Wat kunt u doen om hoogteziekte te voorkomen?

Laatst bijgewerkt: September 2015 | 4 reacties
bergen-kamperen-tent-170_400_034.jpg

tips Acute hoogteziekte ontstaat door onvoldoende aanpassing aan de lage zuurstofdruk op grote hoogte. Iedereen kan ermee geconfronteerd worden van zodra u 4 tot 8 u boven de 2000 m verblijft: 25 % kans vanaf 3500 – 4000 m, en 45 % vanaf 5000 m.

Personen die rechtstreeks naar hooggelegen streken vliegen, zoals Cusco (Peru, 3225 m), La Paz (Bolivië, 3658-4018 m), Lhasa (Tibet, 3685 m), Leh (Ladakh, 3505 m) e.a. moeten dus zeker rekening houden met de mogelijkheid van acute hoogteziekte.

De gevoeligheid voor acute hoogteziekte verschilt individueel en is niet afhankelijk van de graad van fysische training of leeftijd, noch van het aantal keren dat men reeds op grote hoogte verbleef. De individuele gevoeligheid is wel redelijk constant: indien u reeds eerder last gehad heeft, heeft u meer kans om opnieuw last te hebben bij een volgende gelegenheid. Patiënten met hart- en longaandoeningen lopen meer risico.

zie ook artikel : Hoogteziekte: hoofdpijn in de bergen

Symptomen

De symptomen kunnen beginnen binnen 3 dagen na aankomst en kunnen 2-5 dagen duren indien men op die hoogte blijft en niet verder stijgt. De ernst van de symptomen hangt vooral af van de hoogte en het aantal dagen dat men rond 2000 m heeft geacclimatiseerd, de inspanningen die men daar levert en of men er blijft overnachten.

In het begin zijn de symptomen van de acute hoogteziekte mild: men klaagt over hoofdpijn, moeheid, gebrek aan eetlust, misselijkheid, slapeloosheid, duizeligheid en algemeen onwel voelen.

De klachten kunnen verergeren (braken, droge hoest en kortademigheid in rust, (“men kan geen zin meer uitspreken zonder naar adem te happen”), en kunnen soms evolueren tot levensbedreigende toestanden (zelden beneden 3000 m) zoals:
hoogtelongoedeem: vocht in de longblaasjes, met een droge hoest die erger wordt, koorts en kortademigheid bij rust

hoogtehersenoedeem: opzwellen van de hersenen, met hoofdpijn die niet meer reageert op pijnstillers, instabiele gang, toenemend braken en geleidelijk verlies van het bewustzijn.

Hoe voorkomen?

• Verblijf eerst enkele dagen op een intermediaire hoogte (tussen 1500 en 2500 m); de hartfrequentie (polsslag) bij rust blijft lager dan 100 per minuut. Overdag kunt u wel hoger klimmen om de acclimatisatie verder te bevorderen.

• Zorg voor een flexibel reisschema met extra rustdagen eens boven de 3000 meter.

• Vermijd slaapmiddelen en overmatig gebruik van alcohol.

• Zorg voor een voldoende vochtinname; de urine dient helder te blijven), zelfs indien er geen dorstgevoel aanwezig is, omdat het vochtverlies via de ademhaling sterk toeneemt (o.a. door de hyperventilatie in een omgeving met een verlaagde atmosferische druk). Het gebruik van acetazolamide (Diamox®) leidt ook nog eens tot extra vochtverlies.

• Personen die reeds eerder last hadden van acute hoogteziekte kunnen preventief acetazolamide (Diamox®) innemen: 1 tablet van 250 mg 2 x per dag (ongeveer 7 mg per kg lichaamsgewicht), te starten 1 dag voor het bereiken van 3000 m tot 2 dagen na het bereiken van de uiteindelijke hoogte. De (tweede) inname geschiedt best ten laatste rond 16 uur in de namiddag, zodat het vochtafdrijvend effect uitgewerkt is tegen het slapensuur. Acetazolamide (Diamox®) bevordert de acclimatisatie en maskeert geen symptomen. Dit geneesmiddel moet door een arts worden voorgeschreven.

• Tintelingen in de ledematen en smaakstoornissen (o.a. bij inname van bier of andere gashoudende dranken) zijn frequente bijwerkingen. Acetazolamide (Diamox®) wordt liefst niet gegeven bij allergie voor sulfamiden en niet aan zwangeren; zelden aan kinderen (5mg/kg per dag in twee giften).
Acetazolamide (Diamox®) 250 mg voor het slapen werkt ook prima tegen de slapeloosheid op grote hoogte. Er is dan wel kans dat u ’s nachts een keer moet gaan plassen.

• Personen die boven 3000m gaan trekken kunnen acetazolamide (Diamox®) meenemen en er mee starten bij de eerste symptomen van hoogteziekte (zie verder).

