40 fabels en feiten over een verkoudheid

Laatst bijgewerkt: November 2017

dossier Een gewone verkoudheid is de meest voorkomende virusinfectie in onze streken. De kans om het virus op te lopen is erg groot. Ten eerste omdat er enkele honderden virussen zijn die een verkoudheid kunnen veroorzaken. Bovendien zijn die virussen zeer besmettelijk. Even niezen of iemand de hand schudden is al genoeg om het virus door te geven.
Volwassenen hebben gewoonlijk een paar verkoudheden per jaar, kinderen kunnen er zes tot tien hebben. Wanneer iemand een aantal keren achter elkaar verkouden raakt, gaat het elke keer om een ander virus.

Verkoudheden veroorzaken gedurende enkele dagen allerlei ongemakken, zoals een loopneus of een verstopte neus, hoesten, hoofdpijn... Die klachten verdwijnen steeds vanzelf na enkele dagen. Geneesmiddelen zijn bij een gewone verkoudheid niet nodig.
Een echt geneesmiddel tegen verkoudheid bestaat trouwens niet, maar er worden wel heel wat middeltjes verkocht waarvan beweerd wordt dat ze verkoudheden voorkomen of behandelen.

We zetten de 40 meest voorkomende fabels en feiten over verkoudheden op een rijtje.

Fabel 1 - 5

123-vr-ziek-verkoudheid-griep-12-16.jpg
1. U kan meerdere keren per jaar een verkoudheid krijgen
JUIST
Er bestaan meer dan tweehonderd verschillende verkoudheidsvirussen. Meestal gaat het om een rhinovirus of een coronavirus. De meest voorkomende verwekker van luchtweginfecties bij baby’s en jonge kinderen is het Respiratoir Syncytieel virus (RSV).

Indien u een verkoudheid hebt gehad, bent u immuun voor dat bepaald virus, maar niet voor andere verkoudheidsvirussen.
U kan dus meerdere verkoudheden per jaar krijgen. Volwassenen hebben gemiddeld twee tot vier verkoudheden per jaar. Kinderen krijgen gemiddeld zes tot tien verkoudheden per jaar.


2. Een verkoudheid komt alleen in de herfst en de winter voor
FOUT
U kunt het hele jaar door een verkoudheid krijgen. Maar verkoudheden komen wel meer in herfst en winter voor.
Een mogelijke verklaring is dat de verkoudheidsvirussen zich dan makkelijker kunnen verspreiden omdat mensen meer in grote groepen in slecht geventileerde ruimten (kantoor, bus, tram, school... ) samenzitten en daardoor een groter risico lopen om besmet te raken. Een verkoudheid (en griep) is het meest (door)gegeven cadeau in de kerst- en nieuwjaarsperiode.

Bovendien bevat koude lucht minder vocht. Meestal is de lucht in de winter dus relatief droog. Hierdoor kunnen de slijmvliezen uitdrogen, waardoor minder virussen in de neus kunnen opgevangen worden. Virussen kunnen ook gemakkelijker overleven in droge omstandigheden.
Een andere verklaring is dat er minder bloed naar uw neus en keel wordt gestuurd als de neus koud is en we koude lucht inademen. Zo voorkomt het lichaam dat het nog verder afkoelt. In het bloed zitten de afweerstoffen (witte bloedcellen) die ons beschermen tegen virussen. Het afweersysteem in de neus werkt hierdoor bij kou minder goed, waardoor u vatbaarder bent voor een verkoudheidsvirus.
De kans op een verkoudheid in de zomer wordt dan weer verhoogd door het gebruik van airco: hierdoor wordt de lucht droger, waardoor het neusslijmvlies gevoeliger wordt. Ook lange afstandsvluchten verhogen de kans op een zomerse verkoudheid, omdat u lange tijd in een kleine, slecht geventileerde ruimte verblijft samen met een grote groep mensen.


3. Van koude of tocht wordt u verkouden
FOUT, MAAR
Niet alleen in het Nederlands zit kou in het woord ‘verkoudheid’. Dit geldt ook voor heel wat andere talen. Maar kou, afkoeling of tocht veroorzaken geen verkoudheid, er is altijd een virus nodig.
Maar tocht of afkoeling kan het risico op een infectie wel groter maken.

• Onderzoek heeft aangetoond dat (plotse) afkoeling een stressfactor is, waardoor onze weerstand vermindert en we vatbaarder zijn voor infecties.
• Mogelijk zijn de slijmvliezen in neus en keel bij koude gevoeliger voor een infectie (zie punt 2).

Bronnen:
• Science line
http://scienceline.org/2015/01/cold-viruses-thrive-in-cold-noses/
• Rhinology
http://www.rhinologyjournal.com/Rhinology_issues/109_Eccles
• Cardiff University Common Cold Centre
http://www.cardiff.ac.uk/common-cold-centre/the-common-cold
• UZ Antwerpen
http://www.maguza.be/gezond/p/artikel/koud-kouder-verkouden

123-vr-koud-muts-winter-12-16.jpg
4. U kunt een verkoudheid krijgen als u niet warm genoeg bent aangekleed.
FOUT, MAAR
Hier geldt dezelfde redenering: u wordt ziek door contact met iemand die al verkouden is, en niet door uw outfit.
Wat niet betekent dat u voortaan zonder jas en muts de kou moet trotseren, of met natte haren moet buiten lopen. De koude kan er voor zorgen dat uw weerstand verlaagt, waardoor u vatbaarder wordt voor de virussen die circuleren.

Zo heeft onderzoek bijvoorbeeld aangetoond dat de kans op een verkoudheid met ongeveer 10 % toeneemt bij mensen met koude voeten.
Indien de theorie klopt dat het afweersysteem in onze neus minder goed werkt als we koude lucht inademen (zie punt 2), dan zou het dragen van een sjaal voor neus en mond mogelijk zelfs kunnen helpen om een verkoudheid te voorkomen.

Bronnen
• Family Practice
http://fampra.oxfordjournals.org/content/22/6/608.abstract
• Kennislink
https://www.nemokennislink.nl/publicaties/warm-aankleden-anders-word-je-ziek


5. Door in de winter met het raam open te slapen, bent u beter bestand tegen verkoudheden
FOUT MAAR
Dat u uw weerstand kan verhogen door 's nachts het raam van uw slaapkamer open te zetten, is niet aangetoond.
Onderzoek heeft wel aangetoond dat virussen makkelijker worden doorgegeven in gesloten, warme ruimtes. In ruimtes waar veel luchtcirculatie en ventilatie is, worden de ziektekiemen makkelijker naar buiten gezogen.

Fabel 6 - 10 -- Douche- senioren

6. Als u elke dag een koude douche neemt, krijgt u minder verkoudheden
MISSCHIEN
Er bestaan aanwijzingen dat wie elke dag even een koude douche neemt (gedurende een halve tot anderhalve minuut, na eerst een warme douche te hebben genomen), in de winter minder vaak en minder lang afwezig van het werk is wegens ziekte. Mogelijk waren ze minder vaak ziek, maar waren de klachten minder erg en duurden ze minder lang.

Bron:
• Academisch Medisch Centrum Amsterdam
https://www.amc.nl/web/Het-AMC/Nieuws/Nieuwsoverzicht/Nieuws/Koud-douchen-leidt-tot-minder-ziekteverzuim.htm
http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0161749


7. Oudere mensen hebben meer verkoudheden
FOUT
Vanaf de leeftijd van ongeveer vijftig jaar neemt de kans op een verkoudheid af. 50-plussers hebben gemiddeld de helft minder verkoudheden dan tieners. Dat heeft te maken met het feit dat ze tijdens hun leven vaker in contact zijn gekomen met verkoudheidsvirussen en dus meer antistoffen hebben.
Omdat kleine kinderen nog weinig met verkoudheidsvirussen in aanraking zijn gekomen, hebben ze tegen weinig virussen weerstand opgebouwd. Daardoor kunnen kinderen gemakkelijk tien keer per jaar verkouden worden.


8. Het griepvaccin voorkomt ook verkoudheden
FOUT
Het griepvaccin beschermt alleen tegen het griep- of influenzavirus en niet tegen de vele verkoudheidsvirussen.
Alhoewel de symptomen van een verkoudheid enigszins te vergelijken zijn met een griep - het gaat in beide gevallen om een infectie van de bovenste luchtwegen door een virus - beschermt het griepvaccin niet tegen verkoudheidsvirussen. U kunt dus een verkoudheid krijgen als u tegen de griep bent gevaccineerd.

zie ook artikel : Wat is het verschil tussen griep en een verkoudheid?

9. Als u de hand voor uw mond als u hoest of niest, vermijdt u dat u anderen besmet
JUIST
Uw hand voor de mond houden kan niet volledig verhinderen dat u anderen besmet. Als u hoest of niest met de hand voor de mond, besmet u de hand en via die hand kan de besmetting zich op voorwerpen of anderen voortzetten wanneer u ze aanraakt. Vergeet dus niet om na het hoesten uw handen te wassen.
Een andere veilige optie is hoesten in een papieren zakdoek, die u dan meteen weggooit.


10. Handen wassen is belangrijk om een verkoudheid te voorkomen
JUIST
Om een verkoudheid (en andere infecties) te voorkomen, is regelmatig handen wassen zeer doeltreffend, zo blijkt overtuigend uit tal van studies. The Cochrane Library publiceerde recent een analyse van die studies.
De Cochrane Collaboration is een internationale organisatie die alle gezondheidsinformatie kritisch doornemen om artsen en patiënten te helpen in het vinden van wetenschappelijk bewezen oplossingen.

