Hoe worden divertikels en diverticulitis behandeld?

Laatst bijgewerkt: februari 2017
123-endoscop-darm08-15.jpg

tips Meestal is het niet nodig om divertikels of een gewone diverticulitis zonder complicaties te behandelen. Een diverticulitis geneest in de meeste gevallen vanzelf na enkele weken.
Omwille van de (kleine) kans op complicaties bij een divertikelontsteking, zal de huisarts u in de eerste dagen goed opvolgen, tot de klachten verminderen of verdwenen zijn.

Bij het minste alarmsignaal, moet u direct uw huisarts contacteren:
• Als de klachten toenemen;
• Als u moet overgeven;
• Bij hoge koorts (boven 39 °C): neem daarom elke dag uw koorts;
• Bij rectaal bloedverlies.
Bij ernstige klachten, bij (een vermoeden van) complicaties, of als de klachten niet verminderen of zelfs toenemen, kan een ziekenhuisopname nodig zijn.

1. Voeding
• Bij de meeste mensen met een gewone diverticulitis wordt een normale gezonde voeding aangeraden.
• Vaak wordt een vezelrijk dieet aangeraden, maar er is geen bewijs dat de divertikelontsteking hierdoor sneller geneest.
• Bij ernstig ontstoken divertikels of bij mensen die moeite hebben om te eten, zal soms gedurende enkele dagen een vloeibaar dieet worden aangeraden. Hierdoor kan de darm tot rust komen en kunnen de ontstekingen beter genezen. Meestal kan na enkele dagen overgestapt worden naar gewone voeding.
• Mogelijk hebben probiotica (lactobacillen en bifidobacteriën) een gunstig effect bij diverticulitis, maar de bewijzen hiervoor zijn zeer beperkt.
• Veel drinken: minstens 1,5 à 2 l per dag.

2. Geneesmiddelen
• Pijnstillers
Tegen de buikpijn kan u paracetamol gebruiken.
Gebruik liever geen aspirine of NSAID's zoals ibuprofen, naproxen of diclofenac, die de darmwand kunnen irriteren.
• Bij verstopping kunt u een laxeermiddel nemen, zoals psylliumzaad, lactulol, lactulose of macrogol. Drink hierbij voldoende. Maar ook hier is geen bewijs dat laxeermiddelen de genezing van diverticulitis versnelt of bevordert.
Neem geen laxeermiddelen zonder dat uw arts er van op de hoogte is: ze kunnen uw klachten verergeren.
• Antibiotica
Bij een gewone diverticulitis zonder complicaties zijn antibiotica zelden of nooit nodig.
Antibiotica kunnen soms wel voorgeschreven worden:
- bij ernstige ontstekingsverschijnselen met hoge koorts of (dreigende) complicaties (een abces, darmperforatie, buikvliesontsteking...);
- bij mensen met een verminderde afweer;
- bij mensen die langdurig niet-steroïdale ontstekingsremmers nemen (bijvoorbeeld bij reumatoïde artritis).

3. Punctie van een abces
Grotere abcessen worden meestal gedraineerd. De arts brengt dan onder plaatselijke verdoving via een naald een slangetje door de buikwand tot in het abces, waardoor dit schoongespoeld kan worden.

4. Laparoscopische buikspoeling
Bij een ernstige diverticulitis met complicaties (gebarsten abces, darmperforatie...) kan een buikspoeling (laparoscopische peritoneale lavage) uitgevoerd worden (in combinatie met intraveneuse toediening van antibiotica). Daarbij wordt de buikholte grondig gespoeld met een fysiologische zoutoplossing en wordt de pus uit de buikholte verwijderd.
Dit gebeurt via een kijkoperatie met een laparoscoop.

5. Operatie
Bij ernstige complicaties zoals een (dreigende) perforatie, een buikvliesontsteking of een fistel kan een (spoed)operatie nodig zijn.
Daarbij wordt een stukje van de darm (meestal het S-vormige laatste deel van de dikke darm) verwijderd en worden de resterende darmdelen aan elkaar gehecht (resectie met primaire anastomisering).
Soms moet een (meestal tijdelijk) stoma aangelegd worden, en is later een tweede operatie nodig om de gezonde stukken dikke darm weer aan elkaar te hechten (de zogenaamde Hartmann procedure).
De ingreep kan meestal via een kijkoperatie (laparoscopie) worden uitgevoerd, maar soms is een open buikoperatie (laparotomie) nodig. Beide ingrepen zijn niet zonder risico met een vrij grote kans op overlijden (10-20 %).

