Wereld Anti-Tabaksdag

Laatst bijgewerkt: mei 2013
123-stoppen-roken-sigar-170-07.jpg

nieuws Laat u helpen wanneer u wil stoppen met roken

U wenst te stoppen met roken? U kunt uiteraard vertrouwen op uw wilskracht, maar de voorbije decennia zijn er heel wat methodes en hulpmiddelen ontwikkeld die u kunnen helpen van het roken af te raken. Wat voor de ene persoon fantastisch werkt, heeft bij een ander geen enkel effect. Belangrijk is vooral dat u gemotiveerd bent om te stoppen. Een therapie leidt maar tot resultaat wanneer de roker ernstig overweegt om te stoppen met roken.

• De meeste rokers stoppen zonder hulpmiddelen. De kans op succes neemt toe naarmate men vaker probeert te stoppen.

• Zelfhulpmateriaal (zoals handleidingen en brochures, audio- of videobanden of computerprogramma’s) heeft slechts een gering effect bij rookstop. Gepersonaliseerde computerprogramma’s zijn effectiever dan standaard zelfhulpprogramma’s. 50 rokers moeten deelnemen aan het computerprogramma om 1 extra persoon te doen stoppen met roken.

• Een eenvoudig rookstopadvies door de arts blijkt doeltreffend bij 1 op 50 rokers. Door 50 rokers advies te verlenen over rookstop, is er dus één extra persoon die stopt met roken.

• Psychologische ondersteuning in groep biedt rokers de kans om gedragstechnieken voor rookstop aan te leren, en elkaar te steunen. Tien rokers moeten psychologische ondersteuning in groep krijgen om één extra persoon te doen stoppen met roken.

• Psychologische ondersteuning per telefoon helpt om op 40 rokers 1 roker extra te doen stoppen.

• Programma’s met informatie op maat van de individuele roker, met regelmatige contactnames, werken beter dan standaardprogramma’s. Vergeleken met minimaal advies, moeten vijfentwintig rokers individuele psychologische ondersteuning krijgen om één extra persoon te doen stoppen met roken.

• Wegens het gebrek aan gegevens worden aversietherapie (roken in verband brengen met onplezierige ervaringen) en oefentherapie (lichamelijke activiteiten) niet aanbevolen.
Rookstopdeskundigen maken gebruik van gedragstherapie. De therapeut zal eerst uw rookgewoontes in kaart zal brengen. Samen zult u vervolgens een plan opstellen om het roken af te leren. En dit plan volgt u dan, begeleid door de therapeut, tot u van het roken verlost bent.

• Nicotinevervangers zijn geen tovermiddel voor nicotineverslaving, maar het doet wel meer rokers stoppen. Nicotinevervangers zorgen ervoor dat de nicotinebehoefte stapsgewijs wordt afgebouwd, waardoor u minder snel de neiging zult hebben opnieuw naar een sigaret te grijpen. Bovendien hebt u door deze vervangers minder last van klachten als rusteloosheid, prikkelbaarheid, stemmingswisselingen, gewichtstoename en slaapproblemen.

Alle bestaande commerciële vormen van nicotinevervangende therapie (kauwgom, pleister, inhalator, sublinguale preparaten) kunnen een veilig en effectief onderdeel uitmaken van een strategie om rookstop te bevorderen. Alle toedieningsvormen hebben ongeveer hetzelfde effect. Een medische opvolging is nodig om de doses en de beste manier van toediening te bepalen.
De kans op geslaagde rookstop stijgt ermee van circa 10% naar ongeveer 20% na 6 tot 12 maanden, in vergelijking met geen behandeling. Veertien gemotiveerde rokers moeten behandeld worden met nicotinevervangende therapie om één extra roker te doen stoppen. Het effect van nicotinevervangende therapie hangt af van de motivatie van de gebruiker en van de mate waarin de gebruiker verslaafd is aan nicotine. Met alle vormen van nicotinevervangende therapie is er een hoog aantal rokers dat hervalt gedurende de eerste 3 maanden.