De meeste virussen verspreiden zich via hand-op-handcontact. Mensen die verkouden zijn, kunnen moeilijk van hun neus afblijven, waardoor er veel virussen op hun handen terechtkomen. Het is ook mogelijk dat je met het virus in contact komt via een deurknop of een ander voorwerp dat eerder door iemand besmet is.
Handen wassen met water en zeep geniet de voorkeur. Gebruik gewone zeep, antibacteriële zeep is absoluut niet nodig en kan zelfs schadelijk zijn. Het volstaat echter niet om wat water over de handen of vingers te laten stromen om propere handen te hebben…
• Verwijder ringen en andere juwelen (armband, polsuurwerk...).
• Bevochtig de handen onder stromend water.
• Zeep de handen in. Gebruik bij voorkeur een pompje met vloeibare zeep. Een gebruikt stuk zeep kan micro-organismen bevatten.
• Was de handen grondig, ook de vingertoppen, polsen en de ruimte tussen de vingers.
• Reken minstens 20 à 30 seconden. Dat komt ongeveer overeen met twee keer 'Happy Birthday' van begin tot einde te zingen.
• Spoel alle zeepresten weg met stromend water.
• Droog uw handen met een papieren handdoekje of een zuivere stoffen handdoek. Vermijd een reeds gebruikte handdoek opnieuw te gebruiken.
• Draai de kraan bij voorkeur dicht met het handdoekje en gooi dit in een afvalemmer zonder die met de handen aan te raken.
• vermijd om vuile oppervlakten met de handen aan te raken wanneer u de plek verlaat (deur, deurklink, …).
Als er geen zeep en water is, is handalcohol een goed alternatief om handen die niet zichtbaar of niet voelbaar vuil zijn, te reinigen. U kan daarvoor reinigende doekjes met alcohol of een vloeibare ontsmettingsgel of handalcohol gebruiken.

Bronnen
• Cochrane Library
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD006207.pub4/full

Fabel 11 - 15 -- Kussen en snot

123-koppel-ziek-verkoudheid-griep-bed-12-16.jpg
11. U krijgt geen verkoudheid door te kussen
JUIST
De belangrijkste groep verkoudheidsvirussen behoren tot de groep van de rhinovirussen. Die verspreiden zich vooral via de lucht, zelden via de mond.
Onderzoek suggereert dat er 8.000 keer meer virussen nodig zijn om via speeksel besmet te worden dan door virussen in de lucht, die vooral via de neus en de ogen binnendringen. Ook op de vingers zitten veel meer potentieel besmettelijke deeltjes die via de neus en ogen kunnen worden overgedragen, dan in de mond.

Bron:
• Cardiff University Common Cold Centre
www.cardiff.ac.uk/common-cold-centre/the-common-cold


12. Een verkoudheid geneest altijd vanzelf
JUIST
Een gewone verkoudheid geneest inderdaad meestal vanzelf na vier à tien dagen. Tenzij er complicaties optreden, zoals bijvoorbeeld een bronchitis of een sinusitis.
Als de verkoudheid blijft aanslepen of als er andere klachten ontstaan, kan dat een reden zijn om toch uw huisarts te raadplegen.

Bij kinderen
• Koorts (temperatuur boven de 38°C) die langer duurt dan twee dagen of pas na enkele dagen begint. Bij een baby beneden 3 maanden met koorts of wanneer het kind koortsstuipen heeft (ongecontroleerde samentrekkingen van het lichaam) moet u onmiddellijk een arts raadplegen;
• kinderen jonger dan twee jaar die oorpijn krijgen;
• moeilijkheden met ademhaling, een piepende ademhaling of een versnelde ademhaling;
• uitzonderlijk prikkelbaar of lastig;
• het kind ziet er erg ziek uit of wordt elk uur zieker;
• sufheid en slaperigheid;
• alle eten en drinken weigeren, of bij een zuigeling gedurende één dag bij elke voeding in vergelijking met anders minder dan de helft drinken.

Bij volwassenen
• bij benauwdheid;
• bij piepende ademhaling;
• bij sufheid;
• bij koorts (temperatuur boven de 38°C) die langer duurt dan vijf dagen;
• als u koorts gehad heeft en na enkele dagen opnieuw koorts krijgt.
Ook mensen met een chronische aandoening (zoals diabetes, hartproblemen...), een longaandoening (zoals astma, mucoviscidose...) en ouderen wachten het best niet te lang voor ze toch een arts raadplegen.

Bronnen
• Federaal agentschap voor geneesmiddelen en gezondheidsproducten (fagg)
https://www.fagg-afmps.be/sites/default/files/downloads/fagg_GeneesmiddelenEnKinderen_HoestVerkoudheid_Brochure.pdf
• Thuisarts.nl
https://www.thuisarts.nl/verkouden
• Kind & Gezin
www.kindengezin.be


13. Snot dat van kleur verandert, wijst op een ernstige infectie
FOUT
Snot of fluimen die geel, groen of bruin kleuren zijn meestal onschuldig: ze zijn een normale afweerreactie van uw lichaam, dat probeert om uw luchtwegen weer zuiver te maken.
Enkel wanneer u bloed in de slijmen aantreft, kan u beter een arts raadplegen.


14. Uw neus ophalen is slecht
FOUT
Uw neus ophalen is misschien niet erg elegant, maar het is waarschijnlijk beter dan de hele tijd uw neus te snuiten. Het virus dat verkoudheid veroorzaakt, vermeerdert zich namelijk in uw neusslijmvlies. Door uw neus te snuiten oefent u veel druk uit op dat slijm en perst u het in de verschillende holtes in uw hoofd. Het gevolg: een verhoogde kans op een ontsteking van de sinussen of de oren.
Als u uw neus ophaalt, zuigt u het slijm (en dus ook de virussen) juist weg uit de hoofdholten. Na het inslikken komen de slijmen, met alle stofjes en de verkoudheidsvirussen die er eventueel in vastkleven, in een vijandig milieu terecht, het extreem zure maagsap, waar ze niet overleven.
Waarschijnlijk is het dus beter om de neus niet te veel en zeker niet te krachtig te snuiten.
Wil u toch liever de neus snuiten, doe het dan neusgat voor neusgat. Dan is de overdruk in uw neus, en dus het 'perseffect', een stuk minder.

Bron:
• Maastricht UMC
https://gezondidee.mumc.nl/neus-snuiten-ophalen-bij-een-loopneus
• Thuisarts.nl
https://www.thuisarts.nl/verkouden/ik-ben-verkouden


15. Antibiotica zijn zinloos bij een verkoudheid
JUIST
Antibiotica zijn nutteloos, want die werken alleen tegen bacteriën terwijl een verkoudheid (en de meeste luchtweginfecties) veroorzaakt worden door virussen. Ze helpen dus niet om minder te hoesten, om u beter te voelen of om sneller terug op de been te zijn.
Ook als een verkoudheid langer duurt of als het snot van kleur verandert, heeft het geen zin om antibiotica te gebruiken.

Bovendien zijn antibiotica niet onschuldig. Ze kunnen maag- en darmlast of huiduitslag geven, en sommige mensen reageren allergisch op antibiotica. Bovendien verstoren ze de microbiële flora in de slijmvliezen van neus en keel en kunnen ze net de poort openen in de verdedigingsgordel tegen infecties.
Ten slotte bestaat er altijd het risico dat bacteriën resistent worden tegen de gebruikte antibiotica.

Bronnen
• Belgisch Centrum Farmacotherapeutische Informatie
http://www.bcfi.be/legacy_assets/antibioticagids-nl.pdf
http://www.bcfi.be/nl/articles/2181?folia=2106
http://www.bcfi.be/nl/articles/2640?folia=2638
• Thuisarts.nl
https://www.thuisarts.nl/verkouden/ik-ben-verkouden

Fabel 16 - 20 -- Hoestsiropen

123-man-ziek-pillen-siroop-griep-12-16.jpg
16. U gebruikt beter geen hoestsiroop tegen hoest
JUIST
Over de aanpak van een hoest bestaan nogal wat misverstanden. Zo denken veel mensen nog altijd dat ze meteen naar een hoestsiroop moeten grijpen om de kwaal zo snel mogelijk te verhelpen. Zij hebben het verkeerd voor, want hoesten is een natuurlijke manier van het lichaam om de luchtwegen schoon te maken. Door hoesten verwijdert u slijm, rookdeeltjes en stof uit de keel, luchtpijp of longen. Onderdrukt u de hoest, dan belet u dat het slijm en de daarbij behorende ziektekiemen het lichaam verlaten.
Een hoestsiroop is dus niet nodig. Voor kleine kinderen kan zo’n middel wegens het verdovende effect zelfs gevaarlijk zijn. Ook slijmoplossende middelen zijn niet nodig bij een gewone verkoudheid (of griep).

Niet aangeraden
Hoestsiropen (maar ook zuigtabletten, oplosbare poeders enzovoorts) worden niet aangeraden voor een verkoudheid.
• Hun doeltreffendheid, zowel bij kinderen als volwassenen, is onvoldoende aangetoond.
• Met een hoestsiroop gaan de klachten niet sneller over en kunnen bovendien de luchtwegen vernauwen, waardoor u uiteindelijk nog moeilijker ademt. Bij kinderen kunnen ze de ademhaling zlfs onderdrukken, reden waarom ze worden afgeraden voor kinderen jonger dan 6 jaar.
• Door de hoestreflex te verminderen riskeert u bovendien dat de slijmen blijven zitten en dat u een bijkomende bacteriële infectie krijgt. Een slijmverdunner kan er vreemd genoeg voor zorgen dat er te veel slijmen ontstaan.
• Ze kunnen, vooral bij jonge kinderen, ernstige aandoeningen, zoals astma en reflux, maskeren waardoor die soms te laat opgemerkt worden.
• Ze kunnen bijwerkingen geven zoals duizeligheid, verstopping, slaperigheid, maag- en darmklachten.

