel van de 50 plussers steeg. 
Vroegtijdige opsporing
Het aantal testen op hiv in België blijft relatief hoog en stabiel. In 2017 was er een lichte daling met 2 procent van het aantal opsporingstesten voor hiv. Het hoogst aantal testen zien we in de leeftijdsgroep van 25 tot 34 jaar en meer bij vrouwen dan bij mannen.
Er werden 63 hiv-tests per 1000 inwoners uitgevoerd en per 1000 testen werden 1.25 nieuwe hiv-diagnoses vastgesteld.
In 2017 werd 36 procent van de hiv-diagnoses laattijdig vastgesteld. Het aandeel van de laattijdige diagnoses varieerde in functie van de overdrachtswijze: 46 procent voor infecties overgedragen via heteroseksuele contacten, 27procent bij MSM. 
Daarom moeten we blijven inzetten op meer en makkelijk testen. Want er wordt geschat dat zo’n 2.059 mensen nog steeds met hiv leven, zonder het te weten. Zij worden niet behandeld, zijn dus besmettelijk en vormen de motor van de epidemie. Hen moeten we bereiken en aan het testen krijgen. Want eens iemand zijn/haar diagnose kent, stopt de infectie bij hem/haar. Mensen passen hun gedrag aan en worden behandeld. Bovendien is het beter voor de gezondheid als met behandeling gestart wordt.

De medische opvolging van hiv-patiënten
In 2017 werden 16.070 hiv-patiënten medisch opgevolgd in België. Sciensano stelt een gelijkmatige stijging vast van het aantal hiv-patiënten in medische opvolging, met een gemiddelde toename van 687 nieuwe patiënten per jaar. 
De meerderheid (65%) van de hiv-patiënten in medische opvolging zijn mannen. 56 procent van de patiënten is Belgisch, 28 procent is afkomstig uit Sub-Saharaans Afrika. 

Behandelen als een vorm van preventie 
Ondanks de daling in de afgelopen jaren, blijft het aantal nieuwe hiv-diagnoses hoog. Een belangrijke groep werd recent geïnfecteerd. Dat bewijst de effectiviteit van de hiv-strategie, maar ook dat de hiv-epidemie zich snel blijft verspreiden. 

Om nieuwe besmettingen te voorkomen, moeten we blijven inzetten op meer en makkelijk testen en snel behandelen.

In 2017 kreeg 99 procent van de mensen met hiv die opgevolgd worden door een Aidsreferentiecentrum hiv-medicatie. De personen die in 2017 een behandeling opstartten, bereikten in de meeste gevallen (97%) een niet-detecteerbare lading binnen de 6 maanden. Vanaf dan kan hiv niet langer overgedragen worden door seks. Daarom is de behandeling ook een vorm van preventie. 
 
Combinatiepreventie werkt om nieuwe hiv-besmettingen te voorkomen
Om de verdere verspreiding van hiv te voorkomen, moeten we blijven inzetten op verschillende maatregelen:
  • sensibiliseren over veilig vrijen;
  • condooms en glijmiddel zoveel mogelijk ter beschikking stellen;
  • meer en makkelijk testen op hiv;
  • mensen die positief testen snel behandelen;
  • PrEP-gebruik promoten bij mensen met een verhoogde blootstelling aan hiv: dat is het slikken van hiv-remmende medicatie door mensen zonder hiv om zo een besmetting met hiv te voorkomen;  https://www.levenmethiv.be/seksualiteit/prep-voorkomt-nieuwe-hiv-infecties
  • huisartsen en gezondheidswerkers stimuleren om proactief over seksuele gezondheid te praten én om de hiv-test voor te stellen.

Hier kunt u het volledige Sciensano-rapport downloaden


Bron
www.sciensano.be/nl/pershoek/een-minder-uitgesproken-daling-van-het-aantal-hiv-diagnoses-2017
www.sensoa.be/feiten-en-cijfers/hiv-belgie-feiten-en-cijfers



verschenen op : 18/01/2019


pub