6. Divertikelbloeding
Bij een divertikelbloeding die niet spontaan stopt of bij een ernstige bloeding, moet de bloeding zo snel mogelijk gestopt worden.
• De arts kan tijdens een coloscopie de bloeding proberen te stelpen. Vaak is dat lastig omdat het zicht door de ontlasting vermengd met bloed ernstig beperkt wordt.
Daarvoor bestaan verschillende technieken, zoals:
- het aanbrengen van een of meerdere metalen pluggen (hemoclips) rond de bloedende divertikel.
- Sclerotherapie waarbij een irriterende vloeistof in de bloedende vaten wordt gespoten.
- Coagulatie waarbij de bloeding wordt dichtgeschroeid met een elektrische stroom of een laser.
• Als de bloeding niet stopt kan de radioloog door middel van een bloedvatfoto van de bloedvaten naar de dikke darm (angiografie) onderzoeken of het bloedend vat kan worden opgespoord en selectief dichtgemaakt
• Als dit niet lukt dan moet soms toch een heelkundige ingreep gebeuren, waarbij het bloedende darmdeel wordt verwijderd.

Divertikels verdwijnen nooit: Hoe moet het verder?
Eens u divertikels hebt, zullen deze niet meer verdwijnen, tenzij een deel van de dikke darm verwijderd wordt.
Bij zowat 1 op 4 patiënten ontstaat ook opnieuw diverticulitis, meestal binnen het jaar.
Soms wordt dan toch een operatie aangeraden, waarbij een deel van de darm wordt verwijderd. Maar het is niet aangetoond dat de problemen hiermee definitief opgelost zijn.

Wat kunt u zelf doen?
Goede leefgewoonten verminderen de kans op verstopping en daardoor ook op ontstoken divertikels.
Voor een persoonlijk (voedings)advies kunt u terecht bij uw arts of een diëtist.

1. Vezelrijke voeding
Voedingsvezels zijn onmisbaar voor een gezonde spijsvertering en een goede ontlasting. Ze zorgen ervoor dat de ontlasting zacht en soepel blijft en ze stimuleren de darmbeweging.
Bij divertikels zouden vooral groenten, peulvruchten (bonen,..) en fruit belangrijk zijn; granen zouden minder effect hebben.
Er bestaat echter weinig of geen onderzoek dat effectief aantoont dat een vezelrijke voeding een (herhaling van) diverticulitis zou kunnen voorkomen

2. Voldoende drinken
Voldoende drinken is bij een vezelrijke voeding van groot belang.
Wees echter matig met suikerhoudende dranken, koffie en alcohol.

3. Beweeg regelmatig
Door regelmatig te bewegen (minstens 30 minuten per dag) wordt de darmbeweging gestimuleerd en kunt u verstopping vermijden.

4. Gewichtsverlies
Indien u overgewicht hebt (BMI >25) moet u proberen om gewicht te verliezen.

5. Stoppen met roken
Probeer te stoppen met roken.

6. Stoelganggewoonten
• Neem de tijd om naar het toilet te gaan.
• Wanneer u aandrang voelt, moet u zo snel mogelijk gaan. Uitstel veroorzaakt een verhardende ontlasting.
• Bij een zachte ontlasting die zonder inspanning passeert is een dagelijkse stoelgang niet echt noodzakelijk. Om de twee à drie dagen is voor sommigen goed, voor anderen twee- of driemaal daags.
• De natuurlijke darmfunctie wordt in gevaar gebracht door het gebruik van sterke laxeermiddelen en regelmatige toepassing van darmspoelingen (klysma's).

Bronnen
• Maag-lever-darmstichting
https://www.mlds.nl/ziekten/divertikels-en-diverticulitis/
https://www.mlds.nl/content/uploads/2016/10/Brochure_divertikels.pdf
• Stichting Darmgezondheid
http://www.darmgezondheid.nl/darmklachten/darmaandoeningen/divertikels/
• Thuisarts.nl
https://www.thuisarts.nl/diverticulitis/ik-heb-diverticulitis
• Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG)
https://www.nhg.org/standaarden/volledig/nhg-standaard-diverticulitis
• Nederlandse Vereniging voor Heelkunde
http://www.mdl.nl/uploads/240/1137/Acute-diverticulitis-van-het-colon-2012.pdf
http://www.chirurgenoperatie.nl/wp/algemene-chirurgie/goedaardige-darmziektendivertikelziekte-dikke-darm-diverticulosis/
• American Gastroentological Association
http://www.gastrojournal.org/article/S0016-5085%2815%2901432-8/fulltext
http://www.gastro.org/info_for_patients/managing-diverticulitis-a-patient-guide


verschenen op : 14/02/2017

Reageer zelf

verberg bovenstaande gegevens :
je naam en emailadres verschijnen dan niet bij je reactie.
hou me op de hoogte van reacties :
telkens iemand een reactie plaatst bij dit bericht ontvang je een e-mail.
tekens over.
pub