Wereld Allergie Week :Wat kunt u doen tegen hooikoorts?

Laatst bijgewerkt: April 2015 | 1 reacties
Fotolia_zakd-bl-lucht-allerg-neusv-04-15.jpg

tips Ongeveer 3 miljoen Belgen zou aan een allergie voor pollen of hooikoorts (met een moeilijk woord seizoensgebonden allergische rhinitis of rhinoconjunctivitis) lijden. De klachten treden op in de bloeitijd van grassen, planten en bomen. Bomen bloeien eerder dan grassen. Daarom krijgen mensen met een allergie voor boomstuifmeel al vroeg in het jaar (februari-maart) klachten, terwijl mensen met een allergie voor grasstuifmeel in het begin van de zomer (mei-juni) last krijgen en mensen met een allergie voor onkruidpollen op het einde van de zomer (augustus-september).
Hooikoorts kunt u niet voorkomen, maar u kunt wel een aantal maatregelen nemen om de gevolgen tot een minimum te beperken.

• Ideaal maar in de praktijk voor de meesten onder ons een wensdroom, is tijdens het pollenseizoen met vakantie te vertrekken naar de bergen (boven 1500 m komen er bijna geen pollen meer voor) of aan zee.
• Blijf bij ongunstige weersomstandigheden (warm, droog en winderig weer) zoveel mogelijk binnen en hou ramen en deuren (vooral van slaapkamer) gesloten, zeker op het einde van de namiddag als de pollenconcentraties het hoogst zijn. Lucht uw huis bij voorkeur ’s ochtends want dan is er minder stuifmeel in de lucht, of na een regenbui.
• Vermijd bossen en weilanden, en ga liever niet kamperen of picknicken in de vrije natuur.
• Houd het raam van de auto gesloten. Installeer eventueel een filter op de luchtcirculatie.
• Draag een goed afsluitende zonnebril en wrijf niet in uw ogen maar verminder de irritatie door te spoelen met lauw water of leg een vochtig washandje op de ogen.
• Maai het gras niet zelf.
• Haal geen boeketten met bloeiende planten in huis waarop u mogelijk allergisch zal reageren.
• Hang gewassen kleren bij voorkeur binnen te drogen, ofwel buiten vlak na een regenbui.
• Hou rekening met de hooikoortsberichten op radio of internet (bv. www.airallergy.be, www.polleninfo.org, www.pollennieuws.be).
• Veel mensen met een allergie voor pollen zijn ook allergisch voor verse vruchten, groenten en kruiden. Let dus op wat u eet wanneer u een dergelijke allergie hebt. Bij mensen die bijvoorbeeld reageren op berkenpollen, is de kans groot dat ze ook allergisch zijn voor steenvruchten (appelen, peren, pruimen...). Mensen die allergisch zijn voor hazelaars, kunnen allergisch zijn voor noten en pinda's.

Geneesmiddelen tegen hooikoorts
Bij een eerste aanval van hooikoorts, overlegt u best met uw arts of en zo ja welke geneesmiddelen u eventueel kunt nemen. Er bestaan verschillende types van geneesmiddelen: pilletjes om in te nemen, producten om in de neus te spuiten enz. Indien mogelijk verdienen de neussprays de voorkeur.
• Als u af en toe allergische klachten heeft, dan kunt u een neusspray of tabletten met antihistaminica gebruiken. De spray werkt binnen een kwartier, de tabletten binnen enkele uren. Neem het middel zodra u klachten krijgt of als u verwacht klachten te krijgen. Als de klachten een tijdje weg zijn probeert u weer te stoppen. Langdurig gebruik kan geen kwaad. De neusspray en de tabletten helpen meestal ook tegen branderige en jeukende ogen. Van sommige antihistaminica-tabletten kunt u slaperig worden.
• Als u vaak of vrijwel voortdurend allergische of hyperreactieve klachten heeft, dan helpt een neusspray met corticosteroïden het best. Het medicijn werkt pas na een paar dagen. Gebruik de neusspray minstens vier weken lang elke dag. Langdurig gebruik kan geen kwaad, maar soms kunnen corticosteroïden het slijmvlies wat kwetsbaar maken, waardoor het gemakkelijk gaat bloeden. Als u dan een paar dagen stopt, kan het slijmvlies zich herstellen. Daarna kunt u het middel gerust weer gebruiken.
• Bij moeilijk te behandelen allergische klachten kan een combinatie van antihistaminica en corticosteroïden soms helpen.

1. Geneesmiddelen die via de neus worden toegediend
• Fysiologische zoutoplossing
Bij een verstopte neus kan een fysiologische zoutoplossing in de vorm van een neusspray helpen. Het is een eenvoudige en totaal onschadelijke behandeling.