Acht weken behandeling met nicotinevervangende pleisters blijkt even werkzaam als 12 weken. Bovendien blijkt dat geleidelijk afbouwen van de dosis hetzelfde effect had als plots stoppen met de therapie. Dit is in strijd met de informatie die door de farmaceutische industrie verstrekt wordt. Deze bronnen raden meestal aan de volledige dosis gedurende 8 tot 12 weken te nemen, gevolgd door een periode waarin de dosis in 4 weken geleidelijk wordt afgebouwd.
Er zijn op dit moment geen aanwijzingen dat het gelijktijdig gebruik van sigaretten en nicotinevervangende therapie schadelijk is. Mogelijk maakt de combinatie van sigarettengebruik en nicotinevervangende therapie een stoppoging gemakkelijker.

• Nicotinevrije rookstopmiddelen zoals bupropion (Zyban) en varenicline (Champix) beïnvloeden de nicotinegevoelige receptoren in de hersenen en onderdrukken op die manier de zin om te roken en verminderen de ontwenningsverschijnselen. Ze leiden tot ongeveer 10% extra rokers dat erin slaagt te stoppen, in vergelijking met geen behandeling. Dit betekent dat ongeveer 10 patiënten moeten worden behandeld om 1 extra roker te helpen stoppen. Het effect van deze geneesmiddelen is dus vergelijkbaar met of misschien iets beter dan dat van de nicotinevervangende middelen.

Sommige studies tonen aan dat het effect van Champix mogelijk iets hoger ligt, maar andere studies spreken dit tegen. Naast het verminderen van de drang en de ontwenningsverschijnselen heeft het ook een bijkomend positief effect: het verlaagt de kans op herval. Indien de roker toch een sigaret rookt, heeft de nicotine geen effect op de hersenen omdat Champix de opname blokkeert.

Omwille van de (lichte) kans op mogelijke bijwerkingen (o.m. misselijkheid, slapeloosheid, stemmingsstoornissen, depressie en hartproblemen) zijn deze geneesmiddelen evenwel geen eerstekeuze behandeling bij rookstop. Beide geneesmiddelen zijn enkel op voorschrift te verkrijgen.

Veiligheidshalve wordt Champix afgeraden voor mensen met een voorgeschiedenis van depressie. Het middel mag ook niet gebruikt worden door personen jonger dan 18 jaar, zwangeren en vrouwen die borstvoeding geven.

• Geneesmiddelen hebben meer effect in combinatie met een (intensieve) begeleiding. Het combineren van twee medicamenteuze behandelingen levert meestal geen bijkomend voordeel op.

• Van tal van methoden zoals acupunctuur, lasertherapie, elektrostimulatie, hypnose of autosuggestie, is de effectiviteit onvoldoende wetenschappelijk aangetoond.

• Geen enkele rookstoptherapie biedt een levenslange garantie. Het is zo dat rokers die gedurende zes maanden tot één jaar gestopt zijn met roken, niet meer farmacologisch verslaafd zijn aan nicotine. De kans dat iemand rookvrij blijft, wordt groter naargelang de duur van de tabaksonthouding langer is, maar de kans dat de ex-roker hervalt blijft steeds bestaan. Mensen die hervallen mogen echter niet wanhopen: de kans op succes neemt toe naarmate men vaker probeert. De volgende keer kan de goede keer zijn.

Terugbetaling
Rookstopconsultaties bij een arts of erkend tabacoloog worden sinds 1 oktober 2009 voor alle rokers gedeeltelijk terugbetaald. Het gaat om:
• een terugbetaling van een forfait van 30 euro voor alle rokers voor een eerste raadpleging inzake hulp bij het ontwennen van tabaksverslaving door een huisarts of een erkend tabacoloog
• daarna een terugbetaling van een forfait van 20 euro per sessie, met een maximum van 8 raadplegingen. Voor zwangere vrouwen bedraagt de terugbetaling 30 euro per sessie.
De terugbetaling geldt enkel voor rookstopbegeleiding bij erkende tabacologen of artsen. Erkende tabacologen zijn masters in de psychologie of gezondheidswerkers die geslaagd zijn in de interuniversitaire opleiding 'Tabacologie en rookstopbegeleiding' en die erkend zijn door de VRGT (Vlaamse Vereniging voor Respiratoire Gezondheidszorg en Tuberculosebestrijding).

Meer info:
www.vigez.be/rookstopaanbod
www.tabakstop.be
Transparantiefiche - Hulpmiddelen bij rookstop - www.bcfi.be






pub