Indien u toch een hoestsiroop wil nemen, hou u dan strict aan de aanbevolen dosis, het aantal keren per dag dat u het product mag nemen en de duur van de behandeling, die zo kort mogelijk moet zijn.
Er bestaan twee soorten hoestsiropen: de hoestremmers die de hoestreflex onderdrukken, en de slijmverdunners.

Hoestremmers (antitussiva)
De werking van hoestremmers (antitussiva) is onvoldoende bewezen en ze kunnen allerlei bijwerkingen hebben (zie hoger).
Het gaat om volgende producten:
• Codeïne: Bromophar, Bronchodine, Bronchosedal Codeine, Glottyl, Tourarynx Codeini, Toux-san Codeïne, Tussosaintbois.
• Dextromethorfan: Actifed New, Balsoclase Dextromethorphan, Bisoltussin, Bronchosedal Dextromethorphan, Dextromethorphan Teva, Nortussine Mono, Toularynx Dextromethorphan, Tusso Rhinathiol (zuigtabletten en siroop), Vicks Vaposyrup Antitussif, Vicks Vapotabs Antitussif (zuigtabletten), Zirorphan.
• Dihydrocodeïne: Parocodine (tabletten en siroop)
• Ethylmorfine: Codethyline (tabletten), Tussethyl
• Noscapine: Noscaflex (tabletten), Nosca Mereprine (tabletten)
• Andere: Euphon (zuigtabletten en siroop), Levotuss, Lysotossil (tabletten en siroop), Sekin, Sinecod

Aanbevelingen
• Gebruik geen hoestremmers bij een productieve hoest (waarbij slijm wordt opgehoest). Een productieve hoest wordt best niet onderdrukt omdat hierdoor opgehoopte slijmen in de luchtwegen worden verwijderd.
• Hoestremmers worden afgeraden bij kinderen jonger dan 6 jaar. Bij oudere kinderen vraagt u best vooraf advies aan uw huisarts (zie ook punt 17).
• Ook bij oudere mensen en bij mensen met een verminderde lever- of nierfunctie moet men zeer voorzichtig zijn, omdat zij gevoeliger kunnen zijn voor de ongewenste effecten van hoestremmers. Daarom is aan te raden om altijd eerst uw huisarts te raadplegen.
• Alle hoestremmers worden afgeraden tijdens zwangerschap en borstvoeding. Raadpleeg alleszins uw arts indien u toch een hoestremmer wilt nemen.
Diabetespatiënten die een hoestmiddel willen nemen, moeten er rekening mee houden dat sommige siropen veel suiker bevatten. Gebruik het best een suikervrije variant:
- Siropen zonder suiker: Actifed New, Balsoclase Dextrometorphan, Balsoclase Antitussivum, Bisoltussin, Bronchosedal Dextromethorphan HBr, Dextromethorphan Teva, Sinecod.
- Tabletten: Lysotossil, Noscaflex, Nosca Mereprine,
• Raadpleeg altijd uw huisarts voor u een hoestwerend middel neemt indien u lijdt aan een chronische longziekte (zoals astma of COPD).
• Hoestwerende middelen die meerdere actieve bestanddelen combineren (bv. een hoestremmend middel + een koortswerend middel of een vaatverdichtend middel) worden sterk afgeraden.
Het gaat om volgende middelen: Acatar, Bronco-Pectoralis Pholcodine, Bronchostop Duo, Eucalyptine Pholcodine Le Brun (zetpil), Inalpin, Longbalsem, Noscaflex Expectorans, Pholco-Mereprine, Toplexil
• Voor alle hoestmiddelen die codeïne of een afgeleide ervan bevatten, hebt u altijd een voorschrift van uw arts nodig, ook voor volwassenen.

Deze producten worden afgeraden tijdens zwangerschap en borstvoeding.
Het gaat om de volgende producten: Bromophar, Bronchodine, Bronchosedal Codeine, Codethyline (tabletten), Glottyl, Parocodine (tabletten en siroop), Tourarynx Codeini, Toux-san Codeïne, Tussethyl, Tussosaintbois.

Slijmoplossers of -verdunners (expectorantia en mucolytica)
Deze geneesmiddelen bestrijden niet de hoest zelf, maar vergemakkelijken het ophoesten van slijm. Deze slijmoplossers of expectorantia maken het slijm vloeibaarder of zorgen ervoor dat het gemakkelijker loskomt.
Slechts in zeer specifieke gevallen (bijvoorbeeld voor kinderen met mucoviscidose) zijn deze slijmoplossers echt noodzakelijk. Voor een gewone hoest worden ze niet aanbevolen omdat hun werkzaamheid niet is aangetoond.

Het gaat om volgende producten (meestal in tablet- of poedervorm, soms siroop):
• Cysteïnederivaten: Acetylcysteine Apotex, Acetylcysteine EG, Acetylcysteine Mylan, Acetylcysteine Sandoz, Acetylcysteine Teva, Balsoclase Mucolyticum, Bisolaclar, Bronchocil, Broncho-Pectoralis Carbocisteïne, Lysomucil, Lysox, Mucodex, Muco Rhinathiol, Siroxyl
• Broomhexine: Bisolvon, Bromhexine EG, Toularynx Bromhexine
• Andere: Bronchosedal Mucus, Bronchostop, Surbronc, Thymoseptine, Toulanryncx Thym, Vicks Expectorant

Aanbevelingen
• Geen enkel van deze producten wordt aangeraden bij een verkoudheid.
• Slijmoplosmiddelen met guaifenesine, zoals Acatar, Balsoclase Antitussivum, Bronchosedal Mucus, Inalpin, Longbalsem, Noscaflex Expectorans, Toplexil en Vicks Expectorant zijn verboden voor kinderen jonger dan 6 jaar.
• Combinatieproducten met een slijmoplosmiddel en een hoestremmer worden sterk afgeraden (zie hoger).
• Ze worden het best ingenomen na de maaltijd.

Bronnen
• Federaal agentschap voor geneesmiddelen en gezondheidsproducten (fagg)
https://www.fagg-afmps.be/nl/news/news_antitussifs_2013_04d
https://www.fagg-afmps.be/nl/news/news_codeine_2015-05
• Belgisch Centrum Farmacotherapeutische Informatie
http://www.bcfi.be/nl/articles/2151?folia=2102
http://www.bcfi.be/nl/articles/2176?folia=2146
• Domus Medica
http://www.domusmedica.be/documentatie/downloads/praktijkdocumenten/richtlijnen/712-acute-hoest-1/file.html


17. Bij kinderen mag u geen hoestsiroop gebruiken
JUIST
Net als bij volwassenen hebben hoestsiropen en andere hoestremmers of slijmoplossers weinig of geen zin, en kunnen soms zelfs ernstige bijwerkingen hebben.
• Alle hoestmiddelen op basis van codeïne zijn verboden voor kinderen tot 12 jaar ter behandeling van hoest en verkoudheid, en worden afgeraden voor jongeren tussen 12 en 18 jaar die ademhalingsproblemen hebben.

Het gaat om de volgende middelen: Bromophar, Bronchodine, Bronchosedal Codeine, Codethyline (tabletten), Glottyl, Parocodine (tabletten en siroop), Tourarynx Codeini, Toux-san Codeïne, Tussethyl, Tussosaintbois.
Alle hoestremmers (antitussiva) en slijmverdunners (expectorantia) op basis van op basis van guaifenesine worden ten zeerste afgeraden voor kinderen jonger dan 6 jaar.
Het Belgisch Centrum voor Farmacotherapeutische Informatie raadt ze ook af bij kinderen tussen 6 en 12 jaar. Voor oudere kinderen moet de arts beslissen, maar zijn ze volgens het BCFI evenmin aan te raden.
Het gaat om volgende middelen:
- Dextromethorfan: Actifed New, Balsoclase Dextromethorphan, Bisoltussin, Bronchosedal Dextromethorphan, Dextromethorphan Teva, Nortussine Mono, Toularynx Dextromethorphan, Tusso Rhinathiol (zuigtabletten en siroop), Vicks Vaposyrup Antitussif, Vicks Vapotabs Antitussif (zuigtabletten), Zirorphan.
- Noscapine: Noscaflex (tabletten), Nosca Mereprine (tabletten).
- Andere: Euphon (zuigtabletten en siroop), Levotuss, Lysotossil (tabletten en siroop), Sekin, Sinecod
- Slijmoplosmiddelen met guaifenesine: Acatar, Balsoclase Antitussivum, Bronchosedal Mucus, Inalpin, Longbalsem, Noscaflex Expectorans, Toplexil en Vicks Expectorant.
Slijmoplossers (expectorantia) worden niet aanbevolen voor een gewone hoest omdat hun werkzaamheid niet is aangetoond.
Het gaat om volgende producten (meestal in tablet- of poedervorm, soms siroop):
- Cysteïnederivaten: Acetylcysteine Apotex, Acetylcysteine EG, Acetylcysteine Mylan, Acetylcysteine Sandoz, Acetylcysteine Teva, Balsoclase Mucolyticum, Bisolaclar, Bronchocil, Broncho-Pectoralis Carbocisteïne, Lysomucil, Lysox, Mucodex, Muco Rhinathiol, Siroxyl
- Broomhexine: Bisolvon, Bromhexine EG, Toularynx Bromhexine
- Andere: Bronchostop, Surbronc, Thymoseptine, Toulanryncx Thym
• Alle hoestwerende middelen die meerdere actieve bestanddelen combineren (bv. een hoestremmend middel + een koortswerend middel of een vaatverdichtend middel) worden sterk afgeraden.
Het gaat om volgende middelen: Acatar, Bronco-Pectoralis Pholcodine, Bronchostop Duo, Eucalyptine Pholcodine Le Brun (zetpil), Inalpin, Longbalsem, Noscaflex Expectorans, Pholco-Mereprine, Toplexil.
Suppo’s met terpeenderivaten (zoals eucalyptol, kamfer) zoals Eucalyptine Pholcodine Le Brun, worden ten zeerste afgeraden bij kinderen jonger dan 30 maanden en bij kinderen met een voorgeschiedenis van epilepsie of koortsstuipen omwille van de bezorgdheid van een risico van neurologische stoornissen, vooral stuipen.