• Corticosteroïden
Neussprays op basis van een corticosteroïde (zoals Avamys, Beconase Aqua, Beclometasone Apotex, Flixonase Aqua, Mometasone, Nasonex en Rhinocort) genieten de voorkeur bij patiënten met matige tot ernstige hooikoorts, dus bij wie de symptomen hinderlijk zijn bij de dagelijkse activiteiten. Ze zijn van alle allergiegeneesmiddelen het meest werkzaam op de neus- en oogklachten en ze zijn ook goedkoper dan antihistaminica.
Omdat de cortisone-dosis zeer laag is, mogen ze ook tijdens de zwangerschap en bij kinderen vanaf 4 jaar worden gebruikt, maar dan in aangepaste dosis en niet te lang (omdat het mogelijk de groei kan vertragen).
De meest voorkomende ongewenste effecten van corticosteroïden zijn irritatie van de neus, niesaanvallen direct na toediening en soms lichte neusbloedingen. De bijwerkingen komen vooral voor bij het begin van de behandeling en zijn van voorbijgaande aard.
Grootste nadeel is dat het effect pas na 12-24 uren optreedt. Bij gekende hooikoorts is het dan ook aangeraden om minstens één week vóór het pollenseizoen te starten.

• Antihistaminica
Nasale antihistaminica (zoals Allergodil, Livostin) werken minder goed dan de corticosteroïden, maar wel sneller (al na enkele minuten). Daarom kunnen ze bij acute klachten wel worden gebruikt. Ze hebben evenwel geen effect op een verstopte neus.
Nadeel is dat u het meerdere keren per dag moet toedienen en dat ze vervelende bijwerkingen kunnen hebben (zoals een bloedneus, irritatie, hoofdpijn…).
Deze neussprays kunnen gebruikt worden vanaf de leeftijd van 6 jaar.

• Cromoglicinezuur
Cromoglicinezuur (merknaam: Lomusol) is sinds 2014 niet meer verkrijgbaar in België.

• Ipratropiumbromide
Nasaal ipratropiumbromide (merknaam: Atronase) vermindert de neusloop, maar heeft voor de rest geen invloed op andere klachten (een verstopte neus, niezen enz.). Het is dus zeker geen eerstekeuze product.

• Vasoconstrictoren
Neusdruppels of sprays op basis van een vaatvernauwend middel (efedrine, pseudo-efedrine en xylometazoline) worden afgeraden. Indien u ze toch gebruikt, dan mag u ze maximaal gedurende een vijftal dagen aaneensluitend gebruiken en niet bij kinderen jonger dan 7 jaar.

2. Oogdruppels
Oogdruppels kunnen gebruikt worden wanneer u vooral oogklachten hebt (tranende, rode ogen enz.) of indien de oogklachten niet weggaan met andere geneesmiddelen.

• Antihistaminica werken snel (na enkele minuten) en hebben nauwelijks bijwerkingen. Zij genieten dus de voorkeur bij acute klachten.
• Oogdruppels op basis van cromoglicaat of lodoxamide kunnen gebruikt worden ter preventie van oogklachten over een langere periode. U moet minstens twee weken voor het pollenseizoen beginnen en ze dagelijks gebruiken (minstens 4 keer per dag).
• Oogdruppels op basis van corticosteroïden worden afgeraden omwille van de mogelijke bijwerkingen. Ze kunnen in uitzonderlijke omstandigheden door een oogarts worden voorgeschreven en gedurende korte tijd worden gebruikt.
• Oogdruppels op basis van niet-steroïdale anti-inflammatoire middelen (NSAID’s) worden afgeraden omdat hun werking onvoldoende aangetoond is.

3. Orale geneesmiddelen
• Antihistaminica
Van de orale geneesmiddelen verdienen de nieuwere antihistaminica de voorkeur (ondermeer Cetirizine, Histimed, Hyperpoll, Reactine, Zyrtec, Xyzall, Ebastine, Estivan, Fexofenadine, Allergo, Rhinathiol, Telfast, Loratadine, Claritine, Rupton, Sanelor, Aerius en Mizollen). Ze zijn zeer effectief tegen een loopneus, tranende ogen, enz., maar helpen niet of nauwelijks tegen een verstopte neus of bij astmaklachten.
Nasaal toegediende corticosteroïden zijn beter werkzaam dan orale antihistaminica, zeker wat neusklachten betreft, maar antihistaminica werken sneller (na ongeveer 1 uur), waardoor ze voor acute klachten de voorkeur genieten. Bovendien nemen sommige mensen liever een pilletje dan dagelijks in de neus te moeten spuiten.
De oudere antihistaminica hadden nogal wat bijwerkingen (ondermeer slaperigheid) die bij de nieuwere producten grotendeels zijn verdwenen. In combinatie met alcohol kan wel slaperigheid optreden.
Die nieuwere orale antihistaminica kunnen ook bij veilig bij kinderen worden gebruikt. Bij zwangere vrouwen worden ze afgeraden tijdens het eerste trimester.

