Wie kan deelnemen aan het gratis bevolkingsonderzoek naar dikkedarmkanker?

Laatst bijgewerkt: maart 2016
123-darmkanker-colonca-03-16.jpg

nieuws Elk jaar krijgen ongeveer 5 à 6000 Vlamingen te horen dat ze dikkedarmkanker of colorectale kanker hebben. Daarmee is dikkedarmkanker de tweede meest voorkomende kanker bij vrouwen (na borstkanker) en de derde meest voorkomende kanker bij mannen (na prostaat- en longkanker). Elk jaar sterven er in Vlaanderen ongeveer 1750 mensen aan deze ziekte. Voor vrouwen is het de 3e en voor mannen de 2e meest voorkomende oorzaak van kankersterfte. Door het bevolkingsonderzoek naar dikkedarmkanker zouden we in Vlaanderen dit getal aanzienlijk kunnen doen dalen.

Bevolkingsonderzoek dikkedarmkanker
Sinds 2013 ontvangen alle mannen en vrouwen van 56 tot en met 74 jaar om de 2 jaar een uitnodiging om zich te laten testen op darmkanker. Door dit bevolkingsonderzoek zouden jaarlijks ongeveer 400 overlijdens als gevolg van dikkedarmkanker kunnen worden voorkomen.
Het bevolkingsonderzoek gebeurt gespreid in de tijd. Normaal heeft iedereen tussen 56 en 74 de voorbije jaren een uitnodiging hebben gehad om deel te nemen aan het onderzoek. Mogelijk hebt u al een tweede uitnodiging gekregen, want het onderzoek wordt om de twee jaar herhaald.

Hoe verloopt de test?
Het bevolkingsonderzoek naar dikkedarmkanker maakt gebruik van een test waarmee bloed in de stoelgang wodt opgespoord. De iFOB-test of immunochemische fecael occult bloedtest. Dat is momenteel de meest geschikte test voor opsporing van dikkedarmkanker.
U krijgt een pakket thuisbezorgd waarin een cilindervormig buisje met een borsteltje zit. U neemt met het borsteltje een beetje stoelgang en stopt dat in het buisje.
Op de website bevolkingsonderzoek.be vindt u een filmpje hoe u de afnameset moet gebruiken.
www.bevolkingsonderzoek.be/darmkanker/faq-onderzoek-hoe-moet-ik-de-afnameset-gebruiken

Dat buisje stuurt u in de bijgevoegde en voorgefrankeerde envelop samen met het antwoordformulier naar het laboratorium. Het labo onderzoekt de stoelgangstalen op bloedsporen. Binnen twee weken krijgt u en uw huisarts het resultaat van deze test.
Dit alles is gratis. Als blijkt dat er meer bloed aanwezig is dan normaal, dan betekent dat nog niet automatisch dat er sprake is van kanker. Uw huisarts zal u dan wel verwijzen naar een specialist voor verder onderzoek. Het gaat hier over een kijkonderzoek van de darm, een zogenaamde coloscopie.

Uw deelname aan het bevolkingsonderzoek is geheel vrijwillig. Wenst u niet deel te nemen omwille van een bepaalde medische of niet medische reden? Vul deze reden dan in op het antwoordformulier. Wenst u in de toekomst nooit meer een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek naar dikkedarmkanker te ontvangen? Duid dit aan in het antwoordformulier. U kunt het antwoordformulier ook elektronisch invullen.

Waarom deelnemen aan het bevolkingsonderzoek?
De voordelen van een bevolkingsonderzoek naar dikkedarmkanker zijn groter dan de nadelen.

Voordelen van het onderzoek
• Dikkedarmkanker ontwikkelt zich langzaam, het duurt gemiddeld 10 jaar vooraleer een poliep (een uitstulping in de wand van de dikke darm) zich ontwikkelt tot een kwaadaardig gezwel. Hierdoor kan dikkedarmkanker, in veel gevallen vroegtijdig of zelfs voor het om kanker gaat, opgespoord worden. Als de kanker in een vroeg stadium ontdekt wordt is de behandeling veel minder zwaar en is de kans op genezing veel groter.
• In het begin hebben mensen met dikkedarmkanker geen klachten waardoor de ziekte vaak pas laat ontdekt wordt. Het is dus belangrijk dikkedarmkanker op te sporen, nog voor er klachten zijn.
• De staalname is eenvoudig en u kunt dit thuis zelf doen. De afnameset om een staal te nemen en het onderzoek in het labo zijn gratis.
• Het duurt maximum 14 kalenderdagen voordat u en uw (huis)arts het resultaat van het onderzoek ontvangen.
• Het bevolkingsonderzoek geeft de garantie dat de kwaliteit van het onderzoek sterk bewaakt wordt en dat alle resultaten worden opgevolgd.