Vraag steeds raad aan uw arts of apotheker voor u een geneesmiddel toedient aan een kind.
Heeft uw arts of apotheker toch een geneesmiddel tegen hoest aangeraden?
• lees aandachtig de bijsluiter alvorens het geneesmiddel toe te dienen;
• hou u steeds aan de dosering en de frequentie van toediening voorgeschreven door de arts of aanbevolen in de bijsluiter of door de apotheker;
• hou u aan de behandelingsduur aanbevolen door de arts of apotheker. Deze moet steeds zo kort mogelijk zijn.

Bronnen
• Federaal agentschap voor geneesmiddelen en gezondheidsproducten (fagg)
https://www.fagg-afmps.be/nl/news/news_antitussifs_2013_04d
https://www.fagg-afmps.be/nl/news/news_codeine_2015-05
• Belgisch Centrum Farmacotherapeutische Informatie
http://www.bcfi.be/nl/articles/2176?folia=2146
• FARMACA
https://www.farmaka.be/frontend/files/publications/files/acute-hoest-bij-kinderen-presentatie.pdf


18. Bij kinderen die hoesten helpt honing
JUIST
Een literatuurstudie van de Cochrane Collaboration bevestigt eerdere studies dat één à twee lepeltjes honing voor het slapengaan mogelijk helpt tegen nachtelijk hoesten bij kinderen (twee tot achttien jaar). Het vermindert de hoestfrequentie, de ernst van de hoest en het verbetert de slaapkwaliteit van kinderen en ouders. Als bijwerkingen worden milde reacties vermeld, zoals maag- en darmklachten en slaperigheid.
De auteurs waarschuwen wel dat honing niet mag gegeven worden aan kinderen jonger dan één jaar vanwege een mogelijk risico op de aanwezigheid van bacteriën die botulisme kunnen veroorzaken.

Bronnen
• Cochrane Library
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD007094.pub4/full
• JAMA Pediatrics
http://jamanetwork.com/journals/jamapediatrics/fullarticle/571638
• Pediatrics
http://pediatrics.aappublications.org/content/130/3/465?ijkey=51dce8d9cf245f60c9b55506ad63a0ba662e7a8d&keytype2=tf_ipsecsha
• Canadian Medical Association Journal
http://www.cmaj.ca/content/186/3/190.long?related-urls=yes&legid=cmaj;186/3/190
• Mayo Clinic
http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/common-cold/expert-answers/honey/faq-20058031
• American Family Physician
http://www.aafp.org/afp/2012/0715/p153.html
• FARMACA
https://www.farmaka.be/frontend/files/publications/files/acute-hoest-bij-kinderen-presentatie.pdf


19. Neusdruppels of -sprays kunnen geen kwaad
FOUT
Ontzwellende neusdruppels en -sprays laten het neusslijmvlies slinken en zorgen ervoor dat u weer vrijer kunt ademen. Ze kunnen echter schadelijk zijn. Langdurig gebruik van dergelijke neusdruppels kan het neusslijmvlies beschadigen, waardoor een vicieuze cirkel ontstaat en de neus chronisch verstopt raakt (rhinitis medicamentosa). U raakt er als het ware aan 'verslaafd'.

Hoe neusdruppels veilig gebruiken?
• Kies eerder een spray dan druppels. Ze hebben meer effect omdat ze een groter oppervlak van het slijmvlies bereiken en de vloeistof niet via de keel wegloopt.
• Zorg ervoor dat slechts één persoon het product gebruikt. Want de inhoud van flesjes en verstuivers raakt vlug besmet. Als er meerdere gezinsleden verkouden zijn, dient ieder gezinslid een apart flesje te gebruiken.
• Neusdruppels en sprays mogen niet frequent (maximaal vier maal per dag) en vooral niet langduriggebruikt worden (maximaal 5 dagen). Daarna mogen in ieder geval gedurende één week geen druppels of spray worden gebruikt.
• De maximale dosis mag niet overschreden worden. Het gebruik van doseersprays die een gekende hoeveelheid vrijgeven, is te verkiezen boven niet-gedoseerde neusdruppels.
• Gebruik bij kinderen een lagere pediatrische dosis.
• Het flesje is na openen één maand houdbaar. U kunt op de verpakking noteren wanneer u het heeft aangebroken en door wie het toen is gebruikt.

Sommige neusdruppels mag u niet gebruiken
• Volgende neusdruppels mogen niet gebruikt worden bij kinderen jonger dan 7 jaar:
- efedrine (niet meer beschikbaar in België),
- fenylefrine (Vibrocil),
- nafazoline (Neusinol, Priciasol, Vasocedine Naphazoline)
- tramazoline (Rhinospray).

• Gebruik voor baby’s en kinderen jonger dan 7 jaar, indien een ontzwellend middel echt noodzakelijk is, de laaggedoseerde pediatrische nasale vormen van:
- xylometazoline (Nasa Rhinatiol, Nasasinutab, Nuso-San, Otrivine, Rhinivex, Xylometazoline EG, Xyloteva)
- oxymetazoline (Nesivine, Vicks Sinex).
• Samengestelde producten die meer dan één middel bevatten (bijvoorbeeld een neusontzwellend middel met antibiotica, corticosteroïden of antihistaminica) worden afgeraden bij een verkoudheid. Ze mogen alleszins niet gebruikt worden bij jongeren beneden 18 jaar en zwangere vrouwen. Ook bij ouderen
is extra voorzichtigheid geboden. Gebruik deze middelen alleen na overleg met uw arts.
Het gaat om volgende specialiteiten: Dexa Rhinospray, Fluimucil Antibiotic, Otrivine Duo, Sofraline, Soframycine, Sofrasolone en Vibrocil.

Bron:
• Federaal agentschap voor geneesmiddelen en gezondheidsproducten (fagg)
https://www.fagg-afmps.be/nl/news/news_antitussifs_2013_04d
https://www.fagg-afmps.be/nl/news/news_codeine_2015-05
• Belgisch Centrum Farmacotherapeutische Informatie
http://www.bcfi.be/nl/articles/2140?folia=2106
http://www.bcfi.be/nl/articles/2176?folia=2146
• Cochrane Library
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD009612.pub2/full
• Prescrire
http://www.prescrire.org/fr/3/31/51731/0/NewsDetails.aspx
• FARMACA
https://www.farmaka.be/frontend/files/publications/files/acute-hoest-bij-kinderen-presentatie.pdf


20. Een fysiologische zoutoplossing werkt evengoed als neusdruppels
JUIST
Neusdruppels of sprays met zout water kunnen inderdaad helpen tegen een verstopte neus. Waardoor u (of uw kind) beter kunt ademhalen en beter slaapt. Door de neus vrij te maken verkleint u ook de kans op een oorontsteking en lagere luchtweginfecties.
Het zorgt er echter niet voor dat u of uw kind sneller herstelt.
In tegenstelling tot wat in sommige reclameboodschappen wordt beweerd, is evenmin aangetoond dat preventief gebruik van fysiologisch water de kans op een verkoudheid vermindert.

Een fysiologische zoutoplossing is veiliger dan de ontzwellende neusdruppels en -sprays (zie punt 19).
• U kunt de zoutoplossing kant en klaar bij de apotheek of drogist kopen, (als druppels of spray), zonder voorschrift.
Voordeel is dat u er meteen een druppelaar (pipet) of spraydop bij hebt.
• U kunt de zoutoplossing zelf maken door een afgestreken theelepel zout op te lossen in een glas (250 cl) met lauw water. Deze oplossing is in de koelkast 3 dagen houdbaar.

Hoe gebruiken?
• Gebruik bij kleine kinderen (jonger dan twee jaar) liever geen zelfgemaakte zoutoplossing, maar een kant-en-klaar product uit de apotheek.
• Doe een paar keer per dag (of zo vaak u prettig vindt) een paar druppels in ieder neusgat. Gebruik bij kleine kinderen een druppelteller of pipet, of een speciale spraykop. Oudere kinderen en volwassenen kunnen het zoute water ook opsnuiven.

Bronnen
• Cochrane Library
https://espace.library.uq.edu.au/view/UQ:363301/UQ363301_OA.pdf
• American Family Physician
http://www.aafp.org/afp/2012/0715/p153.html
• FARMACA
https://www.farmaka.be/frontend/files/publications/files/acute-hoest-bij-kinderen-presentatie.pdf
• Thuisarts.nl
https://www.thuisarts.nl/verkouden
• Belgisch Centrum Farmacotherapeutische Informatie
http://www.bcfi.be/nl/chapters/18?frag=15818

Fabel 21 - 25 -- Kruidenmiddelen

123-vr-ziek-vit-kruiden-griep-verkoudh-12-16.jpg
21. Bij een verkoudheid moet u antihistaminica nemen
FOUT
Antihistaminica zijn geneesmiddelen die gebruikt worden bij een allergie zoals hooikoorts. Bij een verkoudheid werken deze geneesmiddelen echter niet of nauwelijks, omdat daarbij geen histamine vrijkomt: histamine zijn eiwitten die ons lichaam produceert als reactie op een stof waarvoor men allergisch is. Bij een verkoudheid is er geen sprake van allegische stoffen.