Behandeling van milde acute hoogteziekte

Stijg niet verder, er zit niets anders op dan een dag extra of zo nodig langer te rusten en als het kan op 500 meter lager te gaan overnachten.

• Start bij de eerste symptomen van hoogteziekte, dit wil zeggen hoofdpijn en eventueel een van de andere klachten, met Diamox® 1 tablet van 250mg, 2 x per dag, gedurende 2-3 dagen of korter indien u eerder afdaalt. Dit zorgt voor een snellere acclimatisatie.

• Neem eventueel 1 gr acetylsalicylzuur of paracetamol of 600 mg ibuprofen voor de hoofdpijn en metoclopramide of domperidone voor de misselijkheid.

• Blijven de klachten aanhouden of nemen ze toe dan moet u minstens 500 m dalen.

• Zodra de klachten verdwenen zijn kan u voorzichtig verder klimmen.

Behandeling van ernstige acute hoogteziekte:
• Een snelle afdaling tot beneden 2500 m is noodzakelijk voor het overleven van de betrokkene.

• Indien mogelijk zuurstof toedienen, of, bij gebrek hieraan kan een draagbare opblaasbare hyperbare “kamer” (drukzak met voetpomp) gebruikt worden. Deze bieden slechts een tijdelijke oplossing omdat het effect afneemt na enkele uren. Vandaar dat dit steeds gecombineerd moet worden met de toediening van Diamox®, Adalat® en/of corticosteroiden en dat er steeds moet gezorgd worden voor een snelle afdaling.

Voor medische begeleiders van groepen in het hooggebergte is het ook nuttig om volgende geneesmiddelen bij
de hand te hebben:

• Bij (dreigend) hersenoedeem: corticosteroiden
1. dexamethasone 8 mg als startdosis, vervolgens 4 mg om de 6 uur (of 32 mg ineens in geval van hoge nood); dexamethasone is niet meer als Decadron® op de Belgische markt verkrijgbaar, maar kan magistraal voorgeschreven worden
2. methylprednisolone (Medrol®) 48-64 mg als startdosis, vervolgens 24-32 mg om de 6 uur (over de preciese dosering zijn er geen wetenschappelijke gegevens).

• Bij (dreigend) longoedeem: Adalat® (nifepidine) 10 mg sublinguaal samen met Adalat® Retard 20 mg als aanvalsbehandeling, vervolgens Adalat® Retard 20 mg om de 6 uur.
Dit alles mag geenszins een snelle en levensreddende afdaling doen uitstellen.

zie ook artikel : Hoogteziekte: hoofdpijn in de bergen

bron: www.itg.be
verschenen op : 10/07/2013 , bijgewerkt op 17/09/2015

4 reacties

Waarom toch?

door anoniem, 22 August 2013 om 20:30

Als zelf klimmer zijnde, is het mijn plicht om toch even te reageren op zo een ondoordachte reactie. Bergbeklimmers leveren topprestaties tijdens hun beklimmingen en expedities en spijtig genoeg komen enkel de negatieve kanten hiervan steeds in de media. U zou beter eens stilstaan en kritiek spuien op sommige voetbalsupporters die elk weekend her en der rel schoppen. Deze mensen brengen miserie en brengen vele ander ordehandhavers in gevaar. Bovendien kost dit “extreme” voetbal ons jaarlijks onnodig veel geld, nog te zwijgen over de lonen van de speler die extreem veel verdien voor 90min topsport???

hoogteziekte

door aadi, 31 July 2013 om 21:20

Ik vind dit een interessant artikel vooral omdat ik 2x hoogteziekte had in Pakistan bij de overgang naar China (zijderoute). De Diamoxyl was toen zeker mijn bewaarengel! De preventieve tips kende ik niet, maar hou ik zeker bij!

Waarom toch?

door Gie, 10 July 2013 om 13:34

Het heeft me altijd verbaasd waarom mensen steeds extreme dingen willen uitspoken. Wat gaan mensen toch zoeken op de top van een berg? Ja .. miserie. Het zal wel te maken hebben met testosteron en de drang om wat te bewijzen, grenzen verleggen en zo. Nu ja, ze doen maar. Als ze andere mensen maar niet ter hulp roepen voor de gevolgen van hun stommiteiten.

Wat kunt u doen om hoogteziekte te voorkomen?

door noel, 10 July 2013 om 06:32

proficiat met jullie onderwerp ,het is een bijna onbekend probleem bij de gewone burger . ik heb al heel veel bijgeleerd uit jillie rubriek . proficiat doe zo verder .

bekijk alle 4 reacties

Reageer zelf

verberg bovenstaande gegevens :
je naam en emailadres verschijnen dan niet bij je reactie.
hou me op de hoogte van reacties :
telkens iemand een reactie plaatst bij dit bericht ontvang je een e-mail.
tekens over.
pub