Combinatieproducten van een antihistaminicum met een vaatvernauwend middel worden afgeraden. Ze werken niet beter dan een puur antihistaminicum en de kans op soms ernstige bijwerkingen is veel groter. Ze mogen alleszins niet gebruikt worden tijdens de zwangerschap.
De combinatie van een antihistaminicum met een leukotrieenreceptorantagonist (zoals montelukast of loratadine) is niet werkzamer dan één van beide producten afzonderlijk.

• Antileukotrieënen
Leukotrieenreceptorantagonisten worden afgeraden voor hooikoorts. Ze kunnen eventueel wel gebruikt worden voordat het hooikoortsseizoen begint, in combinatie met antihistaminica, om hooikoorts te voorkomen.

• Vasoconstrictoren
Orale vaatvernauwende middelen (zoals Rinomar Pseudo-Ephedrinum en Vasocedine Pseudoephedrine) worden, zeker bij kinderen, afgeraden vanwege de mogelijke bijwerkingen.

• Corticosteroïden
Orale corticosteroïden zijn nooit een eerste keuze voor de behandeling van hooikoorts vanwege de mogelijke bijwerkingen. Ze mogen alleen gebruikt worden bij een zeer ernstige allergische rhino-conjunctivitis waar alle andere behandelingen falen, en maximum gedurende 2 weken om de 3 maanden.
Ze mogen zeker niet gebruikt worden bij kinderen en zwangere vrouwen.

• Petasites hybridus (‘Groot hoefblad’, ‘Butterbur’)
Dit product wordt niet aangeraden wegens het ontbreken van gegevens in verband met veiligheid en doeltreffendheid. Het is als voedingssupplement of geneesmiddel in België verboden.

4. Hyposensibilisatie of immunotherapie
Immunotherapie is een interessante optie voor mensen die veel last hebben van hun allergie. De effecten zijn vergelijkbaar met die van corticoïden die via de neus worden toegediend, en zijn superieur aan die van andere allergiegeneesmiddelen zoals antihistaminica en antileucotriënen. Meestal is er al tijdens het eerste jaar een vermindering van de klachten merkbaar.

• Bij subcutane immunotherapie (SCIT) wordt de stof waarvoor u allergisch bent (het allergeen) onderhuids ingespoten. Bij een luchtwegenallergie door gras-, onkruid- en berkenpollen verminderen de klachten na twee jaar met 50 tot 80%. De meeste patiënten vertonen een verlichting van de symptomen na 6 – 8 maanden behandeling. Soms wordt een patiënt na afloop van de kuur zo goed als helemaal klachtenvrij. Probleem is het risico op soms ernstige bijwerkingen.

• Bij sublinguale immunotherapie (SLIT) wordt het allergeen via de mond toegediend, onder de vorm van druppels of een pilletje dat men gedurende enkele minuten onder de tong moet laten smelten. De behandeling moet minstens 2 jaar voortgezet worden. SLIT heeft als groot voordeel dat er geen arts nodig is bij het toedienen van de immunotherapie en dat de behandeling dus thuis kan worden toegepast. Bovendien is de kans op bijwerkingen veel kleiner dan bij SCIT.

5. Homeopathie / Acupunctuur
Nogal wat hooikoortspatiënten gebruiken acupunctuur en/of homeopathische geneesmiddelen en zijn daar zeer tevreden over. Veel gebruikte producten zijn Allium cepa (ui), Arsenicum album, Euphrasia officinalis (ogentroost), Nux vomica, Pulsatilla pratensis, Sabadilla (nieskruid), of samengestelde producten zoals APP Unda, Pollen Plus Dolisos, Optidol Dolisos, Vanocomplex 82, Pollinosan, Luffanil...
Of acupunctuur en homeopathische geneesmiddelen beter werken dan een placebo (een nepgeneesmiddel), is evenwel onvoldoende aangetoond.

Bronnen
• Belgisch Centrum voor Farmacotherapeutiche Informatie. Transparantiefiche Medicatie bij seizoensgebonden allergische rhino-conjunctivitis - www.bcfi.be
• Juryrapport Consensusvergadering ‘Doelmatige behandeling van allergische aandoeningen (rhinoconjunctivitis, astma, anafylaxie op hymenopteragif), anafylaxie en angio-oedeem’ RIZIV 2010 - www.riziv.fgov.be
• NHG-Standaard Allergische en niet-allergische rhinitis -
http://nhg.artsennet.nl/kenniscentrum/k_richtlijnen/k_nhgstandaarden/NHGStandaard/M48_std.htm
www.thuisarts.nl/hooikoorts/ik-heb-hooikoorts
• Clinical Practice Guideline: Allergic Rhinitis
www.entnet.org/content/clinical-practice-guideline-allergic-rhinitis


verschenen op : 13/04/2015

1 reacties

bekijk alle 1 reacties

Reageer zelf

verberg bovenstaande gegevens :
je naam en emailadres verschijnen dan niet bij je reactie.
hou me op de hoogte van reacties :
telkens iemand een reactie plaatst bij dit bericht ontvang je een e-mail.
tekens over.
pub