Histamines hebben dus nauwelijks effect op de symptomen van een verkoudheid, zoals een loopneus of een verstopte neus. Maar ze kunnen wel bijwerkingen hebben, zoals sufheid.

Bronnen
• Huisarts & Wetenschap
https://www.henw.org/archief/volledig/id3116-antihistaminica-bij-verkoudheid.html
• Cochrane Library
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD009345.pub2/full
• FARMACA
https://www.farmaka.be/frontend/files/publications/files/acute-hoest-bij-kinderen-presentatie.pdf
• Belgisch Centrum Farmacotherapeutische Informatie
http://www.bcfi.be/nl/articles/2140?folia=2106


22. Als u verkouden bent, moet u Vicks smeren
JA MAAR
Enkele onderzoeken tonen aan dat producten zoals Vicks Vaporub op basis van vluchtige oliën (zoals kamfer, menthol, eucalyptus en thymol), die op de borst gesmeerd worden, de klachten (zoals neusverstopping en hoesten) van een verkoudheid kunnen milderen en bij kinderen ook de slaapkwaliteit verbeteren. Het effect is echter klein en kortstondig.
De mogelijke nadelen (branderigheid, roodhuid, huiduitslag en/of hoofdpijn) wegen mogelijk zwaarder dan de beperkte voordelen. Daarom worden deze producten niet aangeraden.

Indien u toch Vicks Vaporub of een gelijkaardig product wilt gebruiken, respecteer dan alleszins volgende voorzorgsmaatregelen:
• De zalf niet op beschadigde huid aanbrengen.
• Zalf niet in aanraking met de neus en niet bij de ogen aanbrengen. Bij oogcontact onmiddellijk langdurig (= 15 min) spoelen met stromend water. Bij aanhoudende pijn, tranenvloed, fotofobie of visusstoornissen een oogarts consulteren.
• Niet gebruiken bij kinderen jonger dan 3 jaar.
• Niet gebruiken op de borst wanneer u borstvoeding geeft.

Bronnen
• American Academy of Pediatrics
http://pediatrics.aappublications.org/content/126/6/1092.abstract?ijkey=e0009048711ea5b302736a60bc8a88a75d7921b3&keytype2=tf_ipsecsha
http://www.aappublications.org/content/32/12/32.5
• American Family Physician
http://www.aafp.org/afp/2012/0715/p153.html
• Farmacotherapeutisch Kompas
https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren-volgens-boek/preparaatteksten/e/eucalyptusolie_kamfer_levomenthol--vicks
• Canadian Medical Association Journal
http://www.cmaj.ca/content/186/3/190.long?related-urls=yes&legid=cmaj;186/3/190
• Mayo Clinic
http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/common-cold/expert-answers/nasal-decongestant/faq-20058569
• Minerva-ebm
http://www.minerva-ebm.be/nl/article/234
• Belgisch Centrum Farmacotherapeutische Informatie
http://www.bcfi.be


23. Als u verkouden bent moet u stomen
FOUT
Alhoewel stomen onder een handdoek waarbij u de hete dampen inademt, nog vaak wordt aangeraden om de slijmvliezen 'los te maken' en de neusverstopping te verlichten, is niet bewezen dat dit echt een positief effect heeft.
Dat wordt bevestigd door overzichtsstudies van de Cochrane Collaboration: sommige studies tonen wel een effect, andere niet. De auteurs besluiten dat stomen momenteel niet kan aangeraden worden.
Bovendien is stomen niet zonder risico. Het stomen kan te heet zijn, waardoor brandwonden kunnen ontstaan. Stoom zeker nooit bij een speciale keukenkraan met kokend water (cooker). Het gevaar op verbranding is dan erg groot.
Zeker bij jonge kinderen wordt stomen om die reden ten stelligste afgeraden.
Ook van het toevoegen van producten op basis van menthol, kamfer, eucalyptus, kamille enzovoorts, is niet aangetoond dat ze zinvol zijn. Ze kunnen de slijmvliezen prikkelen en ademhalingsklachten geven. Dat geldt ook voor inhalatiegeneesmiddelen zoals Inhalo Rhinatiol.

Bronnen
• Cochrane Library
http://www.cochrane.org/CD001728/ARI_heated-humidified-air-for-the-common-cold
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD001728.pub5/full
• British Journal of General Practice
http://bjgp.org/content/66/644/e193
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3381273/
• Thuisarts.nl
https://www.thuisarts.nl/verkouden
• Belgisch Centrum Farmacotherapeutische Informatie
http://www.bcfi.be
• Farmacotherapeutisch Kompas
https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren-volgens-boek/preparaatteksten/e/eucalyptusolie_kamfer_levomenthol--vicks


24. Als u verkouden bent moet u gorgelen
MISSCHIEN
Bij een verkoudheid die gepaard gaat met keelpijn wordt vaak aangeraden om enkele keren per dag te gorgelen met lauw water, eventueel met een halve theelepel zout erin.
Alhoewel er nauwelijks wetenschappelijk bewijs bestaat dat dit helpt, kan het ook geen kwaad.

Bronnen
• American Journal Preventive Medicine
http://www.ajpmonline.org/article/S0749-3797(05)00258-8/abstract
• Canadian Medical Association Journal
http://www.cmaj.ca/content/early/2014/01/27/cmaj.121442.extract


25. Vitamine C helpt niet tegen een verkoudheid
JUIST
Vitamine C supplementen gebruiken heeft weinig zin om een verkoudheid te voorkomen. Tenzij u een marathon loopt of een week gaat skiën. Dat blijkt onder meer uit een analyse van verschillende onderzoeken die is verschenen in The Cochrane Library.

Het dagelijks innemen van extra vitamine C (200 mg per dag), bovenop de normale inname via de voeding, is alleen zinvol bij mensen die intensief sporten (bv. maratonlopers, lange afstandskiërs) of die zware fysieke inspanningen in de kou leveren: bij hen zou een supplement van 200 mg per dag de kans op een verkoudheid halveren. De verklaring hiervoor is dat deze omstandigheden zorgen voor een verzwakking van het immuunsysteem waardoor ze sneller een verkoudheid oplopen. Vitamine C zou dat kunnen tegengaan. Bij ‘gewone’ mensen werd geen enkel positief effect vastgesteld om een verkoudheid te voorkomen.

Er is, ook bij gewone mensen, wel een licht verschil in duur en ernst van de verkoudheid: bij volwassenen die langdurig een vitamine C-supplement nemen, zou de verkoudheid ongeveer 10 à 15 % minder lang duren. Dat betekent concreet dat de verkoudheid bijvoorbeeld geen 5 maar slechts 4,5 dag duurt. Dat is dus een zeer beperkt effect.
Voor alle duidelijkheid: het gaat hier om mensen die gedurende lange tijd vitamine C slikken. Als men pas start met vitamine C op het moment dat de symptomen beginnen, heeft het waarschijnlijk weinig of geen effect. Er zijn wel een paar studies met zeer hoge dosissen vitamine C (van 1 tot 8 g per dag) die een licht effect aantonen op duur en ernst van de verkoudheid, maar andere studies tonen dan weer geen effect aan.

De veilige dosis van vitamine C is gesteld op maximaal 2 g per dag. Hogere dosissen zouden mogelijk vervelende bijwerkingen kunnen hebben, zoals diarree en nierstenen.

Bronnen
• Cochrane Library
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD000980.pub4/otherversions
• Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheiswesen
https://www.gesundheitsinformation.de/halt-vitamin-c-gesund.2642.de.html?part=vorbeugung-dh-z5kk-7sga
• Alternative Medicine Review
http://www.altmedrev.com/publications/12/1/25.pdf
• MINERVA ebm
http://www.minerva-ebm.be/NL/Analysis/10253
• Hoge gezondheidsraad
http://www.health.belgium.be/sites/default/files/uploads/fields/fpshealth_theme_file/hgr_9164_9174_advies_voedingsaanbevelingen.pdf

Fabel 25 - 30 -- Wat met oma's remedies?

26. Vitamine D helpt om geen verkoudheid te krijgen
FOUT MAAR
De meeste studies hebben bij gezonde mensen geen beschermend effect kunnen aantonen van vitamine D supplementen op infecties in het algemeen en verkoudheden in het bijzonder. Mensen die vitamine D supplementen nemen hebben niet minder verkoudheden en die verkoudheden zijn ook niet minder erg dan mensen die geen vitamine D supplementen slikken. Dat geldt zowel bij kinderen als bij volwassenen.

Vitamine D tekort
Waarschijnlijk zijn vitamine D supplementen wél nuttig om een verkoudheid (en andere infecties) te voorkomen bij mensen met een tekort aan vitamine D.
Een tekort aan vitamine D komt veel voor bij kinderen, ouderen, zwangere vrouwen en personen die kleding dragen die het hele lichaam bedekken. Ook in de winter kunnen sommige mensen een tekort hebben aan vitamine D.
• In Europa wordt vastgesteld dat 40 tot 100 % van de oudere populatie die niet in verzorgingsinstellingen verblijven een tekort aan vitamine D vertonen.
• Een tekort aan vitamine D komen vooral voor bij mensen die onvoldoende zijn blootgesteld aan zonlicht: ouderen in zorginstellingen, personen die kleding dragen die het hele lichaam bedekt.
• Een tekort aan vitamine D komt frequent voor bij zwangere vrouwen.