Nadelen van het onderzoek
• Het onderzoek biedt nooit volledige zekerheid. Het kan zijn dat men sporen van bloed vindt, zonder dat er iets aan de hand is. Of andersom: het kan zijn dat men geen bloed vindt in het staal en dat er toch poliepen zijn of later dikkedarmkanker wordt vastgesteld.
• Mensen met een afwijkende test (ongeveer 5 op 100 mensen), moeten wachten op de resultaten van het kijkonderzoek (coloscopie). Dit kan voor spanning zorgen. Pas dan weten ze zeker of ze dikkedarmkanker hebben of niet.
• Het kijkonderzoek (coloscopie) houdt risico’s in. Bij een coloscopie kunnen verwikkelingen optreden. Een bloeding komt voor bij 2 op 1000 coloscopieën. Een darmperforatie bij 5 à 10 op 10.000 coloscopieën. Meestal kunnen deze verwikkelingen ter plekke door de arts die de coloscopie doet worden behandeld, maar soms is er een operatie nodig.

Wat zijn de resultaten van de test?
Bloed in de stoelgang kan wijzen op poliepen of dikkedarmkanker. Dit bloed kan u niet met het blote oog zien. In een labo kunnen ze onzichtbaar bloed in stoelgang opsporen.
De test geeft twee mogelijke resultaten:
DE TEST WAS NIET AFWIJKEND (95%)
Dit resultaat komt voor bij 95 op 100 mensen. U laat uw stoelgang het best elke twee jaar onderzoeken. Hebt u intussen klachten? Ga dan naar uw huisarts.
DE TEST WAS AFWIJKEND (5%)
Dit resultaat komt voor bij 5 op 100 mensen. Er werd bloed gevonden in uw stoelgang boven de vastgestelde grenswaarde van 75 ng/ml. Een afwijkend resultaat kan verschillende oorzaken hebben en betekent niet noodzakelijk dat u dikkedarmkanker hebt. Enkel een kijkonderzoek (coloscopie) kan hier uitsluitsel over geven. Wij raden u daarom aan om een kijkonderzoek te laten uitvoeren. Met dit onderzoek kunnen darmpoliepen, die kunnen leiden tot dikkedarmkanker, opgespoord en verwijderd worden. Dit onderzoek gebeurt meestal in het ziekenhuis en kan onder verdoving indien u dat wenst. U contacteert uw huisarts om een afspraak te maken bij een gastro-enteroloog (maag-darmspecialist) die het onderzoek zal doen. Of u maakt zelf een afspraak met een specialist. Slechts bij één op tien mensen met een afwijkende test wordt via dit kijkonderzoek dikkedarmkanker vastgesteld.

Kijkonderzoek (coloscopie)
De specialist onderzoekt de binnenkant van de dikke darm met een lange, soepele buis (coloscoop). Dit onderzoek wordt uitgevoerd in de dagkliniek van een ziekenhuis en duurt ongeveer 20 minuten. Dit onderzoek kan onder verdoving.
Meteen na het onderzoek zegt de specialist hoe het onderzoek verlopen is.
Ofwel vindt de specialist geen poliepen. Dan is er geen sprake van dikkedarmkanker. Een nieuw kijkonderzoek is de eerste 10 jaar niet meer nodig.
Ofwel vindt de specialist wel poliepen. De specialist kan die meestal al tijdens het onderzoek zelf wegnemen. Daardoor wordt de kans om dikkedarmkanker te krijgen heel klein. Als er poliepen worden weggenomen, kan het onderzoek langer duren. De weggenomen poliep(en) worden in het labo onderzocht.
Drie weken later krijgt uw huisdokter de resultaten van het labo.
• Zijn de poliepen goedaardig, dan is een nieuw kijkonderzoek de eerste 10 jaar niet meer nodig.
• Zijn de poliepen kwaadaardig, dan is er sprake van dikkedarmkanker. Uw huisdokter bespreekt dan de mogelijke behandelingen.

Meer informatie:
www.bevolkingsonderzoek.be



verschenen op : 29/03/2016


pub