Wie heeft extra vitamine D nodig?
We hebben ongeveer 10 à 15 microgram vitamine D nodig.
Sommige groepen hebben meer vitamine D nodig dan de voeding kan leveren.

1. Gezonde volwassenen hebben volgens de Hoge Gezondheidsraad meestal geen baat bij vitamine D-supplementen. Ze kunnen in hun behoefte voorzien via normale gezonde voeding en door blootstelling aan de zon.
Twee derde van de aanmaak van vitamine D vindt plaats door zonlicht op de huid. Een kwartiertje tot een half uur per dag in de zon volstaat voor de meesten om voldoende vitamine D aan te maken. Bij een alledaagse blootstelling verschilt deze aanmaak per huidtype: een lichte huid maakt meer vitamine D aan dan een donkere.

Ongeveer een derde van onze vitamine D-behoefte wordt gedekt via onze voeding. De inname van vitamine D3 via de voeding bij volwassenen bedraagt gemiddeld 5 µg per dag. Bij kinderen bedraagt de dagelijkse inname via de voeding ongeveer 2 microgram per dag. Vis en eigeel bevatten van nature veel vitamine D3. Veel voedingsmiddelen zijn verrijkt met vitamine D3 (melkproducten, graanproducten, bepaalde smeer- en bakvetten...).

2. Kinderen
Premature zuigelingen: een supplement van 20-25 microgram per dag gedurende de eerste maanden.
• Kinderen vanaf de geboorte tot zes jaar: een supplement tot 10 microgram per dag (400 Internationale Eenheden). Bij kinderen met een donker huidtype wordt 600 IE per dag aanbevolen.
Dit is niet nodig bij dagelijks gebruik van meer dan een halve liter zuigelingenvoeding of opvolgmelk.
• Kinderen van 6 tot 18 jaar: 15 microgram per dag (afhankelijk van hun blootstelling aan de zon)
• Bij kinderen met hogere noden (chronische nier- en leveraandoeningen, gebruik van bepaalde risico-geneesmiddelen, noodzakelijke zonprotectie, malabsorptie, cholestase, obesitas, veganisme, …) kan de arts een hogere dosis voorschrijven.

3. Volwassenen
Afhankelijk van de blootstelling aan de zon kan het nodig zijn om extra vitamine D te nemen via supplementen of verrijkte voeding om tekorten in bepaalde seizoenen van het jaar te voorkomen.
• De Hoge Gezondheidsraad raadt een supplement aan voor volwassenen die weinig in de zon komen (bijvoorbeeld omwille van nachtwerk, die gesluierd zijn...) en voor mensen met donkere huidskleur: een voedingssupplement met 10 microgram (400 IE) per dag.
• In het Verenigd Koninkrijk adviseert de publieke gezondheidszorg sinds 2016 om iedereen in herfst en winter 10 microgram vitamine D per dag te geven. De 10 microgram vitamine D moet komen van een combinatie van verschillende bronnen zoals (verrijkte) voedingsmiddelen met vitamine D en voedingssupplementen.
• Voor personen met een risico op osteoporose: 15 microgram (600 IE) per dag.
• Tijdens de zwangerschap en gedurende de borstvoedingsperiode: 20 microgram (800 IE) per dag.
Vrouwen boven 50 jaar en mannen vanaf 70 jaar: 10 microgram (400 IE) per dag.

Zie ook: Wanneer moet u extra vitamine D innemen? http://www.gezondheid.be/index.cfm?fuseaction=art&art_id=19286

Bronnen:
• BMJ
http://www.bmj.com/content/355/bmj.i6183
• Scandinavian Journal Infectious Disease
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23815596
• British Journal of Nutrition
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26310436
• European Journal Medical Research
https://eurjmedres.biomedcentral.com/articles/10.1186/s40001-016-0208-y
• PLOS One
http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0162996
http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0065835

• The Journal of Steroid Biochemistry and Molecular Biology
http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0960076012002506
• Alberta College of Family Physicians
https://www.acfp.ca/wp-content/uploads/tools-for-practice/1416503637_tfpvitdandurtifvupdated.pdf
• Medizin-Transparent
http://www.medizin-transparent.at/vitamin-d-und-das-immunsystem-was-stimmt
• UNIVADIS
https://www.univadis.co.uk/viewarticle/vitamin-d-does-it-prevent-you-from-catching-a-cold-56058?utm_campaign=Univadis_Acquisition&utm_medium=TextLink&utm_source=TrendMD
• Journal American Geriatrics Society
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/jgs.14679/abstract
• Hoge Gezondheidsraad
http://www.health.belgium.be/sites/default/files/uploads/fields/fpshealth_theme_file/hgr_9164_9174_advies_voedingsaanbevelingen.pdf
• Kind & Gezin
http://www.kindengezin.be/img/vitamineDsuppletie130423.pdf
• Public Health England
https://www.gov.uk/government/news/phe-publishes-new-advice-on-vitamin-d


27. Zinksupplementen helpen tegen een verkoudheid
JUIST
Er bestaat meer en meer wetenschappelijk bewijs dat
zinktabletten en zinksiroop een verkoudheid kunnen voorkomen, de symptomen (in beperkte mate) kunnen milderen en de duur van een verkoudheid met gemiddeld één dag kunnen verkorten.
Dat zink een verkoudheid kan voorkomen en infecties kan verminderen zou komen doordat zink het immuunsysteem versterkt, waardoor de verkoudheidsvirussen zich niet langer kunnen vermenigvuldigen.

• Zinksupplementen kunnen een verkoudheid voorkomen
Uit een overzicht van de beschikbare onderzoeken blijkt dat de preventieve dagelijkse inname van zinktabletten of -siroop gedurende 5 à 6 maanden een verkoudheid kunnen voorkomen. Mensen die preventief zink innemen hebben namelijk minder verkoudheden en zijn minder vaak afwezig op het werk of de school.

• Zink verkort een verkoudheid
Uit onderzoek blijkt dat mensen die binnen de 24 uren na de eerste symptomen van een verkoudheid een zinktablet nemen en dit gedurende minstens 5 dagen, minder erge klachten hebben en gemiddeld 1 à 2 dagen minder lang ziek.
- De duur van een loopneus, verstopte neus, niezen en pijnlijke keel zou met ongeveer een derde kunnen verkorten.
- Voor spierpijn, heesheid en hoesten gingen de klachten bijna voor de helft sneller over.
- De koortsduur of hoofdpijn verminderde niet, maar dat kan komen doordat de hoofdpijn en koorts een andere oorzaak hebben dan de verkoudheid.

Hoeveel en wanneer zinksupplementen nemen?
• De behandeling moet gestart worden binnen de 24 uur na de eerste symptomen en gedurende minstens één week wordt verdergezet. Na de verkoudheid moet u weer stoppen met het gebruik ervan om overdosering te voorkomen.
• Een dagelijkse dosis van 75 mg of meer zou het beste resultaat opleveren, bij een dosis beneden 75 mg werd geen resultaat vastgesteld.
• Welk type zinkpreparaat (zinkgluconaat, zinkacetaat of zinksulfaat) zou geen verschil uitmaken.

Mogelijke nevenwerkingen
Als er al bijwerkingen optreden, dan zijn die vrij onschuldig.
• Zo kunnen neussprays geurverlies veroorzaken,
• Zuigtabletten kunnen een slechte smaak geven en misselijkheid met braakneigingen veroorzaken.
• Pillen of siroop zouden het minst nevenwerkingen hebben.
• Gebruik beter geen zinkpreparaten als u antibiotica moet nemen.

Bronnen:
• Huisarts en Wetenschap
http://www.henw.org/nieuws/id219-zink-verkort-verkoudheid.html
• BMC Family Practice
http://bmcfampract.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12875-015-0237-6
• The Open Respiratory Medicine Journal
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3136969/
• Cochrane Library
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21328251
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD001364.pub4/abstract
• Medizin-Transparent
www.medizin-transparent.at/zink-erkaeltung
• Canadian Medical Association Journal
http://www.cmaj.ca/content/early/2014/01/27/cmaj.121442.extract
• British Journal of Clinical Pharmacology
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/bcp.13057/abstract;jsessionid=7D2DE89D17BBBD5F70C409F6A65D394B.f01t04
http://www.minerva-ebm.be/NL/Analysis/10134
• American Family Physician
http://www.aafp.org/afp/2012/0715/p153.html


28. Echinacea helpt tegen een verkoudheid
MISSCHIEN
Over het effect van supplementen, tincturen of preparaten zoals thee met Zonnehoed of Echinacea op het immuunsysteem en om een verkoudheid te voorkomen of sneller te genezen bestaat grote onenigheid: sommige onderzoeken suggereren een positief effect, andere studies vinden helemaal geen effect.
Een van de problemen bij deze onderzoeken is dat de geteste producten vaak verschillende concentraties bevatten en gebruik maken van verschillende onderdelen van de plant (bladeren, wortels, bloemen...), en zelfs van verschillende soorten Echinacea (E. purpurea, E. angustifolia of E. pallida of een combinatie), wat een vergelijking bemoeilijkt.

Als gebruik van Echinacea al een effect zou hebben op de duur of de ernst van een verkoudheid, dan is dat alleszins zeer klein. Mogelijk zou het de duur van een verkoudheid met een halve tot één dag verminderen.
Of het regelmatig gebruik van Echinacea een verkoudheid kan voorkomen is evenmin duidelijk: volgens sommige onderzoeken wel, volgens andere niet. Mogelijk is er een zeer klein effect.
Ook bestaat er enige aanwijzing dat Echinacea mogelijk het optreden van complicaties zou kunnen verhinderen, maar ook daarvoor zijn meer studies nodig.
Volgens het Comité voor Kruidengeneesmiddelen (HMPC) van het Europese

Geneesmiddelenagentschap EMA kunnen geneesmiddelen met paarse zonnehoed (Echinacea purpurea) die via de mond moeten worden ingenomen, kortdurend (5 à 10 dagen) worden gebruikt voor de preventie en behandeling van verkoudheden. De meest relevante onderzoeken die bij volwassenen werden uitgevoerd wijzen erop dat geneesmiddelen die het uitgeperste sap van paarse zonnehoed bevatten en die via de mond worden ingenomen, de symptomen van verkoudheid sneller kunnen voorkomen en verlichten dan placebo wanneer ze vroegtijdig worden ingenomen.
Voor u met Echinacea begint, vanuit de overweging 'baat het niet, het schaadt ook niet', dan moet u weten dat het soms vervelende bijwerkingen kan hebben, zoals maag- darmklachten en huiduitslag. Bovendien kan het interfereren met andere geneesmiddelen (o.m. corticosteroïden). Bespreek het dus vooraf met uw arts als u ook andere geneesmiddelen moet nemen.

Bronnen:
• JAMA Clinical Evidence Synopsis
http://jamanetwork.com/journals/jama/article-abstract/2108871
• Cochrane Library
http://www.cochrane.org/CD000530/ARI_echinacea-for-preventing-and-treating-the-common-cold
• Mayo Clinic
http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/common-cold/expert-answers/echinacea/faq-20058218
• Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheiswesen
https://www.gesundheitsinformation.de/konnen-sonnenhut-extrakte-vor-erkaltungen-schutzen.2642.de.html?part=vorbeugung-qy-dvpc-pfl6
• Science Based Medicine
https://www.sciencebasedmedicine.org/echinacea-for-cold-and-flu/
• Alternative Medicine Review
http://www.altmedrev.com/publications/12/1/25.pdf
• NHS Choices
http://www.nhs.uk/news/2012/10October/Pages/Herbal-remedy-echinacea-does-protect-against-colds.aspx
• Advances in Therapy
http://link.springer.com/article/10.1007%2Fs12325-015-0194-4
• EMA
http://www.ema.europa.eu/ema/index.jsp?curl=pages/medicines/herbal/medicines/herbal_med_000074.jsp&mid=WC0b01ac058001fa1d
• American Family Physician
http://www.aafp.org/afp/2012/0715/p153.html
• University of Maryland Medical Center
http://umm.edu/health/medical/altmed/condition/common-cold
• MINERVA ebm
http://www.minerva-ebm.be/NL/Article/61


29. Vlierbessen helpen tegen een verkoudheid
MISSCHIEN
Extracten of siroop van vlierbessen worden vaak aangeprezen bij een verkoudheid. Ze bevatten namelijk verschillende bio-actieve stoffen zoals vitamine C en vooral flavonoïden en anthocyaninen die de natuurlijke afweer zouden stimuleren en een gunstig effect zouden hebben bij een verkoudheid, onder meer door de zwelling van slijmvliezen te verminderen.

Hiervoor bestaat echter nauwelijks wetenschappelijk onderzoek.
Enkele kleine studies suggereren wel dat een extract van vlierbessen een gunstig effect zou hebben op de duur en ernst griepklachten wanneer het wordt genomen bij het begin van de klachten. Eén studie heeft ook aangetoond dat een vlierbessenextract luchtwegklachten zou verminderen bij mensen na een lange vliegtuigreis.
Alhoewel een gunstig effect niet helemaal kan uitgesloten worden, kan daarover momenteel geen uitspraak worden gedaan.
Het gebruik van vlierbessensiroop wordt afgeraden tijdens zwangerschap en bij mensen die bloedverdunners nemen.

Bronnen:
• University of Maryland Medical Center
http://umm.edu/health/medical/altmed/herb/elderberry
• Alternative Medicine Review
http://www.altmedrev.com/publications/12/1/25.pdf
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4848651/


30. Ginseng voorkomt verkoudheden
MISSCHIEN
Ginseng (zowel Chinese ginseng, Panax ginseng, Amerikaanse ginseng, Panax quinquefolium, als Siberische ginseng, Eleutherococcus senticosus) wordt vaak aangeprezen tegen verkoudheden en andere luchtweginfecties.
Ook hier bestaan er enkele, eerder twijfelachtige studies die suggereren dat inname van een ginsengextract een verkoudheid zouden kunnen voorkomen, en de duur en de ernst van een verkoudheid zouden verminderen.
Op basis van het beschikbare onderzoek kan niet besloten worden dat ginseng een positief effect heeft, maar het kan evenmin volledig uitgesloten worden.
Ginseng kan interfereren met heel wat andere geneesmiddelen, zoals bijvoorbeeld bloedverdunners; Overleg daarom eerst met uw huisarts. Het wordt ook afgeraden tijdens zwangerschap.

Bronnen:
• Canadian Medical Association Journal
http://www.cmaj.ca/content/186/3/190.long?related-urls=yes&legid=cmaj;186/3/190
• University of Maryland Medical Center
http://umm.edu/health/medical/altmed/herb/siberian-ginseng
• Alternative Medicine Review
http://www.altmedrev.com/publications/12/1/25.pdf

Fabel 31 - 35

123-vit-kruiden-griep-verkoudh-12-16.jpg
31. Look helpt om niet verkouden te worden
MISSCHIEN
Misschien helpt look om een verkoudheid te voorkomen, besluit een literatuuronderzoek van het wetenschappelijke kennisnetwerk Cochrane Library. Maar de bewijzen zijn zeer zwak. In look zit allicine, dat een anti-bacteriële en een anti-virale werking zou hebben. De studies die de effecten onderzochten op o.m. het voorkomen of genezen van verkoudheden zijn echter van slechte kwaliteit, zodat geen besluit mogelijk is.

Uiteindelijk werd slechts één studie gevonden die min of meer voldeed aan de nodige kwaliteitscriteria. Daaruit bleek dat mensen die gedurende drie maanden dagelijks een supplement met look slikten (met 180 mg allicin), iets minder verkoudheden kregen dan mensen die geen look aten. De looktabletten hadden geen invloed op de ernst of de duur van een verkoudheid.
Look(pillen) kunnen een invloed hebben op andere geneesmiddelen (o.m. bloedverdunners en antivirale middelen). Bespreek gebruik daarom eerst met uw arts.

Bronnen:
• Cochrane Library
http://www.cochrane.org/CD006206/ARI_garlic-common-cold
• Cardiff University Common Cold Centre
http://www.cardiff.ac.uk/common-cold-centre/the-common-cold/summer-colds
• American Family Physician
http://www.aafp.org/afp/2012/0715/p153.html


32. Tijm helpt tegen hoesten bij een verkoudheid
MISSCHIEN
Tijm bevat essentiële oliën zoals thymol, en wordt in de vorm van thee of mondwater gebruikt als hoestwerend middel. Er bestaan enkele kleinschalige onderzoeken die een mogelijk gunstig effect aantonen, maar deze studies zijn te beperkt of slecht uitgevoerd, zodat ze geen conclusies mogelijk zijn.

Ook al bestaat er onvoldoende wetenschappelijk onderzoek, toch is het volgens het Comité voor Kruidengeneesmiddelen (HMPC) van het Europese Geneesmiddelenagentschap EMA 'plausibel dat tijm een hoestwerend effect heeft' op basis van het jarenlange gebruik. Volgens het HMPC zijn er geen bijwerkingen bekend, behalve dan bij mensen die allergisch zijn voor tijm of andere lipbloemige planten.

Bronnen
• Medizin-Transparent
http://www.medizin-transparent.at/ein-kraut-gegen-husten
• EMA
http://www.ema.europa.eu/ema/index.jsp?curl=pages/medicines/herbal/medicines/herbal_med_000029.jsp&mid=WC0b01ac058001fa1d


33. Pelargoniumextract helpt tegen een verkoudheid
MISSCHIEN
Er bestaan enkele onderzoeken die aantonen dat een extract (tablet of druppels) uit de wortels van Pelargonium (ook bekend als Umckaloabo of Kaloba) de duur en de klachten van een verkoudheid (en andere luchtweginfecties) zou kunnen verminderen. Volgens een overzichtsartikel van de Cochrane Library zijn de bewijzen echter zeer beperkt.

Bovendien kunnen ze nevenwerkingen hebben, zoals maag-darmklachten (misselijkheid, braken, diarree...) en allergische reacties.
Deze producten mogen niet genomen worden door mensen met leverproblemen en door kinderen jonger dan zes jaar. Ook bij zwangeren worden ze afgeraden.

Bronnen:
• Cochrane Library
http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD006323.pub3/full
• American Family Physician
http://www.aafp.org/afp/2012/0715/p153.html
• Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheiswesen
https://www.gesundheitsinformation.de/konnen-umckaloabo-oder-kaloba-die-beschwerden-bei.2642.de.html?part=behandlung-65-v7fn-3b6j
• Farmacotherapeutisch Kompas
https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren-volgens-boek/preparaatteksten/p/pelargonium



34. Als u verkouden bent moet u kippensoep eten
MISSCHIEN
Kippensoep wordt al eeuwenlang aangeprezen als een remedie tegen een verkoudheid. Maar er zijn weinig wetenschappelijke bewijzen.
Er zijn wel enkele studies uitgevoerd.

• Volgens een studie uit 2000, gepubliceerd in het vakblad Chest, zou kippensoep de activiteit van witte bloedcellen die betrokken zijn bij ontstekingsprocessen (neutrofielen) afremmen. Dit zou mogelijk de ontstekingsverschijnselen die gepaard gaan met een verkoudheid kunnen verminderen.
Maar het ging hier om een experimenteel onderzoek met neutrofielen in proefbuisjes. Het effect van de kippensoep werd echter niet getest bij mensen. Bovendien konden de onderzoekers geen enkele biologische verklaring vinden voor dat effect van kippensoep.

• Een studie uit 1978, eveneens gepubliceerd in Chest, vergeleek het effect van warm water, koud water en kippensoep wél bij (gezonde) mensen. Zowel het warm water als de kippensoep zorgden voor een tijdelijke verbetering van de werking van het neusslijmvlies. Waarschijnlijk had dat te maken met de warme dampen, maar het effect van kippensoep was iets sterker dan dat van warm water.
Het ging hier echter om een experiment bij gezonde personen (zonder verkoudheid). Bovendien namen slechts 15 proefpersonen aan dit onderzoek deel. Hieruit kan men onmogelijk afleiden dat kippensoep helpt tegen een verkoudheid

Wat kunnen we hieruit besluiten?
• Er zijn geen harde bewijzen dat kippensoep echt werkt tegen een verkoudheid, in de zin dat het helpt om sneller te genezen.
• Waarschijnlijk hebben warme dranken zoals kippensoep, maar ook warme (kruiden)thee, warm appelsap of gewoon warm water, wel een positief effect: ze verzachten de ontstoken slijmvliezen en door de damp wordt het neusslijmvlies bevochtigd. Hierdoor kan de neusverstopping verminderen. Bovendien krijgt u extra vocht binnen, wat bij een verkoudheid altijd meegenomen is.

Bronnen:
• Chest
http://www.unmc.edu/publicrelations/media/press-kits/chicken-soup/chickensouppublishedstudy2000.pdf
http://journal.publications.chestnet.org/article.aspx?articleid=1683608
• Mayo Clinic
www.mayoclinic.org/diseases-conditions/common-cold/in-depth/health-tip/art-20048631
• Penn State University Science in Our World
https://sites.psu.edu/siowfa15/2015/10/06/does-chicken-soup-actually-help-colds/
• Medizin-Transparent
www.medizin-transparent.at/huehnersuppe-bei-erkaeltung


35. Als u verkouden bent moet u een borrel of een grog drinken
FOUT:
Warme dranken kunnen de klachten bij een verkoudheid wat verlichten, maar het is beter om geen alcoholische dranken te drinken. Dus ook geen grog. En zeker geen borrel: van een borreltje krijgen we het niet warm, integendeel, alcohol verhoogt het warmteverlies van het lichaam.
Warme melk, soep, bouillon of kruidenthee zijn dus betere 'opwarmers'.
• Door alcohol zetten de bloedvaten uit, ook de bloedvaten in de neus. Het effect is dus net het omgekeerde van neusdruppels: die vernauwen de bloedvaten, waardoor onze slijmvliezen ontzwellen en we wat comfortabeler kunnen ademen. Alcohol verergert dus de ademproblemen.
• Alcohol onderdrukt ook het immuunsysteem.
• Alcohol is waterafdrijvend, terwijl u bij een verkoudheid net moet zorgen dat u voldoende vocht binnenkrijgt.

Bronnen:
• Technopolis
https://www.technopolis.be/nl/fiche/weetjes/eten-en-drinken/helpt-een-borrel-tegen-verkoudheid/

Fabel 36 - 40 -- Alternatieve middelen

123-lopen-sport-sneeuw-koud-12-5.jpg
36. Probiotica verminderen de kans op een verkoudheid MISSCHIEN Enkele onderzoeken zowel bij kinderen als volwassenen tonen aan dat mensen die gedurende meerdere maanden dagelijks een drankje krijgen met probiotica (Lactobacillus casei en/of Bifidobacterium) iets minder bovenste luchtweginfecties kregen dan mensen die een placebo kregen. In geval van een luchtweginfectie zouden de symptomen ook iets milder zijn. Het gaat echter om slechts enkele, vrij beperkte onderzoeken. Momenteel kan hierover dan ook geen gefundeerde uitspraak worden gedaan. Bronnen • Canadian Medical Association Journal http://www.cmaj.ca/content/186/3/190.long?related-urls=yes&legid=cmaj;186/3/190 • American Family Physician http://www.aafp.org/afp/2012/0715/p153.html • Cochrane Library http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD006895.pub2/pdf/abstract • University of Maryland Medical Center http://umm.edu/health/medical/altmed/condition/common-cold • Korean Journal Family Medicine https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3560336/ 37. Homeopathie helpt tegen een verkoudheid FOUT Er bestaat tot nu geen enkel bewijs dat homeopathische middelen helpen tegen een verkoudheid of een verkoudheid kunnen voorkomen. Bronnen: • Cardiff University Common Cold Centre http://www.cardiff.ac.uk/common-cold-centre/the-common-cold/summer-colds • American Family Physician http://www.aafp.org/afp/2013/0101/p7.html • University of Maryland Medical Center http://umm.edu/health/medical/altmed/condition/common-cold • Mayo Clinical Proceedings https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17285788 38. Meditatie en relaxatie helpen om sneller te genezen MISSCHIEN Er bestaan enkele beperkte onderzoeken die suggereren dat regelmatig toepassen van meditatie- en relaxatietechnieken, zoals tai chi, meditatie, yoga, ademhalingsoefeningen..., de duur van een verkoudheid kunnen verminderen. Ook hier is meer onderzoek nodig om een definitieve uitspraak te kunnen doen. Bronnen: • University of Maryland Medical Center http://umm.edu/health/medical/altmed/condition/common-cold • Annals of Family Medicine https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3392293/ 39. Sport voorkomt verkoudheden JUIST MAAR Er zijn heel wat onderzoeken uitgevoerd die aantonen dat mensen die regelmatig (bijvoorbeeld dagelijks 30-40 minuten) matig-intensieve lichaamsbeweging (bv. wandelen, fietsen, zwemmen...) doen, minder ziek zijn dan mensen die een zittend leven leiden. Mensen die geregeld sport doen, zouden ook minder erg en minder lang ziek zijn wanneer ze dan toch een verkoudheid krijgen. Sport zou namelijk de afweer versterken. Volgens een recent overzicht van de beschikbare studies (gepubliceerd in het Korean Journal of Family Medicine) zijn de bewijzen echter zwak en bestaat er ook geen overeenstemming over het soort lichaamsbeweging, de duur, de regelmaat en de intensiteit. Anderzijds is te veel sport niet goed. Na zware intense inspanningen zou het risico op het oppikken van een verkoudheid maar liefst 5 maal hoger liggen. Dat verklaart waarom professionele sporters vatbaarder zijn voor allerlei infecties, inclusief verkoudheden. Bronnen: • The American Journal of Medicine http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0002934306007820 • PLOS One http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0161749 • Korean Journal Family Medicine https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4040429/ • British Medical Bulletin http://bmb.oxfordjournals.org/content/90/1/111.abstract • British Journal of Sports Medicine http://bjsm.bmj.com/content/45/12/987.abstract • Canadian Journal of Physiology & Pharmacology 1998 http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0002934306007820 • Medicine and Science in Sports and Exercise https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/9839084 40. Als u verkouden bent mag u niet sporten FOUT MAAR: Als u verkouden bent, mag u gerust gaan sporten. Wat inspanning waarbij u zich wat in het zweet werkt, kan bijvoorbeeld helpen om de neus tijdelijk los te maken zodat u opnieuw beter kunt ademen. Maar doe het rustig aan en forceer u niet. In plaats van te lopen, kan u bijvoorbeeld een flinke wandeling maken. Of wanneer u normaal een uur loopt, verminder dit dan tot bijvoorbeeld een half uur. Als u zich echt ziek voelt, is het beter om een paar dagen te rusten en nadien terug geleidelijk aan te beginnen sporten. In volgende omstandigheden is het beter om helemaal niet te sporten: • Wanneer u ook koorts (38 °C of meer) hebt. U riskeert nog zieker te worden. Bij sporters bestaat ook een verhoogde kans op overtraining omdat uw zieke lichaam de inspanning niet aan kan. Bovendien loopt u een (klein) risico dat de virusinfectie terecht komt op de hartspier en u een myocarditis (een infectie van de hartspier) krijgt. • Wanneer u meer algemene symptomen hebt, zoals spierpijn, pijn in de borst, een verhoogde hartslag, vermoeidheid... Een goede vuistregel is: • met klachten boven de nek (loopneus, oorpijn, hoofdpijn, keelpijn...) mag u sporten, • met klachten onder de nek (koorts, spierpijn, vermoeidheid misselijkheid...) gaat u beter niet sporten. Bronnen: • Mayo Clinic http://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/fitness/expert-answers/exercise/faq-20058494 • Immunology & Cell Biology http://www.nature.com/icb/journal/v78/n5/full/icb200071a.html • Canadian Paediatric Society http://www.cps.ca/documents/position/exercise-febrile-illness


verschenen op : 05/10/2017 , bijgewerkt op 27/11/2017

Reageer zelf

verberg bovenstaande gegevens :
je naam en emailadres verschijnen dan niet bij je reactie.
hou me op de hoogte van reacties :
telkens iemand een reactie plaatst bij dit bericht ontvang je een e-mail.
tekens over.
pub